Tiếp tục chương trình làm việc, sáng 28/7, Đoàn giám sát thuộc Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội do đồng chí Hoàng Anh Công - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc với UBND tỉnh Lào Cai về Chuyên đề “Việc giải quyết kiến nghị của cử tri về bảo đảm nhân lực y tế nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của trạm y tế cấp xã trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương hai cấp”.
Tiếp và làm việc với đoàn có đồng chí Lý Bình Minh - Phó Chủ tịch HĐND tỉnh; đồng chí Vũ Thị Hiền Hạnh - Phó Chủ tịch UBND tỉnh; đồng chí Sùng A Lềnh, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách phụ trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai; lãnh đạo Sở Y tế, Văn phòng UBND tỉnh và các cơ quan, đơn vị có liên quan.
Theo UBND tỉnh Lào Cai, từ ngày 01/01/2026, sau khi sắp xếp lại hệ thống y tế, toàn tỉnh còn 32 đơn vị sự nghiệp y tế công lập, 99 trạm y tế xã, phường và 192 điểm trạm y tế.
Bên cạnh nhiệm vụ khám chữa bệnh ban đầu và phòng, chống dịch, các trạm y tế còn đảm nhiệm quản lý hồ sơ sức khỏe điện tử, bệnh không lây nhiễm, chuyển đổi số và công tác quản trị, đòi hỏi đội ngũ nhân lực có năng lực chuyên môn và quản lý cao hơn.
Một trong những kết quả nổi bật được tỉnh Lào Cai báo cáo là đến tháng 6/2026, 100% trạm y tế xã, phường đã có bác sĩ làm việc. Đây được xem là bước tiến quan trọng nếu so với giai đoạn trước, khi nhiều địa phương vùng cao, vùng sâu chưa có bác sĩ thường trực.
Toàn tỉnh hiện có 9.439 cán bộ y tế, trong đó tuyến cơ sở có 185 bác sĩ và hơn 1.500 nhân viên chuyên môn; đồng thời được tăng cường thêm 248 bác sĩ từ tuyến trên, bình quân khoảng 2,5 bác sĩ/trạm.
Tuy nhiên, mới có 41,4% trạm y tế đủ định mức nhân lực, tỉnh vẫn thiếu khoảng 193 bác sĩ và gần 200 biên chế để đạt mục tiêu 4 - 5 bác sĩ/trạm. Trước thực trạng này, Lào Cai đã ban hành chính sách thu hút, đào tạo, đãi ngộ nhân lực y tế giai đoạn 2026 - 2030 và đẩy mạnh luân phiên bác sĩ, đào tạo theo địa chỉ sử dụng nhằm bổ sung nguồn nhân lực cho tuyến cơ sở.
Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, Sở Y tế đã điều động 34 viên chức từ các trung tâm y tế khu vực về công tác tại trạm y tế, trong đó có 25 bác sĩ; đồng thời luân phiên 50 cán bộ chuyên môn hỗ trợ tuyến dưới, gồm 14 bác sĩ trực tiếp làm việc tại các trạm y tế xã.
Cùng với đó, tỉnh rà soát nhu cầu nhân lực đến năm 2030 để xây dựng kế hoạch tuyển dụng, đào tạo và sử dụng phù hợp; tăng cường bồi dưỡng chuyên môn, nâng cao năng lực quản trị cho đội ngũ lãnh đạo trạm y tế, đáp ứng yêu cầu mô hình quản lý mới.
Lào Cai còn dành nguồn lực đáng kể để đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị cho hệ thống y tế cơ sở. Theo đó, 100% cơ sở y tế công lập của tỉnh đã được xây dựng kiên cố. Tuy nhiên, vẫn còn 32 cơ sở cần được đầu tư xây mới hoặc nâng cấp do xuống cấp, chưa đáp ứng yêu cầu hoạt động. Trong năm 2026, tỉnh bố trí khoảng 90 tỷ đồng đầu tư trang thiết bị cho 14 trung tâm y tế khu vực và một số phòng khám đa khoa khu vực; đồng thời dự kiến bổ sung khoảng 30 tỷ đồng để trang bị cho hệ thống trạm y tế xã, phường.
Tỉnh cũng triển khai nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin, đào tạo nguồn nhân lực và chuẩn bị điều kiện để triển khai bệnh án điện tử tại 99/99 trạm y tế. Đây được xem là nền tảng quan trọng để thúc đẩy chuyển đổi số ngành y tế, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh và quản lý sức khỏe người dân.
Báo cáo của UBND tỉnh cho thấy, từ năm 2021 đến nay, cử tri đã có gần 50 kiến nghị liên quan đến nhân lực y tế cơ sở. Hầu hết kiến nghị thuộc thẩm quyền địa phương đã được tiếp nhận và xử lý. Tuy nhiên, nhiều nội dung như: định mức biên chế, chế độ tiền lương, phụ cấp nghề, phụ cấp thường trực hay chính sách đối với nhân viên y tế thôn, bản thuộc thẩm quyền của Trung ương nên chưa thể giải quyết dứt điểm...
Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vũ Thị Hiền Hạnh khẳng định: Việc chuyển trạm y tế từ mô hình trực thuộc trung tâm y tế sang đơn vị sự nghiệp công lập thuộc UBND cấp xã đã tạo điều kiện để địa phương chủ động hơn trong quản lý, điều hành và bố trí nguồn lực. Đây là yếu tố góp phần nâng cao chất lượng hoạt động của y tế cơ sở.
Tuy nhiên, mô hình mới cũng phát sinh nhiều khó khăn: quy mô dân số phục vụ tại mỗi trạm tăng gấp nhiều lần so với trước, trong khi biên chế chưa tăng tương ứng; đội ngũ cán bộ quản lý còn thiếu kinh nghiệm trong điều hành đơn vị sự nghiệp, quản lý tài chính và tài sản công...
UBND tỉnh Lào Cai kiến nghị Quốc hội, Chính phủ và các bộ, ngành sớm hoàn thiện các quy định về vị trí việc làm, định mức nhân lực, tiêu chuẩn chức danh lãnh đạo trạm y tế, cơ chế tài chính và chính sách phụ cấp đối với cán bộ y tế cơ sở.
Kết luận buổi làm việc, đồng chí Hoàng Anh Công - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc Hội, Trưởng đoàn công tác nhấn mạnh, Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị “Về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân” đã khẳng định y tế cơ sở là nền tảng, là tuyến đầu trong bảo vệ, chăm sóc sức khỏe Nhân dân.
Trên tinh thần xây dựng, đồng hành và tháo gỡ, mục tiêu của chuyến giám sát là nhận diện rõ những “điểm nghẽn”, đánh giá nguyên nhân khách quan, chủ quan và đề xuất giải pháp toàn diện, khả thi nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của trạm y tế cấp xã trong thời gian tới.
Do đó, đồng chí đề nghị địa phương xác định rõ nhu cầu nhân lực năm 2026 và lộ trình giai đoạn 2026 - 2030 để làm cơ sở tuyển dụng, tiếp nhận, điều động, luân phiên và đề xuất giao số lượng người làm việc phù hợp.
Cùng với đó, triển khai hiệu quả chính sách thu hút, ưu đãi đối với bác sĩ, dược sĩ và các chính sách phụ cấp, hỗ trợ đặc thù trong lĩnh vực y tế; nghiên cứu đề xuất bổ sung giải pháp hỗ trợ nhà ở, đào tạo, bồi dưỡng, phát triển nghề nghiệp và điều kiện làm việc cho nhân lực y tế cơ sở tại địa bàn khó khăn.
Tỉnh cần chủ động triển khai các dự án đầu tư về cơ sở vật chất và thiết bị y tế cho các trạm y tế, ưu tiên cho các xã vùng biên giới, vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đồng thời, tiếp tục tổng hợp khó khăn, vướng mắc phát sinh để kiến nghị cấp có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung định mức nhân lực, chính sách đãi ngộ và hướng dẫn tổ chức hoạt động trạm y tế cấp xã...
Đoàn giám sát ghi nhận toàn bộ các đề xuất, kiến nghị xác đáng của tỉnh Lào Cai để hoàn thiện báo cáo giám sát chuyên đề trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội; đồng thời, kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương kịp thời xem xét, giải quyết theo thẩm quyền.
