Chiều 17/6, Quốc hội tiếp tục thảo luận ở hội trường hàng loạt nội dung về đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước năm 2024; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách Nhà nước những tháng đầu năm 2025; công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2024...
Đại biểu Quốc hội hiến kế chống lãng phí với 4 giải pháp
Đại biểu Đặng Bích Ngọc ghi nhận công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong thời gian qua đã được xác định là nhiệm vụ quan trọng ngang hàng với công tác phòng chống tham nhũng, thể hiện quyết tâm của cả hệ thống chính trị. Nhận thức của cán bộ và người dân đã có nhiều chuyển biến tích cực, góp phần vào sự phát triển chung của đất nước.
Đại biểu Đặng Bích Ngọc - Đoàn ĐBQH tỉnh Hòa Bình. (Ảnh: Quốc hội)
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, đại biểu chỉ ra rằng tình trạng lãng phí vẫn còn rất nhức nhối. Qua giám sát cho thấy vẫn còn phổ biến tình trạng các dự án đầu tư chậm tiến độ, thậm chí không thực hiện. Nhiều công trình dở dang kéo dài, hàng nghìn tài sản công, dự án đầu tư bị bỏ hoang, gây bức xúc cho cử tri và nhân dân.
Dẫn số liệu từ báo cáo của Bộ Tài chính, nữ đại biểu cho biết, đến cuối năm 2024, có trên 11.000 cơ sở nhà, đất là tài sản công chưa được khai thác, xử lý hợp lý, tập trung vào các trụ sở cơ quan, trường học và trạm y tế. Sắp tới, khi thực hiện sáp nhập tỉnh và sắp xếp đơn vị hành chính, theo báo cáo của Bộ Nội vụ, sẽ có thêm khoảng 4.226 trụ sở dôi dư.
"Tài sản công, trụ sở làm việc dôi dư bị bỏ hoang, thiếu sự bảo quản của các cơ quan, gây hỏng hóc, xuống cấp nghiêm trọng. Việc để không suốt một thời gian dài tại tất cả các tỉnh, thành phố mà chưa được xử lý đã tạo nên bất bình trong xã hội," bà Đặng Bích Ngọc nhấn mạnh.
Đại biểu Đặng Bích Ngọc cũng chỉ ra tình trạng lãng phí trong việc thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia. Nhiều nội dung chi cho công tác tuyên truyền, tập huấn, tham quan học tập kinh nghiệm chiếm một phần kinh phí không nhỏ nhưng hiệu quả mang lại không rõ rệt, còn chung chung, không thể định lượng, khó kiểm soát và khó đánh giá.
Từ những thực trạng trên, đại biểu đề xuất 4 nhóm giải pháp:
Một là, tiếp tục rà soát, hoàn thiện thể chế về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, quy định chặt chẽ chế tài xử lý trách nhiệm đối với các tổ chức và cá nhân gây lãng phí.
Hai là, đề nghị Bộ Tài chính tham mưu cho Chính phủ rà soát tổng thể, số hóa tài sản công, hoàn thiện thể chế để hướng dẫn phân loại, đấu giá, xử lý hiệu quả các tài sản dôi dư, đặc biệt là tài sản phát sinh sau sáp nhập đơn vị hành chính.
Ba là, đề nghị Quốc hội, Chính phủ và các địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát, kiểm toán các dự án đầu tư chậm tiến độ. "Kiên quyết xử lý, thu hồi các dự án không thực hiện hoặc thực hiện không hiệu quả để tạo nguồn đất sạch thu hút đầu tư, tạo quỹ đất cho người dân sản xuất," bà Ngọc đề nghị.
Bốn là, tiếp tục hoàn thiện thể chế quản lý, thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia, tăng cường giám sát để đảm bảo tối đa nguồn lực đầu tư, tránh lãng phí, thất thoát trong tổ chức thực hiện.
Đưa trụ sở dôi dư sau sắp xếp thành trường học, cơ sở y tế...
Cũng quan tâm đến việc quản lý khai thác hiệu quả các trụ sở dôi dư sau sắp xếp bộ máy, tránh tình trạng lãng phí, đại biểu Phạm Văn Hòa cho rằng, con số hơn 11.000 cơ sở nhà, đất là tài sản công chưa được khai thác, xử lý hợp lý - là rất lớn. Do đó, Chính phủ nên chỉ đạo thu hồi và ưu tiên sử dụng các cơ sở này cho các mục tiêu an sinh xã hội, phúc lợi công, hoặc cho doanh nghiệp, hợp tác xã thuê, chuyển nhượng...
Đại biểu Phạm Văn Hòa. (Ảnh: Quốc hội)
Đồng thời, cần kiên quyết xử lý các dự án về đất đai, nhà ở chậm đưa vào sử dụng, đặc biệt là các dự án bị dừng sau thanh tra, kiểm toán, nhằm tránh lãng phí, hoang hóa và sử dụng sai mục đích, gây dư luận xấu.
Góp ý cho vấn đề nhân lực sau sắp xếp, tinh gọn bộ máy, đại biểu Phạm Văn Hòa cho rằng, cần có chính sách sàng lọc, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao từ Trung ương đến địa phương.
"Phải bố trí cán bộ có năng lực thực sự, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Việc bổ nhiệm cần đảm bảo công tâm, khách quan, tránh tình trạng "cục bộ địa phương". Đồng thời, cần có cơ chế ổn định tư tưởng đối với cán bộ, công chức, viên chức được điều chuyển, đặc biệt những người làm việc xa nhà hoặc thay đổi môi trường công tác", ông Hòa nói.
Cùng với đó, đại biểu đề nghị có chế độ, chính sách hợp lý, vượt trội cho đội ngũ cán bộ không chuyên trách cấp xã, phường sau khi nghỉ việc vì sắp xếp tổ chức bộ máy, để họ yên tâm ổn định cuộc sống. Cụ thể, đề nghị Bộ Nội vụ nghiên cứu, tham mưu cho Chính phủ hướng dẫn địa phương về tiêu chí sáp nhập thôn, tổ dân phố phù hợp, tránh tình trạng dàn trải, không phù hợp thực tiễn như hiện nay.
