Sốt xuất huyết là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi rút Dengue gây ra, lây truyền từ người bệnh sang người lành qua muỗi vằn. Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, diễn biến từ nhẹ đến nặng và có nguy cơ gây tử vong nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời. Hiện nay, bệnh chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, vì vậy chủ động phòng bệnh vẫn là biện pháp hiệu quả nhất.
Tại Lào Cai, mặc dù số ca mắc được kiểm soát ở mức thấp so với nhiều địa phương khác, song nguy cơ dịch bệnh vẫn hiện hữu. Theo thống kê của ngành y tế, trong tháng 5/2026, toàn tỉnh chỉ ghi nhận 2 ca mắc sốt xuất huyết; lũy kế từ đầu năm đến nay ghi nhận 4 ca mắc. Các địa phương và ngành chức năng chủ động duy trì giám sát chặt chẽ nhằm phát hiện sớm, xử lý kịp thời các trường hợp mắc bệnh, không để dịch lây lan trong cộng đồng.
Tại xã Gia Phú, công tác tuyên truyền và vệ sinh môi trường được triển khai thường xuyên.
Chị Hoàng Thị Quyên - cán bộ Trạm Y tế xã Gia Phú cho biết: “Chúng tôi thường xuyên phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể thực hiện tuyên truyền lồng ghép trong các buổi họp thôn, trực tiếp đến từng gia đình để hướng dẫn người dân các biện pháp phòng bệnh, nhờ vậy, ý thức người dân cũng nâng cao”.
Phát triển kinh tế chăn nuôi trên diện tích vườn rộng, gia đình ông Nguyễn Văn Dương (thôn Bến Phà, xã Gia Phú) luôn đặt tiêu chí vệ sinh môi trường lên hàng đầu. Với tinh thần chủ động, ông thường xuyên vệ sinh chuồng trại, phát quang bụi rậm, khơi thông cống rãnh và loại bỏ các vật dụng chứa nước đọng để phòng, chống muỗi. Ngoài duy trì vệ sinh môi trường quanh nhà, gia đình ông còn tích cực phối hợp với người dân các đợt tổng vệ sinh đường làng, ngõ xóm.
Không chỉ tại Gia Phú, công tác tuyên truyền phòng, chống sốt xuất huyết cũng được đẩy mạnh tại các xã vùng cao như Pha Long, Mường Khương, Bắc Hà… góp phần nâng cao nhận thức của người dân về nguy cơ và các biện pháp phòng bệnh. Ông Tùng Sào Long - Phó Trạm trưởng Trạm y tế xã Pha Long cho biết: “Công tác phòng, chống sốt xuất huyết không chỉ dừng ở việc xử lý khi có ca bệnh mà tập trung vào các biện pháp phòng ngừa từ sớm, từ xa. Trạm y tế xã đã tăng cường truyền thông tại các thôn, bản, trường học và các buổi sinh hoạt cộng đồng để nâng cao nhận thức của người dân về việc diệt lăng quăng, bọ gậy và phòng muỗi đốt. Qua thực tế cho thấy, người dân đã chủ động tham gia vệ sinh môi trường và loại bỏ các vị trí chứa nước đọng. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng phối hợp chặt chẽ với đội ngũ y tế thôn, bản để tăng cường giám sát, phát hiện sớm các trường hợp có triệu chứng của bệnh”.
Phòng, chống sốt xuất huyết chỉ thực sự hiệu quả khi có sự tham gia tích cực của toàn xã hội. Mỗi người dân cần nâng cao ý thức tự bảo vệ bản thân và gia đình bằng cách ngủ màn kể cả ban ngày, mặc quần áo dài tay, sử dụng các biện pháp xua, diệt muỗi; đồng thời theo dõi sức khỏe và đến cơ sở y tế khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh như sốt cao đột ngột, đau đầu, đau nhức cơ khớp, phát ban hoặc có biểu hiện xuất huyết.
Hiện nay, Bộ Y tế đã cấp phép lưu hành vắc-xin phòng sốt xuất huyết. Vắc xin được chỉ định cho trẻ từ 4 tuổi trở lên, có khả năng phòng ngừa cả 4 tuýp vi rút Dengue. Phác đồ gồm 2 liều vắc-xin, tiêm cách nhau 3 tháng. Vắc-xin chưa được đưa vào Chương trình tiêm chủng mở rộng, do đó người dân có nhu cầu có thể đến các cơ sở tiêm chủng dịch vụ để được tư vấn và tiêm phòng.
Ông Trần Xuân Hùng - Phó Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh cho biết: “Bên cạnh sự chủ động của ngành y tế, công tác phòng, chống sốt xuất huyết cần có sự tham gia, phối hợp chặt chẽ của các cấp, ngành và chính quyền địa phương trong tổ chức các chiến dịch vệ sinh môi trường, phát động người dân dọn dẹp khu dân cư, loại bỏ các vật dụng chứa nước đọng và xử lý những nơi muỗi có thể sinh sản. Đây là giải pháp quan trọng nhằm hạn chế sự phát triển của muỗi truyền bệnh, góp phần ngăn ngừa nguy cơ bùng phát dịch sốt xuất huyết”.
Cũng theo ông Trần Xuân Hùng, để phòng, chống dịch bệnh mùa hè, người dân cần chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch bệnh bằng cách giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường sống, thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, ăn chín, uống sôi và bảo đảm an toàn thực phẩm. Đồng thời, cần thực hiện các biện pháp bảo vệ cá nhân khi đến nơi đông người và theo dõi sức khỏe để kịp thời phát hiện các dấu hiệu bất thường.
Với sự vào cuộc quyết liệt của các cấp chính quyền, ngành chức năng cùng tinh thần chủ động của mỗi người dân, Lào Cai quyết tâm kiểm soát hiệu quả dịch bệnh sốt xuất huyết, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và xây dựng môi trường sống an toàn.
