Chuẩn bị đến mùa mưa lũ, ông Lương Văn Phiên, Trưởng thôn 2 Minh Thượng, xã Minh Lương, tỉnh Lào Cai cùng lực lượng Công an xã và các tổ chức đoàn thể trong thôn khẩn trương đến nhà anh Lương Văn Thức để nắm bắt tình hình đời sống, cũng như tuyên truyền, vận động nâng cao cảnh giác trước nguy cơ sạt lở đất, đá. Được biết, quả đồi phía sau nhà anh Thức xuất hiện vết nứt dài khoảng 200 mét, được mọi người ví như “khối bom đất, đá” đang chực chờ dội xuống.
Đứng từ sân nhìn lên phía đồi sau nhà anh Lương Văn Thức, ai cũng phải rùng mình. Vết nứt dài chạy dọc sườn đồi, chỉ cần một trận mưa lớn kéo dài vài tiếng, nước ngấm vào lòng đất thì nguy cơ cả vạn khối đất, đá đổ ập xuống ngôi nhà phía dưới là điều hoàn toàn có thể xảy ra.
Ông Lương Văn Phiên cho biết, các lực lượng phân tích, giải thích cho người dân hiểu rằng mất tài sản thì làm lại được, chứ mất người thì không gì bù đắp nổi.
Ông Nguyễn Huy Việt - Chủ tịch UBND xã Minh Lương cho biết, trên địa bàn hiện có hơn 100 hộ dân nằm trong khu vực nguy cơ cao về sạt lở. Khó khăn lớn nhất của địa phương hiện nay là nguồn kinh phí còn hạn chế, dẫn đến vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng và triển khai các dự án tái định cư nhằm di dời người dân đến nơi an toàn.
Rời Minh Lương, chúng tôi ngược đến thôn Nậm Chủ, xã Phong Hải, tỉnh Lào Cai. Nậm Chủ cũng là địa phương tiềm ẩn nguy cơ sạt lở đất, đá mỗi khi mùa mưa bão về trên địa bàn xã Phong Hải. Bài học từ mùa mưa lũ năm 2025 vẫn còn hiện hữu khi đất, đá bất ngờ sạt lở, vùi lấp hoàn toàn một ngôi nhà dân nằm bên Quốc lộ 70 thuộc địa phận thôn Nậm Chủ; rất may không có thiệt hại về người.
Với địa hình dốc đứng, kết cấu đất yếu nên mỗi trận mưa lớn đều trở thành mối họa khó lường với các hộ dân sống bên taluy dương, Quốc lộ 70, đoạn thuộc địa phận thôn Nậm Chủ.
Trước thực tế đó, chính quyền xã Phong Hải đã chỉ đạo cán bộ thôn Nậm Chủ rà soát, lập danh sách các hộ dân nằm trong vùng có nguy cơ sạt lở cao. Khi có cảnh báo thiên tai, cán bộ, đảng viên trong thôn có nhiệm vụ đôn đốc, cùng lực lượng an ninh cơ sở tuyên truyền, vận động di dời và hỗ trợ bốc xếp tài sản cho bà con. Nhờ làm tốt công tác dự báo, tuyên truyền, vận động và di dời sớm, nhiều năm qua, dù chịu ảnh hưởng không nhỏ từ bão lũ, thôn Nậm Chủ vẫn hạn chế đến mức tối đa thiệt hại về người, tài sản.
Theo ông Vàng Văn Xuân - Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Nậm Chủ (xã Phong Hải), địa phương đã tổng hợp các hộ, số nhân khẩu nằm trong khu vực nguy cơ sạt lở để báo cáo lên UBND xã, đồng thời mong muốn về lâu về dài các cấp, ngành có giải pháp hỗ trợ người dân đến nơi ở an toàn.
Ông Lê Văn Dương - Phó Trưởng Phòng Kinh tế xã Phong Hải khẳng định công tác phòng, chống thiên tai, bão lũ được cấp ủy đảng, chính quyền xã Phong Hải thực hiện quyết liệt và toàn thể Nhân dân quan tâm. Các công văn, chỉ đạo của các cấp, ngành, địa phương liên quan đến phòng, chống mưa lũ đều được địa phương truyền tải qua nhiều hình thức đến Nhân dân trong xã.
Qua thực tế tại xã Minh Lương và xã Phong Hải, có thể thấy vai trò chỉ đạo sát sao của cấp ủy, chính quyền cấp xã và trách nhiệm của các cán bộ thôn, bản là một trong những nhân tố quyết định hiệu quả công tác phòng, chống thiên tai.
Ông Lê Văn Dương - Phó Trưởng Phòng Kinh tế xã Phong Hải cho biết thêm:
Để công tác tuyên truyền, vận động đi vào chiều sâu, chính quyền các địa phương đã áp dụng linh hoạt phương châm “4 tại chỗ”: chỉ huy tại chỗ; lực lượng tại chỗ; phương tiện, vật tư tại chỗ; hậu cần tại chỗ.
Tuy nhiên, sự vào cuộc quyết liệt, đồng bộ của cả hệ thống chính trị đã và đang góp phần bảo đảm an toàn cao nhất cho người dân. Bên cạnh đó, ý thức tự giác cùng sự đồng lòng, sẻ chia giữa chính quyền và Nhân dân chính là “lá chắn” kiên cố nhất, giúp các thôn, bản, khu dân cư vùng cao Lào Cai chủ động vượt qua mùa mưa lũ an toàn.
