Ngày 2-10, Bệnh viện Đại học Phenikaa (Hà Nội) chia sẻ về hành trình hơn 200 ngày giữ thai đặc biệt cho sản phụ mang tam thai.
Thai kỳ nhiều nguy cơ
Hành trình của ba em bé bắt đầu từ một thai kỳ nhiều nguy cơ. Sản phụ là chị P.H.N., 28 tuổi (ở Hải Phòng), mang thai sau thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) do buồng trứng đa nang. Hai phôi được chuyển nhưng phát triển thành ba thai, ba buồng ối và hai bánh rau.
Ngay những tuần đầu, sản phụ đã có dấu hiệu dọa sẩy thai. Đến tuần 9-10, siêu âm tiếp tục ghi nhận những dấu hiệu khiến các bác sĩ lo ngại.
Đến tuần 12, hai thai chung bánh rau cùng tăng khoảng sáng sau gáy. Gia đình được tư vấn về những nguy cơ và khả năng đình chỉ hai thai này. Tuy nhiên, gia đình mong muốn giữ lại cả ba con nếu điều kiện y khoa cho phép.
Các bác sĩ tiếp tục đánh giá nguy cơ bằng chẩn đoán trước sinh. Khi thai 16 tuần 4 ngày, TS.BS Nguyễn Thị Sim, Phó giám đốc Bệnh viện Đại học Phenikaa, trực tiếp thực hiện chọc ối tại Trung tâm Y học bào thai.
Kết quả xét nghiệm nhiễm sắc thể và giải trình tự gene của các thai chưa phát hiện bất thường. Tuy nhiên, thai kỳ tiếp tục xuất hiện nhiều vấn đề.
Tuần 27, cổ tử cung chỉ còn 12mm, sản phụ nhập viện điều trị dọa sinh non. Ngày 8-6, khi thai 27 tuần 3 ngày, sản phụ được tiêm trưởng thành phổi do nguy cơ sinh non. Hai ngày sau, cơn co tử cung xuất hiện. Đến ngày 11-6, khi thai 27 tuần 6 ngày, ối của thai nằm thấp nhất vỡ sớm.
Một cuộc hội chẩn liên chuyên khoa được tổ chức ngay tại phòng sinh với sự tham gia của các chuyên khoa cùng gia đình. Lúc này, bài toán đặt ra là làm thế nào để đón thai đã vỡ ối ra ngoài, đồng thời nếu điều kiện cho phép, tiếp tục duy trì hai thai còn lại trong tử cung.
Bác sĩ Sim chia sẻ đây là trường hợp được các bác sĩ áp dụng chiến lược sinh trì hoãn (Delayed Interval Delivery), tức một thai được sinh trước trong khi các thai còn lại tiếp tục được theo dõi và duy trì trong tử cung nếu điều kiện cho phép.
Theo bác sĩ Sim, với trẻ cực non, mỗi ngày, thậm chí mỗi giờ tiếp tục nằm trong bụng mẹ đều có ý nghĩa đối với quá trình trưởng thành của các cơ quan. Tuy nhiên, việc trì hoãn cuộc sinh cũng tiềm ẩn nguy cơ nhiễm trùng, suy thai hoặc chuyển dạ tiến triển.
Thêm 36 giờ cho hai thai nhi
Sau khi bé đầu tiên chào đời bằng đường âm đạo, các bác sĩ tiếp tục giảm co và theo dõi sát hai thai còn lại.
36 giờ tiếp theo là khoảng thời gian đặc biệt căng thẳng. Mỗi giờ thai tiếp tục được duy trì giúp hai bé có thêm thời gian phát triển, nhưng bất kỳ dấu hiệu bất lợi nào ở mẹ hoặc thai cũng có thể khiến ê kíp phải chấm dứt chiến lược trì hoãn.
23h40 ngày 12-6, tình hình thay đổi. Sản phụ xuất hiện cơn co tử cung mạnh, vỡ ối và thai nằm ngang.
Bác sĩ Sim chỉ định mổ lấy thai cấp cứu. Ngay trong đêm, bốn ê kíp được huy động. Ê kíp gây mê hồi sức bảo đảm an toàn cho người mẹ, ê kíp sản khoa thực hiện cuộc mổ, trong khi hai ê kíp sơ sinh độc lập chuẩn bị đón và hồi sức đồng thời hai trẻ cực non.
Em bé thứ hai chào đời nặng 950g. Hai phút sau, bé thứ ba chào đời, nặng 1kg. "Đó là 36 giờ mà nhiều chuyên khoa cùng bảo vệ một ranh giới rất mong manh: cố gắng thêm thời gian cho hai em bé, nhưng phải biết khi nào cần dừng lại để bảo vệ cả mẹ và con", bác sĩ Sim nói.
Cả ba bé đều sinh cực non và có suy hô hấp, được chuyển đến khoa sơ sinh để hỗ trợ hô hấp và theo dõi trong điều kiện kiểm soát chặt chẽ.
Sau đó, cả ba bé từng bước được giảm hỗ trợ hô hấp, chuyển từ dinh dưỡng tĩnh mạch sang ăn qua sonde, tập bú rồi bú bình và bú mẹ. Sau khoảng hai tháng, cả ba trẻ cai máy và tự thở hoàn toàn.
Ngày 14-9, hơn ba tháng sau khi chào đời, cả ba bé được xuất viện, đều nặng hơn 3kg. Đến nay, cả ba trẻ đều khỏe mạnh, tăng cân đều.
Việc cả ba trẻ sinh ra và đang phát triển khỏe mạnh là kỳ tích của y học can thiệp bào thai, mở ra cơ hội cứu sống trẻ từ trong bụng mẹ.
