Ngày 20/11 bắt nguồn từ đâu, vì sao được chọn là Ngày Nhà giáo Việt Nam?

Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 có nguồn gốc từ một phong trào giáo dục quốc tế trước khi trở thành ngày tôn vinh thầy cô tại Việt Nam từ năm 1982.

0:00 / 0:00
0:00

Mỗi năm, khi tháng 11 đến, nhiều thế hệ học sinh lại có dịp trở về trường cũ, gửi những bó hoa, tấm thiệp hay lời chúc tốt đẹp đến thầy cô. Ngày 20/11 từ lâu đã trở thành một dịp đặc biệt trong đời sống tinh thần của người Việt, gắn với truyền thống tôn sư trọng đạo và lòng biết ơn những người làm nghề dạy học.

Thế nhưng, không phải ai cũng biết Ngày Nhà giáo Việt Nam có nguồn gốc từ đâu, vì sao lại chọn ngày 20/11 mà không phải một thời điểm khác trong năm. Đằng sau ngày lễ quen thuộc này là một hành trình lịch sử kéo dài nhiều thập kỷ, bắt đầu từ phong trào của các nhà giáo trên thế giới và dần trở thành ngày hội riêng của ngành giáo dục Việt Nam.

lich-su-ngay-nha-giao-viet-nam.jpg
Hình minh họa.

Ngày 20/11 bắt nguồn từ đâu?

Lịch sử Ngày Nhà giáo Việt Nam gắn với sự ra đời và hoạt động của Liên hiệp quốc tế các Công đoàn Giáo dục, có tên viết tắt là FISE. Tổ chức này được thành lập tại Paris (Pháp) vào tháng 7/1946, trong bối cảnh các nhà giáo ở nhiều quốc gia mong muốn tăng cường sự đoàn kết, bảo vệ quyền lợi nghề nghiệp và thúc đẩy một nền giáo dục tiến bộ.

Năm 1949, tại hội nghị tổ chức ở Warszawa, thủ đô Ba Lan, FISE xây dựng bản Hiến chương các nhà giáo gồm 15 chương. Bản hiến chương đề cập đến những vấn đề quan trọng của nghề dạy học, trong đó có việc bảo vệ quyền lợi của giáo viên, nâng cao vị thế nhà giáo và thúc đẩy các phương pháp giáo dục tiến bộ, dân chủ, khoa học.

Đến năm 1953, Công đoàn Giáo dục Việt Nam gia nhập FISE, đánh dấu sự tham gia của giáo giới Việt Nam vào các hoạt động của tổ chức quốc tế này. Đây cũng là một trong những dấu mốc quan trọng tạo tiền đề cho sự ra đời của ngày kỷ niệm 20/11 tại Việt Nam sau này.

Bước ngoặt diễn ra từ ngày 26 đến 30/8/1957, khi hội nghị FISE được tổ chức tại Warszawa với sự tham dự của đại diện 57 quốc gia, trong đó có Việt Nam. Hội nghị quyết định lấy ngày 20/11 hằng năm làm Ngày Quốc tế Hiến chương các nhà giáo.

Một năm sau, ngày 20/11/1958, lễ kỷ niệm Ngày Quốc tế Hiến chương các nhà giáo lần đầu tiên được tổ chức rộng rãi tại miền Bắc Việt Nam. Các hoạt động không chỉ diễn ra ở Hà Nội mà còn được tổ chức tại nhiều địa phương, từ miền núi, đồng bằng đến những vùng biên giới, hải đảo.

Trong hoàn cảnh đất nước còn chia cắt, ngày 20/11 mang ý nghĩa động viên đội ngũ giáo viên, khuyến khích tinh thần học tập và khẳng định vai trò của giáo dục đối với sự nghiệp xây dựng, bảo vệ đất nước. Những năm tiếp theo, hoạt động kỷ niệm còn được tổ chức tại các vùng giải phóng ở miền Nam.

Từ một ngày kỷ niệm gắn với phong trào quốc tế, ngày 20/11 dần trở nên gần gũi với đời sống của các nhà trường. Đây là dịp để giáo viên cùng nhìn lại công việc giảng dạy, học sinh thể hiện sự kính trọng đối với thầy cô và xã hội ghi nhận những đóng góp của nghề giáo.

Vì sao Việt Nam chính thức chọn ngày 20/11 làm Ngày Nhà giáo Việt Nam?

Sau khi đất nước thống nhất năm 1975, hệ thống giáo dục từng bước được củng cố và phát triển. Cùng với quá trình đó, việc có một ngày kỷ niệm chính thức dành riêng cho đội ngũ nhà giáo ngày càng có ý nghĩa, vừa kế thừa truyền thống đã hình thành, vừa khẳng định sự quan tâm của Nhà nước và xã hội đối với sự nghiệp giáo dục.

Ngày 28/9/1982, Hội đồng Bộ trưởng, nay là Chính phủ, ban hành Quyết định số 167-HĐBT về Ngày Nhà giáo Việt Nam. Quyết định do Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Võ Nguyên Giáp ký, chính thức xác định ngày 20/11 hằng năm là Ngày Nhà giáo Việt Nam.

Đây là dấu mốc quan trọng, đưa ngày 20/11 từ một hoạt động kỷ niệm đã quen thuộc trong ngành giáo dục trở thành ngày tôn vinh nhà giáo được Nhà nước chính thức xác lập.

Việc lựa chọn ngày 20/11 không phải ngẫu nhiên, bởi thời điểm này đã gắn bó với nhiều thế hệ giáo viên, học sinh Việt Nam từ năm 1958. Quyết định năm 1982 vì thế vừa kế thừa lịch sử của ngày Quốc tế Hiến chương các nhà giáo, vừa đáp ứng mong muốn có một ngày riêng để toàn xã hội thể hiện sự trân trọng đối với những người làm nghề dạy học.

Đáng chú ý, Quyết định số 167-HĐBT không chỉ đề cập việc tổ chức ngày lễ mà còn nhấn mạnh yêu cầu chăm lo, động viên đội ngũ giáo viên, đánh giá những công việc đã thực hiện và đề ra nhiệm vụ tiếp theo. Các hoạt động kỷ niệm phải được tiến hành trang trọng, thiết thực, tránh phô trương, hình thức hoặc gây phiền hà cho học sinh và phụ huynh.

Từ năm 1982, ngày 20/11 chính thức mang tên Ngày Nhà giáo Việt Nam và được duy trì thường niên trên cả nước. Như vậy, cần phân biệt hai thời điểm lịch sử: năm 1958 là lần đầu ngày Quốc tế Hiến chương các nhà giáo được tổ chức rộng rãi ở miền Bắc, còn năm 1982 là thời điểm Nhà nước chính thức quyết định lấy ngày 20/11 làm Ngày Nhà giáo Việt Nam.

Cũng cần lưu ý, ngày 20/11 của Việt Nam không đồng nhất với Ngày Nhà giáo thế giới. Trên phạm vi quốc tế, Ngày Nhà giáo thế giới được tổ chức vào ngày 5/10 hằng năm, bắt đầu từ năm 1994. Trong khi đó, ngày 20/11 gắn với lịch sử và truyền thống riêng của giáo giới Việt Nam.

Ý nghĩa Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 sau 44 năm

Năm 2026 đánh dấu 44 năm kể từ khi ngày 20/11 chính thức được xác lập là Ngày Nhà giáo Việt Nam. Qua hơn bốn thập kỷ, ngày lễ này đã trở thành một phần quen thuộc trong đời sống văn hóa, giáo dục của đất nước.

Đối với học sinh, ngày 20/11 là dịp bày tỏ lòng biết ơn với những người đã truyền đạt kiến thức, rèn luyện nhân cách và đồng hành trong quá trình trưởng thành. Đối với những người đã rời ghế nhà trường, đây còn là cơ hội tìm lại ký ức tuổi học trò, gặp lại thầy cô, bạn bè và mái trường năm xưa.

Không khó để bắt gặp những hình ảnh xúc động trong ngày 20/11: một học sinh nhỏ tuổi tự tay làm thiệp tặng cô giáo, những cựu học sinh trở về thăm trường sau nhiều năm, hay người thầy đã nghỉ hưu vui mừng khi nhận được cuộc gọi hỏi thăm từ học trò cũ. Chính những điều giản dị ấy đã góp phần tạo nên ý nghĩa bền lâu của ngày lễ.

Tuy nhiên, Ngày Nhà giáo Việt Nam không chỉ là dịp tặng hoa hay tổ chức các buổi lễ tri ân. Đây còn là thời điểm nhìn nhận những đóng góp, khó khăn và mong muốn của đội ngũ giáo viên, từ đó quan tâm hơn đến điều kiện giảng dạy, đời sống vật chất, tinh thần và môi trường làm việc của nhà giáo.

Trong bối cảnh giáo dục đang có nhiều thay đổi, vai trò của người thầy cũng không ngừng được mở rộng. Bên cạnh việc truyền đạt kiến thức, giáo viên còn phải thích ứng với công nghệ, đổi mới phương pháp dạy học, quan tâm đến tâm lý học sinh và giúp các em hình thành những kỹ năng cần thiết cho cuộc sống.

Nhân dịp 20/11/2026, ngành giáo dục tiếp tục nhấn mạnh việc tổ chức các hoạt động kỷ niệm theo hướng thiết thực, tiết kiệm, không phô trương, không huy động đóng góp từ học sinh và phụ huynh để tổ chức. Cùng với việc tri ân, các cơ sở giáo dục được khuyến khích quan tâm, động viên những nhà giáo có hoàn cảnh khó khăn, giáo viên đang công tác tại vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo.

Điều đó cũng cho thấy ý nghĩa của ngày 20/11 không chỉ nằm ở những lời chúc tốt đẹp mà còn thể hiện qua sự quan tâm cụ thể đối với những người đang ngày ngày đứng lớp.

Trải qua nhiều giai đoạn lịch sử, từ Ngày Quốc tế Hiến chương các nhà giáo năm 1958 đến Ngày Nhà giáo Việt Nam được chính thức xác lập năm 1982, ngày 20/11 đã trở thành biểu tượng của truyền thống tôn sư trọng đạo.

Dù cách tổ chức có thể thay đổi theo thời gian, giá trị cốt lõi của ngày lễ vẫn được gìn giữ. Đó là lòng biết ơn đối với những người thầy, người cô đã lặng lẽ cống hiến cho sự nghiệp giáo dục, góp phần vun đắp tri thức và nhân cách cho biết bao thế hệ học trò.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Chồng chửi bới, xúc phạm danh dự vợ có bị xử lý hình sự?

Chồng chửi bới, xúc phạm danh dự vợ có bị xử lý hình sự?

Tùy theo tính chất và mức độ vi phạm, người chồng có hành vi chửi bới, xúc phạm danh dự nhân phẩm vợ có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về “Tội làm nhục người khác” theo quy định tại Điều 155 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi năm 2017) với mức phạt tù cao nhất đến 5 năm.

Điều kiện áp dụng chính sách giảm tiền sử dụng đất theo Nghị quyết 254

Điều kiện áp dụng chính sách giảm tiền sử dụng đất theo Nghị quyết 254

Việc xác định nguồn gốc, loại đất và quá trình tách thửa thuộc trách nhiệm của cơ quan có chức năng quản lý đất đai. Cơ quan thuế căn cứ hồ sơ, phiếu chuyển thông tin do cơ quan có thẩm quyền về đất đai xác định, chuyển đến để tính hoặc tính lại tiền sử dụng đất theo quy định.

Chấn chỉnh tình trạng đã nộp thuế đất phi nông nghiệp vẫn bị ghi nợ

Chấn chỉnh tình trạng đã nộp thuế đất phi nông nghiệp vẫn bị ghi nợ

Thông tin thửa đất chưa đầy đủ, tiền thuế đã nộp chưa được cập nhật khiến nghĩa vụ thuế sử dụng đất phi nông nghiệp có thể bị thông báo sai. Cục Thuế yêu cầu các địa phương rà soát, điều chỉnh khi đủ căn cứ, giải quyết dứt điểm phản ánh và bố trí tổ công tác hỗ trợ, không để người dân phải đi lại nhiều lần.

Vừa đi xe máy vừa hút thuốc lá, có bị xử phạt không?

Vừa đi xe máy vừa hút thuốc lá, có bị xử phạt không?

Độc giả Quốc Huy (Hà Nội) hỏi: "Khi đi trên đường, tôi thường xuyên gặp nhiều người vừa đi xe máy vừa cầm điếu thuốc hút, khói thuốc bay vào mặt người đi sau rất khó chịu. Cho hỏi hành vi vừa đi xe máy vừa hút thuốc lá có bị pháp luật xử phạt không và mức phạt cụ thể ra sao?"

Bỏ thủ tục phục hồi hoạt động, không giảm trách nhiệm an toàn PCCC

Bỏ thủ tục phục hồi hoạt động, không giảm trách nhiệm an toàn PCCC

Việc bãi bỏ thủ tục phục hồi hoạt động đối với cơ sở, phương tiện giao thông và hộ gia đình đang bị đình chỉ là bước tiến quan trọng trong cải cách hành chính. Quy định mới mang lại lợi ích thiết thực, đồng thời đề cao tính tự giác và trách nhiệm pháp lý của các chủ thể trong bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH).

Các đối tượng tham gia BHXH bắt buộc

Các đối tượng tham gia BHXH bắt buộc

Bạn đọc hỏi: Công ty tôi ký hợp đồng với sinh viên thực tập, mức hỗ trợ 5 triệu đồng/tháng. Vậy, công ty có phải đóng BHXH bắt buộc cho sinh viên này không? Việc xác định nghĩa vụ đóng BHXH căn cứ vào những tiêu chí và loại hợp đồng nào?

fb yt zl tw