Phát huy vai trò của đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ tỉnh Lào Cai
Ông Nguyễn Thanh Thế
(Phó Chủ tịch Thường trực Liên hiệp Các hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Lào Cai)
Trong thời kỳ mới, một trong những nguồn lực quan trọng nhất để Lào Cai phát triển nhanh và bền vững là nguồn lực trí tuệ, khoa học và công nghệ. Bởi vậy, phát huy vai trò của đội ngũ trí thức không chỉ là tập hợp những người có trình độ, mà quan trọng hơn là biến trí tuệ thành những giá trị cụ thể cho sự phát triển của tỉnh, cho đời sống của Nhân dân.
Với tinh thần đó, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Lào Cai (Liên hiệp Hội) xác định rõ vai trò là cầu nối giữa đội ngũ trí thức với cấp ủy đảng, chính quyền, MTTQ và Nhân dân; tập hợp, đoàn kết đội ngũ trí thức thuộc nhiều lĩnh vực, cùng tham gia giải quyết những vấn đề thực tiễn đặt ra trong tiến trình phát triển.
Thời gian qua, Liên hiệp Hội tập trung vào 4 nhiệm vụ trọng tâm: Tư vấn, phản biện xã hội; đưa khoa học - kỹ thuật về cơ sở; khơi dậy phong trào sáng tạo kỹ thuật; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số và tăng cường phối hợp với các tổ chức trong hệ thống chính trị.
Điểm nhấn đầu tiên là tư vấn, phản biện xã hội. Chúng tôi xác định phản biện phải thực sự độc lập, khách quan, có cơ sở khoa học và xuất phát từ thực tiễn. Liên hiệp Hội đã tham gia góp ý, phản biện nhiều dự thảo chính sách của HĐND, UBND tỉnh, trong đó có chính sách hỗ trợ kinh tế tập thể giai đoạn 2026 - 2030; khảo sát chỉ số hạnh phúc; quy hoạch tiểu thủ công nghiệp sau sáp nhập địa giới. Mục tiêu cuối cùng không phải là có thêm một bản góp ý, mà là để mỗi chủ trương, chính sách khi ban hành sát thực tế hơn, khả thi hơn và đi vào cuộc sống tốt hơn.
Điểm nhấn thứ hai là đưa tri thức về cơ sở. Với một tỉnh có địa bàn rộng, điều kiện tự nhiên đa dạng, nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn khó khăn, khoa học - kỹ thuật chỉ thực sự có ý nghĩa khi đến được với người dân. Liên hiệp Hội hướng tới việc đưa các mô hình nông nghiệp công nghệ cao, kinh tế tuần hoàn, bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu đến gần hơn với cơ sở; để tri thức không nằm trên giấy, mà trở thành sinh kế, thành thu nhập và thành chất lượng cuộc sống.
Điểm nhấn thứ ba là khơi dậy sáng tạo. Mỗi sáng kiến, mỗi giải pháp kỹ thuật phù hợp với thực tiễn đều có thể tạo ra giá trị. Vì vậy, cần tạo môi trường để trí thức, cán bộ kỹ thuật, đoàn viên, hội viên và người dân phát huy khả năng sáng tạo, nhất là trong sản xuất và đời sống.
Cùng với đó, Liên hiệp Hội đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng AI và các nền tảng truyền thông số để kết nối chuyên gia, phổ biến kiến thức khoa học - kỹ thuật; số hóa quản lý hội viên, tiếp nhận sáng kiến và giải pháp trực tuyến, nâng cao hiệu quả hoạt động.
Với tinh thần “Đoàn kết trí thức vì một Lào Cai phát triển xanh, hài hòa, hạnh phúc”, Liên hiệp Các hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Lào Cai quyết tâm tiếp tục đồng hành với cấp ủy đảng, chính quyền, MTTQ và Nhân dân, góp phần xây dựng Lào Cai ngày càng giàu đẹp, văn minh, hiện đại…
Kinh nghiệm phối hợp giữa Hội Khuyến học và MTTQ trong xây dựng xã hội học tập
Bà Nguyễn Minh Đức
(Phó Chủ tịch Hội Khuyến học tỉnh Lào Cai)
Hội Khuyến học tỉnh là tổ chức thành viên của MTTQ tỉnh, luôn xác định xây dựng xã hội học tập, nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài là nhiệm vụ quan trọng, góp phần phát triển con người và nâng cao chất lượng cuộc sống, hạnh phúc của Nhân dân.
Những năm qua, hội khuyến học các cấp đã phối hợp chặt chẽ với MTTQ và các tổ chức thành viên đẩy mạnh tuyên truyền, vận động Nhân dân học tập suốt đời, xây dựng và nhân rộng các mô hình học tập. Đến nay, toàn tỉnh có hơn 71% gia đình đạt “Gia đình học tập”, hơn 60% dòng họ đạt “Dòng họ học tập”, hơn 83% cộng đồng đạt “Cộng đồng học tập” và hơn 98% đơn vị đạt “Đơn vị học tập”. Nhiều mô hình đã gắn với chuyển đổi số, tạo cơ hội để người dân, nhất là ở vùng sâu, vùng cao, tiếp cận tri thức và kỹ năng mới.
Từ thực tế phối hợp, chúng tôi rút ra một số kinh nghiệm:
Thứ nhất, cần phát huy vai trò lãnh đạo của cấp ủy đảng, chính quyền, đồng thời tăng cường vai trò định hướng, điều phối của MTTQ trong triển khai nhiệm vụ xây dựng xã hội học tập.
Thứ hai, hội khuyến học cần chủ động tham gia các chương trình, phong trào do MTTQ phát động; phát huy vai trò cán bộ, hội viên trong tuyên truyền, vận động, tạo sức lan tỏa từ mỗi gia đình, dòng họ, khu dân cư đến cộng đồng.
Thứ ba, đẩy mạnh xã hội hóa, huy động sự chung tay của doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân và cộng đồng để tạo thêm nguồn lực, môi trường và cơ hội học tập cho người dân, đồng thời quan tâm biểu dương, tôn vinh những điển hình tiêu biểu.
Thứ tư, tiếp tục củng cố tổ chức Hội, đổi mới phương thức hoạt động, phát triển đa dạng mô hình “Gia đình học tập”, “Dòng họ học tập”, “Cộng đồng học tập”, “Đơn vị học tập” và “Công dân học tập”, bảo đảm thực chất, bền vững.
Thứ năm, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, internet và trí tuệ nhân tạo trong học tập, lao động, sản xuất và đời sống; gắn công tác khuyến học với xây dựng “Khu dân cư đoàn kết - an toàn - hạnh phúc”. Mỗi người dân chủ động học tập, tự học tập sẽ là nền tảng để xây dựng Lào Cai trở thành một xã hội học tập.
Học tập suốt đời không chỉ để biết, để làm, mà còn để chung sống và làm người hạnh phúc. Khi mỗi người dân có cơ hội học tập, tiếp cận tri thức, chia sẻ và sáng tạo, đó cũng là lúc tinh thần đoàn kết, tương trợ trong cộng đồng được vun đắp.
Hội Khuyến học tỉnh Lào Cai mong tiếp tục phối hợp chặt chẽ với MTTQ và các tổ chức thành viên, phát huy truyền thống hiếu học, tinh thần đoàn kết của Nhân dân các dân tộc, góp phần xây dựng xã hội học tập, nâng cao chỉ số hạnh phúc và xây dựng Lào Cai phát triển theo phương châm “Xanh - hài hòa - bản sắc - hạnh phúc”...
Phát huy vai trò của Hội Người cao tuổi trong tập hợp, đoàn kết hội viên và Nhân dân
Ông Lồ Seo Vảng
(Phó Chủ tịch Hội Người cao tuổi xã Si Ma Cai)
Si Ma Cai là xã vùng cao, biên giới, địa bàn rộng, dân cư sống phân tán tại 27 thôn, với hơn 24 nghìn người thuộc 15 dân tộc. Đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 95%. Đường sá đi lại còn khó khăn, đời sống của một bộ phận người dân, trong đó có người cao tuổi, còn thiếu thốn.
Ở địa bàn như Si Ma Cai, làm công tác Hội có cái khó riêng. Hội viên ở xa nhau, có thôn cách trung tâm khá xa; việc tập trung đông đủ để sinh hoạt không phải lúc nào cũng thuận lợi. Vì vậy, chúng tôi xác định một điều rất rõ: Muốn Hội mạnh thì cán bộ Hội phải gần hội viên, hiểu hội viên và làm những việc hội viên cần.
Trước hết, Hội chú trọng xây dựng tổ chức vững mạnh ngay từ chi hội. Sau sáp nhập, chúng tôi lựa chọn những người có uy tín, nhiệt tình, trách nhiệm làm chi hội trưởng, đồng thời bố trí ủy viên chi hội là trưởng thôn. Với 27 chi hội, cách làm này giúp Hội nắm chắc hơn tình hình người cao tuổi ở từng thôn, từng hộ; từ việc thực hiện chế độ, chính sách đến thăm hỏi lúc ốm đau, phúng viếng khi hội viên qua đời đều được kịp thời.
Chúng tôi cũng nhận thấy rằng, muốn hội viên gắn bó với Hội thì hoạt động phải thiết thực, vui và gần gũi. Hội tổ chức giao ban, sinh hoạt tại thôn; lồng ghép tuyên truyền với các hoạt động văn hóa, văn nghệ và phong trào “Tuổi cao - gương sáng”. Câu lạc bộ văn nghệ đã tổ chức 16 cuộc biểu diễn, tạo không khí vui tươi, giúp các cụ có nơi gặp gỡ, giao lưu, động viên nhau sống vui, sống khỏe, sống có ích.
Một việc chúng tôi luôn coi trọng là chăm lo cho hội viên từ những việc cụ thể nhất. Trong năm 2026, Hội đã thăm 69 hội viên ốm đau, với số tiền 13,8 triệu đồng; tổ chức viếng 29 hội viên qua đời; phối hợp tham mưu chúc thọ, mừng thọ 122 cụ, với kinh phí 60 triệu đồng.
Những việc này giá trị vật chất có thể chưa lớn, nhưng với các cụ ở vùng cao, sự có mặt của cán bộ Hội lúc ốm đau, lúc gia đình có việc buồn hoặc ngày mừng thọ lại là sự động viên rất quý. Qua đó, hội viên thấy được Hội thực sự là nơi để mình gắn bó, chia sẻ và cùng nhau hoạt động.
Thời gian tới, Hội Người cao tuổi xã Si Ma Cai tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Ban công tác Mặt trận, trưởng thôn để quản lý hội viên; vận động người cao tuổi đủ điều kiện tham gia Hội, đồng thời phát huy vai trò của các cụ trong hòa giải ở cơ sở, giữ gìn an ninh, trật tự, bảo vệ đường biên, mốc giới, bảo vệ môi trường và xây dựng nông thôn mới.
Với tinh thần “Tuổi cao - gương sáng”, Hội Người cao tuổi xã Si Ma Cai sẽ tiếp tục đoàn kết hội viên, phát huy kinh nghiệm, uy tín và trách nhiệm của người cao tuổi, góp phần xây dựng quê hương Si Ma Cai ngày càng phát triển…
Kinh tế tập thể góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc
Ông Trương Mạnh Hùng
(Phó Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã tỉnh Lào Cai)
Kinh tế tập thể, nòng cốt là hợp tác xã (HTX), tổ hợp tác (THT), không chỉ là một thành phần kinh tế quan trọng, mà còn mang ý nghĩa xã hội, nhân văn sâu sắc. Sinh ra từ nhu cầu hợp tác, tương trợ lẫn nhau, kinh tế tập thể đã và đang trở thành phương thức hiệu quả để tập hợp Nhân dân, phát huy sức mạnh cộng đồng, nhất là ở vùng nông thôn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Tại Lào Cai, Liên minh HTX tỉnh xác định rõ vai trò là cầu nối giữa Đảng, chính quyền với khu vực kinh tế tập thể, đồng thời là tổ chức đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các HTX, liên hiệp HTX và THT.
Được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh và Liên minh HTX Việt Nam, khu vực kinh tế tập thể Lào Cai ngày càng phát triển. Toàn tỉnh hiện có 1.564 HTX, thu hút hơn 42.000 thành viên; 3 liên hiệp HTX và 6.798 THT với gần 34.000 thành viên. Riêng 8 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh thành lập mới 100 HTX; liên minh HTX tỉnh kết nạp thêm 93 đơn vị thành viên.
Cùng với mở rộng tổ chức, Liên minh HTX tỉnh chú trọng hỗ trợ thành viên tiếp cận nguồn vốn, phát triển sản xuất, xúc tiến thương mại, xây dựng thương hiệu, sản phẩm OCOP và chuyển đổi số. Quỹ Hỗ trợ phát triển HTX tỉnh hiện có vốn điều lệ 65 tỷ đồng, đang cho 42 đơn vị vay với tổng dư nợ gần 40 tỷ đồng. Nguồn vốn đã góp phần giúp HTX mở rộng sản xuất, tạo việc làm, nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống người dân.
Đặc biệt, các chương trình, dự án hợp tác quốc tế như SPRINT và dự án “Trà thảo mộc bản địa - xanh hóa sinh kế cho phụ nữ Khánh Yên” đã tạo sinh kế bền vững, nâng cao quyền năng kinh tế cho phụ nữ, đồng bào dân tộc thiểu số, qua đó tăng cường sự gắn kết cộng đồng.
Từ thực tế, Liên minh HTX tỉnh xác định thời gian tới tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động, lấy lợi ích của thành viên và người lao động làm trung tâm; đẩy mạnh tuyên truyền các chủ trương của Đảng về kinh tế tập thể; hỗ trợ thành lập và nâng cao chất lượng hoạt động của HTX, THT; thúc đẩy chuyển đổi số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn; tăng cường liên kết HTX - doanh nghiệp theo chuỗi giá trị và xúc tiến thương mại.
Đồng thời, Liên minh HTX tỉnh tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, các tổ chức chính trị - xã hội và các hội quần chúng, gắn phát triển kinh tế tập thể với xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo, bảo đảm an sinh xã hội và phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Phát triển kinh tế tập thể không chỉ là nhiệm vụ kinh tế, mà còn là nhiệm vụ chính trị - xã hội có ý nghĩa quan trọng. Với tinh thần “Hợp tác - đổi mới - phát triển - bền vững”, Liên minh HTX tỉnh Lào Cai tiếp tục phát huy vai trò đại diện, là chỗ dựa tin cậy của khu vực kinh tế tập thể, quy tụ và phát huy sức mạnh của hàng vạn thành viên, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng tỉnh Lào Cai phát triển toàn diện, bền vững...
