Dòng họ Siều - dân tộc Tày ở xã Phong Dụ Thượng hiện có 72 hộ với 350 nhân khẩu. Trong những buổi sinh hoạt dòng họ, bên cạnh trao đổi công việc chung, chia sẻ kinh nghiệm làm ăn, gìn giữ các giá trị văn hóa truyền thống, các gia đình còn cùng nhìn lại việc quản lý, giáo dục con cháu, chấp hành chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, trong đó có phòng chống ma túy và tệ nạn xã hội.
Theo ông Siều Ngọc Tân, Trưởng dòng họ Siều ở xã Phong Dụ Thượng, việc tuyên truyền tập trung giúp các thành viên hiểu rõ tác hại của ma túy đối với bản thân và gia đình. Khi có người nghiện ma túy, người thân cũng vất vả, kinh tế gia đình bị ảnh hưởng. Vì vậy, dòng họ giao trách nhiệm cho từng hộ chủ động quản lý, giáo dục con cháu tránh xa ma túy, chăm lo làm ăn, xây dựng gia đình hạnh phúc.
“Hộ nào còn hạn chế trong quản lý, giáo dục con cháu thì được góp ý, phân tích nguyên nhân để khắc phục; hộ chấp hành tốt được động viên, khen thưởng kịp thời" - ông Siều NgọcTân cho biết thêm.
Không chỉ tuyên truyền, nhắc nhở trong các buổi sinh hoạt, mỗi tháng vài lần, những người có uy tín trong dòng họ lại đến các gia đình thăm hỏi, nắm bắt tình hình, động viên con cháu chăm lo làm ăn, chấp hành pháp luật. Nhờ được nhắc nhở thường xuyên cũng như sự gương mẫu của những người có uy tín trong dòng họ, nhiều năm qua, dòng họ Siều không có người nghiện ma túy. Cùng với việc chăm lo phát triển kinh tế, mỗi thành viên trong dòng họ còn nêu cao tinh thần cảnh giác, chủ động phối hợp với lực lượng công an trong công tác phòng, chống tội phạm, nhất là tội phạm về ma túy.
Là thành viên dòng họ Siều ở thôn Làng Chạng, ông Siều Quốc Việt cho biết: “Qua tuyên truyền, các thành viên trong dòng họ chúng tôi từ trẻ đến già cũng đã hiểu rõ tác hại của ma túy và chủ động phòng tránh. Bản thân tôi là đảng viên thì cũng thường xuyên nhắc nhở con cháu tập trung làm ăn, tránh xa ma túy”.
Từ cách làm của dòng họ Siều, việc phát huy vai trò của trưởng họ, người có uy tín đang được triển khai rộng hơn trên địa bàn xã. Phong Dụ Thượng hiện có 8 dòng họ sinh sống trên địa bàn. Khi địa phương triển khai xây dựng xã không ma túy, các dòng họ đều đồng thuận, tích cực hưởng ứng và xem đây là trách nhiệm chung trong việc bảo vệ thế hệ trẻ trước hiểm họa ma túy.
Thiếu tá Nông Văn Hòa - Phó Trưởng Công an xã Phong Dụ Thượng, cho biết: “Đến nay, Công an xã đã tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương thành lập và ra mắt 6 mô hình dòng họ không ma túy, đồng thời phối hợp chặt chẽ với Ban điều hành từng mô hình trong tuyên truyền, vận động thành viên chấp hành pháp luật”.
Đánh giá về hiệu quả của các mô hình dòng họ không ma túy trên địa bàn, ông Lê Văn Quyền - Phó Chủ tịch UBND xã Phong Dụ Thượng cho biết, đây là cách làm phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương, phát huy được sức mạnh đoàn kết trong cộng đồng. Nhờ đó, đến nay xã đã hoàn thành các tiêu chí về xây dựng địa bàn không ma túy và đang hoàn thiện hồ sơ trình cấp có thẩm quyền công nhận vào cuối năm 2026.
“Trong thời gian tới, xã sẽ tiếp tục nhân rộng thêm các mô hình dòng họ không ma túy. Đồng thời chỉ đạo các thôn bản tiếp tục phối hợp với các ngành, đoàn thể, Mặt trận Tổ quốc trong việc tuyên truyền, nâng cao ý thức của người dân trong việc đẩy lùi ma túy, xây dựng đời sống văn hóa lành mạnh tại khu dân cư” - ông Lê Văn Quyền cho biết thêm.
Từ trách nhiệm của mỗi gia đình đến sự gắn kết của cả dòng họ, công tác phòng, chống ma túy ở Phong Dụ Thượng đang được vun đắp bằng những việc làm thường xuyên, gần gũi. Đó cũng là nền tảng để địa phương tiếp tục phấn đấu xây dựng và duy trì địa bàn không ma túy, giữ gìn bình yên cho các thôn bản.
