Từ ngày 18/5/2026, nhiều quy định mới trong lĩnh vực hôn nhân và gia đình sẽ chính thức có hiệu lực theo Nghị định 109/2026/NĐ-CP. Trong đó, nội dung thu hút sự quan tâm lớn trên mạng xã hội là việc tăng mạnh mức xử phạt đối với hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng, thường được gọi phổ biến là “ngoại tình”.
Thông tin “ngoại tình bị phạt tới 10 triệu đồng” nhanh chóng trở thành chủ đề bàn luận trên các diễn đàn pháp luật, hội nhóm gia đình và mạng xã hội. Tuy nhiên, không ít người vẫn đang hiểu chưa đầy đủ về quy định mới này.
Ngoại tình bị phạt thế nào theo quy định mới?
Theo Nghị định 109/2026/NĐ-CP, người đang có vợ hoặc chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác có thể bị phạt tiền từ 5 đến 10 triệu đồng.
Ngoài ra, người chưa có gia đình nhưng biết rõ đối phương đã có vợ hoặc chồng mà vẫn kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng cũng thuộc diện bị xử phạt.
Đây được xem là mức tăng đáng kể so với quy định trước đây nhằm nâng tính răn đe và bảo vệ chế độ hôn nhân một vợ, một chồng theo quy định pháp luật Việt Nam.
Không phải mọi mối quan hệ ngoài luồng đều bị xử phạt ngay
Một trong những hiểu lầm phổ biến hiện nay là chỉ cần có tin nhắn tình cảm hoặc quan hệ yêu đương ngoài hôn nhân sẽ lập tức bị xử phạt hành chính.
Trên thực tế, pháp luật tập trung vào hành vi “chung sống như vợ chồng”. Điều này thường được xác định thông qua nhiều yếu tố như:
- Sống chung công khai trong thời gian dài
- Có sinh hoạt và đời sống chung như gia đình
- Có con chung hoặc tài sản chung
- Được hàng xóm, cơ quan hoặc xã hội nhìn nhận như vợ chồng
Điều đó đồng nghĩa việc xử phạt không chỉ dựa vào nghi ngờ hay lời tố cáo đơn thuần mà cần có căn cứ xác minh cụ thể từ cơ quan chức năng.
Khi nào có thể bị xử lý hình sự?
Không dừng ở xử phạt hành chính, trong trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng, người vi phạm còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự.
Các trường hợp có thể bị xử lý hình sự gồm:
- Làm cho hôn nhân của một hoặc hai bên dẫn tới ly hôn
- Đã từng bị xử phạt hành chính nhưng tiếp tục vi phạm
- Gây hậu quả nghiêm trọng tới gia đình hoặc xã hội
Mức xử lý có thể bao gồm cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù tùy tính chất vụ việc.
Ai có quyền xử phạt?
Theo quy định hiện hành, cơ quan có thẩm quyền xử lý vi phạm gồm:
- Chủ tịch UBND các cấp
- Thanh tra chuyên ngành
- Cơ quan có thẩm quyền xử phạt hành chính theo quy định pháp luật
Người dân khi phát hiện hành vi vi phạm có thể gửi đơn phản ánh, cung cấp hình ảnh, video hoặc tài liệu liên quan để cơ quan chức năng xem xét xử lý theo quy định.
Vì sao mức phạt được tăng mạnh?
Các chuyên gia pháp lý cho rằng việc tăng mức xử phạt diễn ra trong bối cảnh nhiều vụ việc hôn nhân, ngoại tình và tranh chấp gia đình ngày càng phức tạp, đặc biệt khi mạng xã hội khiến các mối quan hệ cá nhân dễ bị công khai và lan truyền rộng rãi.
Việc nâng chế tài được kỳ vọng sẽ góp phần bảo vệ giá trị gia đình, tăng ý thức trách nhiệm trong hôn nhân và hạn chế những hệ lụy kéo dài liên quan tới con cái, tài sản và đời sống tinh thần của các bên.
Người dân cần lưu ý gì?
Luật sư khuyến cáo người dân nên hiểu đúng quy định để tránh suy diễn hoặc lan truyền thông tin sai lệch trên mạng xã hội.
Khi xảy ra tranh chấp hôn nhân, việc thu thập chứng cứ cần thực hiện hợp pháp và tôn trọng quyền riêng tư của người liên quan. Các hành vi phát tán hình ảnh cá nhân, clip riêng tư hoặc bôi nhọ danh dự người khác trên mạng cũng có thể dẫn tới vi phạm pháp luật khác.
Trong nhiều trường hợp, hòa giải, tư vấn tâm lý và hỗ trợ pháp lý vẫn được xem là giải pháp quan trọng nhằm hạn chế các tổn thương kéo dài cho gia đình và con cái.
