Có nhiều vụ tai nạn giao thông gây nên chấn thương sọ não chỉ vì người tham gia giao thông sử dụng mũ bảo hiểm không đạt tiêu chuẩn về chất lượng. Thế nhưng, mũ bảo hiểm kém chất lượng vẫn được bày bán tràn lan từ vỉa hè đến các cửa hàng và được người tiêu dùng khá ưa chuộng, bởi tính thời trang.
Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này do ý thức sử dụng mũ bảo hiểm (MBH) đạt chuẩn của người dân còn kém. Bên cạnh đó, chế tài xử phạt cũng chưa nghiêm.
80% đội mũ bảo hiểm rởm
Tại Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Việt Đức, nơi thường xuyên tiếp nhận các ca tai nạn giao thông, có không ít trường hợp chấn thương sọ não do người tham gia giao thông sử dụng MBH kém chất lượng. Chị Nông Thị Hồng, quê Phú Thọ mới đưa em trai về Hà Nội cấp cứu cho biết: Em trai tôi có đội MBH khi đi xe máy nhưng khi xảy ra va chạm giao thông, MBH vỡ ra nhiều mảnh, găm cả vào mặt, vào đầu.
Các bác sĩ tại bệnh viện tỉnh Phú Thọ đã kết luận bị chấn thương sọ não và phải chuyển về Bệnh viện Việt Đức điều trị. Cùng cảnh ngộ, bà Nguyễn Thu Tuyến, Từ Liêm (Hà Nội) sụt sùi nước mắt, nói: "Con tôi đang lái xe trên đường về nhà gặp chiếc xe đi ngược chiều quệt phải. Do không làm chủ được tay lái, con tôi ngã văng ra khỏi xe, đầu va vào dải phân cách.
Mũ bảo hiểm kém chất lượng bán tràn lan.
Chiếc mũ vỡ tan còn con tôi vẫn đang hôn mê. Các bác sỹ nói có thể chấn thương đến sọ não".Theo một nghiên cứu của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), tại Việt Nam, tỷ lệ người sử dụng mũ bảo hiểm MBH không đạt tiêu chuẩn lên đến 80%. Đây chính là nguyên nhân làm giảm đáng kể khả năng phòng ngừa các chấn thương sọ não khi va chạm giao thông xảy ra.
Theo kết quả khảo sát mới nhất của Ủy ban ATGT Quốc gia, cho thấy, tỷ lệ học sinh đội MBH khi tham gia giao thông ở Hà Nội chỉ đạt 16 - 18%, TP. HCM là 30% và Đà Nẵng trên 60%. Rõ ràng, ý thức của người dân trong việc đội MBH khi tham gia giao thông đang rất kém. Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến MBH rởm được bán tràn lan trên thị trường.
Thiếu chế tài xử lý, ý thức kém
Hiện nay, không quá khó khăn để mua được chiếc MBH kém chất lượng. Dọc vỉa hè đường Láng, Trường Chinh, Giải Phóng… nhan nhản các sạp này bán, với giá từ 45.000 - 60.000 đồng/mũ, tùy theo kiểu dáng và màu sắc. Nhưng, với loại MBH này, hầu hết chỉ có một lớp nhựa và một lớp xốp mỏng ở bên trong. Điều đáng nói, dù đã biết là hàng kém chất lượng nhưng loại mũ này lại được rất nhiều người ưa chuộng, đặt biệt là giới trẻ. Một người bán MBH trên đường Láng cho biết, trung bình mỗi ngày chị bán được 30 - 40 chiếc.
Vì giá rẻ lại nhiều kiểu dáng bắt mắt nên khách mua chủ yếu là thanh niên. "MBH mua ở ngoài vỉa hè rẻ, đội nhẹ, nhiều màu sắc, nên tôi vẫn mua. Hơn nữa, đội MBH chỉ để tránh bị phạt nên đội loại nào chẳng được" - chị Mai (Phương Mai, Đống Đa) biện minh.Ông Trần Quốc Tuấn, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng sản phẩm hàng hóa, Bộ Khoa học công nghệ cho rằng, MBH kém chất lượng vẫn bán tràn lan ngoài thị trường là do thiếu chế tài xử lý. Đã nhiều lần các đơn vị liên ngành phối hợp ra quân xử lý song gặp rất nhiều khó khăn.
Khi kiểm tra, các cơ sở sản xuất giải thích đó không phải là MBH mà là mũ đội đầu, sử dụng cho người đi bộ và đi xe đạp nên không thể xử phạt, quy định của pháp luật hiện còn nhiều kẽ hở nên dễ bị lợi dụng.Cũng theo ông Tuấn, Bộ Khoa học và Công nghệ đang phối hợp với các Bộ: Công Thương, Công an, Giao thông Vận tải xem xét ban hành thông tư mới về quản lý chất lượng MBH. Theo đó, các biện pháp nhằm siết chặt, xử lý nghiêm các hình thức sản xuất, bày bán sản phẩm MBH không đạt chất lượng sẽ được thực hiện trong thời gian tới.
