Phiên họp được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến với các tỉnh, thành phố có dự án đường sắt đi qua. Dự phiên họp có Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Đức Phớc; các bộ trưởng, lãnh đạo các bộ, ngành, thành viên Ban Chỉ đạo.
Tham dự hội nghị tại điểm cầu tỉnh Lào Cai có đồng chí Ngô Hạnh Phúc - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, cùng lãnh đạo: Sở Xây dựng, Sở Nông nghiệp và Môi trường; Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 1; UBND phường Âu Lâu.
Theo báo cáo tại phiên họp, tại Phiên họp thứ 6, lãnh đạo Chính phủ đã giao 22 nhiệm vụ cho các bộ, ngành và địa phương. Đến nay, đã hoàn thành 8 nhiệm vụ; 12 nhiệm vụ đang thực hiện trong hạn; 2 nhiệm vụ quá hạn do cần lấy ý kiến nhiều bộ, ngành liên quan và ý kiến của cấp có thẩm quyền để xử lý theo quy định.
Về hoàn thiện thể chế, chính sách, công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật phục vụ triển khai đầu tư các dự án đường sắt cơ bản đã hoàn thành. Quốc hội đã ban hành 3 luật, 2 nghị quyết; Chính phủ ban hành 6 nghị định, 3 nghị quyết; Thủ tướng Chính phủ phê duyệt 1 đề án; HĐND Thành phố Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh mỗi địa phương ban hành 1 nghị quyết. Bộ Công Thương và Bộ Tài chính đang trình Thủ tướng Chính phủ các đề án liên quan.
Về đào tạo nhân lực, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Đề án đào tạo, phát triển nguồn nhân lực đường sắt Việt Nam. Bộ Xây dựng đã ban hành kế hoạch triển khai và đang xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030. Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam đã xây dựng kế hoạch đào tạo phục vụ quản lý, vận hành, khai thác, bảo trì các tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng và tuyến tốc độ cao Bắc - Nam.
Hiện, các bộ, ngành, địa phương đang khẩn trương hoàn thiện, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án phát triển công nghiệp đường sắt; hoàn thiện Nghị quyết triển khai Nghị quyết 265/2025/QH15 của Quốc hội về Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam.
Đối với Dự án tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, các nhiệm vụ trọng tâm gồm: thúc đẩy phía Trung Quốc khởi động đàm phán các hiệp định và các công việc liên quan đến dự án; hoàn thành phương án xử lý đất quốc phòng, các công trình giao cắt; phương án cấp thoát nước khu vực ga; hoàn trả hệ thống hạ tầng kỹ thuật dọc tuyến; thỏa thuận mỏ vật liệu, bãi đổ thải; phương án kiến trúc nhà ga, cầu cấp II trở lên trong đô thị…
Đối với các dự án đường sắt đô thị Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, tiếp tục đẩy nhanh tiến độ các dự án, bảo đảm chất lượng, tiến độ, tập trung triển khai nhiệm vụ Thủ tướng Chính phủ giao.
Tại phiên họp đã có 24 ý kiến phát biểu của các bộ, ngành, địa phương, tập trung đánh giá tiến độ triển khai các dự án; làm rõ khó khăn, vướng mắc và đề xuất giải pháp tháo gỡ nhằm bảo đảm tiến độ thực hiện.
Phát biểu tại phiên họp, đồng chí Ngô Hạnh Phúc - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai cho biết: Tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng có chiều dài 143,64 km qua địa phận tỉnh Lào Cai, đi qua 12 xã, phường; tổng kinh phí giải phóng mặt bằng khoảng 8.200 tỷ đồng. Ngay sau khi tiếp nhận hồ sơ ranh giải phóng mặt bằng sơ bộ, tỉnh đã chỉ đạo triển khai công tác khảo sát, đo đạc, kiểm đếm, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và di chuyển hạ tầng kỹ thuật.
Đến hết ngày 01/3/2026, tỉnh đã hoàn thành đo đạc, lập hồ sơ thu hồi đất 143,29 km theo hồ sơ báo cáo nghiên cứu tiền khả thi; diện tích dự kiến thu hồi khoảng 1.397 ha; khoảng 2.187 hộ cần bố trí tái định cư; 6.711 hộ dân bị ảnh hưởng. Theo hồ sơ nghiên cứu khả thi đang lập, diện tích dự kiến thu hồi khoảng 1.291 ha; khoảng 1.659 hộ cần bố trí tái định cư; 6.538 hộ bị ảnh hưởng.
Toàn tỉnh đã quy hoạch 38 khu tái định cư; trong đó 22 khu đã khởi công, 5 khu đã có sẵn mặt bằng hoặc đã khởi công, 11 khu đang chuẩn bị đầu tư. Tổng kế hoạch vốn năm 2026 được giao hơn 2.359 tỷ đồng; đến hết ngày 01/3/2026 đã giải ngân hơn 153 tỷ đồng, đạt 6,5% kế hoạch. Tỉnh Lào Cai kiến nghị Bộ Xây dựng, Ban Quản lý dự án Đường sắt sớm bàn giao hồ sơ ranh giải phóng mặt bằng bước nghiên cứu khả thi và hồ sơ cắm mốc chính thức để đẩy nhanh tiến độ; đồng thời sớm hoàn thiện hồ sơ các dự án thành phần để địa phương triển khai đồng bộ công tác giải phóng mặt bằng.
Kết luận phiên họp, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính biểu dương tinh thần trách nhiệm, sự vào cuộc quyết liệt của Bộ Xây dựng, các bộ, ngành, địa phương; đặc biệt ghi nhận các đơn vị tư vấn, nhà thầu đã làm việc xuyên ngày nghỉ, ngày Tết để triển khai các dự án trọng điểm. Thủ tướng nhấn mạnh kết quả bước đầu khả quan, nhiều nhiệm vụ hoàn thành đúng tiến độ, công tác phối hợp ngày càng chặt chẽ, hiệu quả.
Thủ tướng yêu cầu thời gian tới phát huy tinh thần tự lực, tự cường, tự chủ chiến lược; chuyển đổi trạng thái từ “làm thuê” sang “làm chủ”, gắn với chuyển giao công nghệ để từng bước làm chủ công nghệ, quản lý, điều khiển và làm chủ sản xuất vật liệu, thiết bị. Các bộ, ngành tập trung hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn, quy trình đồng bộ, thống nhất, liên thông dùng chung trong phạm vi cả nước; đẩy mạnh nội địa hóa, huy động doanh nghiệp trong nước tham gia; tiếp tục rà soát định mức, đơn giá, tổng mức đầu tư, tăng cường kiểm tra - kiểm toán để tối ưu hiệu quả, chống tiêu cực, tham nhũng, lãng phí, bảo đảm tuân thủ đúng quy định.
Riêng đối với tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Thủ tướng giao Bộ Xây dựng bàn giao mốc giải phóng mặt bằng trong tháng 3/2026, để các địa phương triển khai bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; đồng thời phối hợp thúc đẩy đàm phán với phía Trung Quốc, đẩy nhanh tiến độ lập báo cáo nghiên cứu khả thi và các thủ tục liên quan, coi đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, tập trung cao độ để thực hiện.
