Lan tỏa rộng rãi giá trị di sản hát Xoan trên không gian mạng

Dự án “Giới thiệu di sản âm nhạc hát Xoan” mang đặc trưng của thời đại số, với mục đích giới thiệu và lan tỏa hát Xoan trên không gian mạng, gồm 1 clip trò chuyện “Về đất Tổ nghe Xoan” và 16 bài xoan.

Với mong muốn đóng góp sức mình vào công cuộc bảo tồn, phát huy giá trị hát Xoan, lan tỏa hát Xoan ra cộng đồng, đặc biệt là trên không gian mạng để nhiều người có thể tiếp cận các bài Xoan chuẩn mực, thưởng thức hoặc khai thác làm tư liệu phục vụ công tác nghiên cứu hay các mục đích khác, nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long cùng các cộng sự đã thực hiện dự án “Giới thiệu di sản âm nhạc hát Xoan”. Đây là dự án 100% xã hội hóa, do nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long làm chủ nhiệm dự án, Quỹ Thiện Tâm thuộc Tập đoàn Vingroup đồng hành cùng một phần trong dự án.

Dự án được lên kế hoạch từ năm 2022 và thực hiện trong năm 2023 và được ra mắt đúng dịp mùa xuân Giáp Thìn trên kênh YouTube Dân ca & nhạc cổ truyền do nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long sáng lập và vận hành nhằm tôn vinh những giá trị âm nhạc quý báu của dân tộc. Đây như một hoạt động hướng tới ngày Giỗ Tổ Vua Hùng mồng 10 tháng 3 âm lịch năm 2024.

Nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long cùng các nghệ nhân phường Xoan Thét.
Nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long cùng các nghệ nhân phường Xoan Thét.

Dự án mang đặc trưng của thời đại số, với mục đích giới thiệu và lan tỏa hát Xoan trên không gian mạng, gồm 1 clip trò chuyện “Về đất Tổ nghe Xoan” và 16 bài Xoan. Ê kíp đã lựa chọn 13 bài chặng quả cách (chặng hát trung tâm) và 3 bài chặng hát thờ để thực hiện dự với mong muốn tạo nên một bức tranh tổng thể, đa dạng của âm nhạc hát Xoan.

Theo nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Long, nghệ sĩ, nghệ nhân thể hiện dự án này khác biệt so với nhiều dự án tương tự đã làm trước đó. Các dự án trước thường có sự tham gia của cả 4 phường Xoan cổ là Phù Đức, Kim Đới, Thét và An Thái. Chưa có một dự án nào được thực hiện chỉ duy nhất với một phường Xoan. Trong khi đặc thù của nghệ thuật dân gian là tính dị bản, dẫu có thể vẫn cùng một bài, cùng tên gọi cùng những nét giai điệu cũng như nội dung ca từ đặc trưng nhưng ở trong đó lại có một vài nét riêng khác biệt. Chính vì vậy, lần thực hiện dự án này, nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Long quyết định chọn chỉ duy nhất phường Xoan Thét để giới thiệu. Điều này góp phần tạo nên một quỹ bài đầy đủ ở chặng hát quan trọng nhất của hát Xoan ở một phường. Việc có thêm một clip ghi lại cuộc trò chuyện gần gũi và dân dã góp phần hé mở cách cửa cho những người yêu thích có thể tiếp cận dễ dàng, hiểu thêm hơn về hát Xoan.

Nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Long cho biết: Do đặc thù của âm nhạc dân gian, dù 13 quả cách giống nhau nhưng mỗi phường có cách thể hiện khác nhau, chứa đựng những nét riêng ở phần âm nhạc và lời ca. Tham gia dự án có các nghệ nhân xuất sắc của nghệ thuật Hát Xoan hiện nay như các Nghệ nhân Ưu tú Bùi Thị Kiều Nga (trùm phường), Nguyễn Thị Ngà, Lê Thị Nhàn và nghệ nhân Nguyễn Văn Thuyết. Ngoài ra còn có kép Xoan trẻ Nguyễn Minh Trí (sinh năm 2005). Các nghệ nhân đều sinh trưởng trong gia đình có truyền thống nhiều đời gắn với hát Xoan và có tính kế thừa, tiếp nối hiện hữu tại Phường Xoan Thét.

Toàn bộ phần thu âm do nhạc sĩ Phan Thanh Cường thực hiện. Ê kíp ghi hình đơn giản tại 4 di tích lịch sử có liên quan trực tiếp tới hát Xoan. Đó là: Miếu Lãi Lèn (Phường Xoan Phù Đức), đình Thét (Phường Xoan Thét), đình Kim Đới (Phường Xoan Kim Đới) và đình An Thái (Phường Xoan An Thái), đều nằm ở Việt Trì, tỉnh Phú Thọ. Phần hình ảnh sẽ được dùng làm nền minh họa, giới thiệu các di tích lịch sử liên quan trực tiếp đến hát Xoan. Bên cạnh đó, còn có sự đồng hành cố vấn của nhạc sĩ Tùng Lâm (Chi hội Nhạc sĩ Việt Nam tại Phú Thọ)...

Nhạc sĩ Phan Thanh Cường chia sẻ: "Có một điều mà tôi cùng ekip luôn tâm đắc là làm sao giữ được chất mộc mạc, chất dân gian khi thu âm lại! Tại Phường Xoan Thét, các nghệ nhân hát và chơi nhạc cụ sống hoà cùng với nhau, tuy rất mộc mạc nhưng lại rất độc đáo. Nếu chúng ta tách ra thu từng người một thành từng track rồi ghép lại với nhau thì nghe sẽ bị cảm giác rất điện tử và không còn giữ được không gian cảm giác tại Đình làng nữa. Nên khi thu ekip đã sắp đặt vị trí micro theo không gian để đảm bảo được các nghệ nhân thoải mái diễn xướng cùng nhau, mà vẫn ra được tiếng trống, tiếng nghệ nhân hát hoà trộn, trống không bị to quá đè hết tiếng hát. Trong công việc bảo tồn âm nhạc dân gian, tôi và nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long luôn tôn trọng nâng niu những nét tinh hoa văn hoádân gian của dân tộc mình".

Theo VOV

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Workshop – xu hướng làm giàu trải nghiệm sống

Workshop – xu hướng làm giàu trải nghiệm sống

Từ móc len, làm bánh, trang điểm đến đồ handmade, các workshop ngày càng đa dạng, thu hút người tham gia ở nhiều độ tuổi. Không chỉ truyền đạt kỹ năng, workshop còn tạo không gian để trải nghiệm, sáng tạo, kết nối và tìm thấy sự thư giãn trong những hoạt động đời thường.

Những Người tiên phong của bản Hà Nhì

Những Người tiên phong của bản Hà Nhì

Việc thực hiện chuyển đổi số ở khu vực vùng cao, biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số là nhiệm vụ quan trọng cần đến những người tiên phong trong cộng đồng. Tại xã Y Tý, có những thanh niên dân tộc Hà Nhì trở thành nòng cốt của thôn, bản trong ứng dụng công nghệ số vào quảng bá, giữ gìn bản sắc văn hóa và phát triển kinh tế địa phương.

Chuẩn bị chu đáo các điều kiện để tổ chức thành công các sự kiện văn hóa, thể thao trong tháng 8 - 9/2026

Chuẩn bị chu đáo các điều kiện để tổ chức thành công các sự kiện văn hóa, thể thao trong tháng 8 - 9/2026

Chiều 07/8, UBND tỉnh Lào Cai tổ chức buổi làm việc với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng các sở, ban, ngành, địa phương liên quan để rà soát công tác chuẩn bị tổ chức Đại hội Thể dục thể thao tỉnh Lào Cai lần thứ I, năm 2026; Giải Bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam VTV Cup lần thứ I, năm 2026 và Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026.

Tiếng hát từ trái tim

Tiếng hát từ trái tim

Không chỉ là một sân chơi nghệ thuật, đội văn nghệ thuộc Câu lạc bộ tẩm quất người mù tỉnh Lào Cai còn là nơi những người khiếm thị thắp lên ngọn lửa nghị lực bằng chính tiếng hát và tình yêu cuộc sống. Tiếng hát của họ đã vượt qua mọi không gian, chạm đến chiều sâu cảm xúc, lan tỏa năng lượng tích cực và kết nối cộng đồng từ trái tim đến trái tim.

 Mùa hè ý nghĩa của thiếu nhi phường Lào Cai

Mùa hè ý nghĩa của thiếu nhi phường Lào Cai

Hưởng ứng Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè năm 2026, Đoàn phường Lào Cai đã triển khai nhiều hoạt động sinh hoạt hè với nội dung phong phú, ứng dụng chuyển đổi số trong công tác quản lý, thu hút đông đảo thiếu nhi tham gia.

Sa Pa, Púng Luông đẩy mạnh quảng bá du lịch gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa

Sa Pa, Púng Luông đẩy mạnh quảng bá du lịch gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa

Trong 6 tháng cuối năm 2026, phường Sa Pa và xã Púng Luông tập trung triển khai nhiều hoạt động quảng bá, xúc tiến du lịch gắn với các sự kiện, lễ hội và bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống, qua đó thu hút du khách, nâng cao hình ảnh điểm đến và thúc đẩy phát triển du lịch theo hướng bền vững.

Gìn giữ làn điệu Phưn của người Nùng An

Gìn giữ làn điệu Phưn của người Nùng An

Trong đời sống văn hóa của người Nùng An ở xã Lục Yên, dân ca vừa là loại hình nghệ thuật dân gian, vừa là phương tiện lưu giữ tiếng nói, phong tục, tập quán và những giá trị văn hóa truyền thống được trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Gần 300 hiện vật được trưng bày tại Ga Lào Cai với chủ đề “Từ cảng biển đến biên giới - Trăm năm lưu giữ ký ức đường ray”

Gần 300 hiện vật được trưng bày tại Ga Lào Cai với chủ đề “Từ cảng biển đến biên giới - Trăm năm lưu giữ ký ức đường ray”

Sáng 31/7, tại Ga Lào Cai (phường Lào Cai, tỉnh Lào Cai), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai phối hợp với Tổng công ty Đường sắt Việt Nam và Bảo tàng thành phố Hải Phòng tổ chức khai mạc trưng bày chuyên đề "Từ cảng biển đến biên giới - Trăm năm trên những đường ray"; phát động hiến tặng hiện vật và tổ chức tọa đàm "Ký ức trên đường ray".

Nét cọ tri ân

Nét cọ tri ân

Chiến tranh và những năm tháng gian khổ của đất nước đã lùi xa, chỉ còn hiện hữu trong những trang sách tư liệu hay ký ức của thế hệ cha ông. Nhưng trong những ngày tháng Bảy tri ân này, lịch sử ấy lại được đánh thức qua những nét vẽ hồn nhiên của các em nhỏ.

fb yt zl tw