Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News
Góp phần gìn giữ điệu Khắp cọi cho quê hương

Góp phần gìn giữ điệu Khắp cọi cho quê hương

Ở xã Mường Lai, tỉnh Lào Cai, Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn được biết đến là người nặng lòng với văn hóa của dân tộc Tày, đặc biệt là Khắp cọi. Không chỉ đóng góp trong việc truyền dạy, lưu giữ văn hóa dân tộc, ông còn xây dựng, củng cố và phát triển phong trào văn hóa - văn nghệ ở địa phương.

0:00 / 0:00
0:00

Khi lời hát “Ơi lả ơi” của làn điệu Khắp cọi vang lên bởi chất giọng trầm bổng, luyến láy, người dân trong bản ai cũng nhận ra giọng hát của Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn. Cốt cách và niềm đam mê văn hóa dân tộc Tày của nghệ nhân chính là một phần “đặc sản” của mảnh đất Mường Lai anh hùng. Nghệ nhân Hoàng Quang Nhạn đã dành cả cuộc đời để sưu tầm, lưu giữ và bảo tồn văn hóa dân gian, trong đó có làn điệu Khắp cọi.

bia-3.jpg

Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn chia sẻ: “Khi mới lớn, tôi thường theo những người lớn tuổi trong làng nghe người cao niên hát Khắp, hát giao duyên. Tôi thấy rất hay, chỉ mong sao mình cũng biết hát như thế. Về nhà, tôi tự tập hát và nhờ các cụ trong làng chỉnh sửa, uốn nắn...”.

Cũng bởi sự sâu sắc trong lời ca mà Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn luôn cố gắng gìn giữ Khắp cọi. Ông dày công sưu tầm các bài hát, nghiên cứu từ cách hát, nghệ thuật hát, cách làm nhạc cụ và cách kết hợp với lời hát. Những tinh túy của Khắp cọi được ông lĩnh hội, rồi tỉ mỉ ghi chép vào những cuốn sổ.

Để rồi toàn bộ “kho báu” đặc sắc của văn hóa dân tộc Tày đã được lưu giữ giữa muôn vàn khó khăn của dòng chảy thời gian. Những cuốn sách có hơn 300 bài hát Khắp, hát Lượn, hát Bụt, hát Then, hát Quan làng được sưu tầm, chắp bút và viết lên bằng trái tim của nghệ nhân…

“Trong dân gian chỉ lưu truyền các bài hát bằng miệng thôi, không có sách, vở ghi chép lại. Tôi nghĩ, nếu không lưu giữ thì hát Khắp sẽ bị mai một nên đã cố gắng sưu tầm, ghi chép lại để truyền dạy cho con cháu”, Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn bày tỏ.

Với mong muốn lưu giữ những nét văn hóa đặc sắc của dân tộc mình, khi được chính quyền địa phương quan tâm, hỗ trợ, Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn đã thành lập Câu lạc bộ những người yêu tiếng hát Khắp cọi. Câu lạc bộ sinh hoạt vào chiều thứ 7 hằng tuần.

Nhờ sự nhiệt tình lan tỏa tình yêu văn hóa dân gian cho thế hệ trẻ của Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn và sự “tiếp sức” từ chính quyền địa phương, các câu lạc bộ dạy hát Khắp cọi dần được mở rộng từ thôn bản đến trường học.

anh-ghep-2.png

Bà Chu Thị Sinh - người dân xã Mường Lai cho biết: “Khắp cọi được ví như hơi thở, như tâm hồn của bà con dân tộc Tày nơi đây. Chúng tôi rất mê hát, có thể hát khi đang lao động, sản xuất, trong các buổi sinh hoạt tại cộng đồng và biểu diễn trong những hội nghị được tổ chức tại địa phương”.

Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn - người đã góp phần làm cho “dòng suối” dân ca nơi đây chảy mãi cùng năm tháng. Ai từng được nghe lời hát Khắp, hát Then, nhất là từ giọng hát trữ tình, sâu lắng của “nghệ nhân già” này sẽ giữ trong lòng ấn tượng khó quên về những làn điệu thiết tha, đằm thắm để những câu hát được chắp cánh bay cao, vang vọng nơi núi rừng xanh thẳm.

Cuối năm 2024, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã công nhận Nghệ thuật trình diễn dân gian “Khắp cọi” (tên gọi khác là lượn cọi, lượn khắp) của người Tày huyện Lục Yên và huyện Yên Bình (tỉnh Yên Bái cũ) là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Workshop – xu hướng làm giàu trải nghiệm sống

Workshop – xu hướng làm giàu trải nghiệm sống

Từ móc len, làm bánh, trang điểm đến đồ handmade, các workshop ngày càng đa dạng, thu hút người tham gia ở nhiều độ tuổi. Không chỉ truyền đạt kỹ năng, workshop còn tạo không gian để trải nghiệm, sáng tạo, kết nối và tìm thấy sự thư giãn trong những hoạt động đời thường.

Những Người tiên phong của bản Hà Nhì

Những Người tiên phong của bản Hà Nhì

Việc thực hiện chuyển đổi số ở khu vực vùng cao, biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số là nhiệm vụ quan trọng cần đến những người tiên phong trong cộng đồng. Tại xã Y Tý, có những thanh niên dân tộc Hà Nhì trở thành nòng cốt của thôn, bản trong ứng dụng công nghệ số vào quảng bá, giữ gìn bản sắc văn hóa và phát triển kinh tế địa phương.

Chuẩn bị chu đáo các điều kiện để tổ chức thành công các sự kiện văn hóa, thể thao trong tháng 8 - 9/2026

Chuẩn bị chu đáo các điều kiện để tổ chức thành công các sự kiện văn hóa, thể thao trong tháng 8 - 9/2026

Chiều 07/8, UBND tỉnh Lào Cai tổ chức buổi làm việc với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng các sở, ban, ngành, địa phương liên quan để rà soát công tác chuẩn bị tổ chức Đại hội Thể dục thể thao tỉnh Lào Cai lần thứ I, năm 2026; Giải Bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam VTV Cup lần thứ I, năm 2026 và Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026.

Tiếng hát từ trái tim

Tiếng hát từ trái tim

Không chỉ là một sân chơi nghệ thuật, đội văn nghệ thuộc Câu lạc bộ tẩm quất người mù tỉnh Lào Cai còn là nơi những người khiếm thị thắp lên ngọn lửa nghị lực bằng chính tiếng hát và tình yêu cuộc sống. Tiếng hát của họ đã vượt qua mọi không gian, chạm đến chiều sâu cảm xúc, lan tỏa năng lượng tích cực và kết nối cộng đồng từ trái tim đến trái tim.

 Mùa hè ý nghĩa của thiếu nhi phường Lào Cai

Mùa hè ý nghĩa của thiếu nhi phường Lào Cai

Hưởng ứng Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè năm 2026, Đoàn phường Lào Cai đã triển khai nhiều hoạt động sinh hoạt hè với nội dung phong phú, ứng dụng chuyển đổi số trong công tác quản lý, thu hút đông đảo thiếu nhi tham gia.

Sa Pa, Púng Luông đẩy mạnh quảng bá du lịch gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa

Sa Pa, Púng Luông đẩy mạnh quảng bá du lịch gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa

Trong 6 tháng cuối năm 2026, phường Sa Pa và xã Púng Luông tập trung triển khai nhiều hoạt động quảng bá, xúc tiến du lịch gắn với các sự kiện, lễ hội và bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống, qua đó thu hút du khách, nâng cao hình ảnh điểm đến và thúc đẩy phát triển du lịch theo hướng bền vững.

Gìn giữ làn điệu Phưn của người Nùng An

Gìn giữ làn điệu Phưn của người Nùng An

Trong đời sống văn hóa của người Nùng An ở xã Lục Yên, dân ca vừa là loại hình nghệ thuật dân gian, vừa là phương tiện lưu giữ tiếng nói, phong tục, tập quán và những giá trị văn hóa truyền thống được trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Gần 300 hiện vật được trưng bày tại Ga Lào Cai với chủ đề “Từ cảng biển đến biên giới - Trăm năm lưu giữ ký ức đường ray”

Gần 300 hiện vật được trưng bày tại Ga Lào Cai với chủ đề “Từ cảng biển đến biên giới - Trăm năm lưu giữ ký ức đường ray”

Sáng 31/7, tại Ga Lào Cai (phường Lào Cai, tỉnh Lào Cai), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai phối hợp với Tổng công ty Đường sắt Việt Nam và Bảo tàng thành phố Hải Phòng tổ chức khai mạc trưng bày chuyên đề "Từ cảng biển đến biên giới - Trăm năm trên những đường ray"; phát động hiến tặng hiện vật và tổ chức tọa đàm "Ký ức trên đường ray".

Nét cọ tri ân

Nét cọ tri ân

Chiến tranh và những năm tháng gian khổ của đất nước đã lùi xa, chỉ còn hiện hữu trong những trang sách tư liệu hay ký ức của thế hệ cha ông. Nhưng trong những ngày tháng Bảy tri ân này, lịch sử ấy lại được đánh thức qua những nét vẽ hồn nhiên của các em nhỏ.

fb yt zl tw