Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News
Góp phần gìn giữ điệu Khắp cọi cho quê hương

Góp phần gìn giữ điệu Khắp cọi cho quê hương

Ở xã Mường Lai, tỉnh Lào Cai, Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn được biết đến là người nặng lòng với văn hóa của dân tộc Tày, đặc biệt là Khắp cọi. Không chỉ đóng góp trong việc truyền dạy, lưu giữ văn hóa dân tộc, ông còn xây dựng, củng cố và phát triển phong trào văn hóa - văn nghệ ở địa phương.

0:00 / 0:00
0:00

Khi lời hát “Ơi lả ơi” của làn điệu Khắp cọi vang lên bởi chất giọng trầm bổng, luyến láy, người dân trong bản ai cũng nhận ra giọng hát của Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn. Cốt cách và niềm đam mê văn hóa dân tộc Tày của nghệ nhân chính là một phần “đặc sản” của mảnh đất Mường Lai anh hùng. Nghệ nhân Hoàng Quang Nhạn đã dành cả cuộc đời để sưu tầm, lưu giữ và bảo tồn văn hóa dân gian, trong đó có làn điệu Khắp cọi.

bia-3.jpg

Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn chia sẻ: “Khi mới lớn, tôi thường theo những người lớn tuổi trong làng nghe người cao niên hát Khắp, hát giao duyên. Tôi thấy rất hay, chỉ mong sao mình cũng biết hát như thế. Về nhà, tôi tự tập hát và nhờ các cụ trong làng chỉnh sửa, uốn nắn...”.

Cũng bởi sự sâu sắc trong lời ca mà Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn luôn cố gắng gìn giữ Khắp cọi. Ông dày công sưu tầm các bài hát, nghiên cứu từ cách hát, nghệ thuật hát, cách làm nhạc cụ và cách kết hợp với lời hát. Những tinh túy của Khắp cọi được ông lĩnh hội, rồi tỉ mỉ ghi chép vào những cuốn sổ.

Để rồi toàn bộ “kho báu” đặc sắc của văn hóa dân tộc Tày đã được lưu giữ giữa muôn vàn khó khăn của dòng chảy thời gian. Những cuốn sách có hơn 300 bài hát Khắp, hát Lượn, hát Bụt, hát Then, hát Quan làng được sưu tầm, chắp bút và viết lên bằng trái tim của nghệ nhân…

“Trong dân gian chỉ lưu truyền các bài hát bằng miệng thôi, không có sách, vở ghi chép lại. Tôi nghĩ, nếu không lưu giữ thì hát Khắp sẽ bị mai một nên đã cố gắng sưu tầm, ghi chép lại để truyền dạy cho con cháu”, Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn bày tỏ.

Với mong muốn lưu giữ những nét văn hóa đặc sắc của dân tộc mình, khi được chính quyền địa phương quan tâm, hỗ trợ, Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn đã thành lập Câu lạc bộ những người yêu tiếng hát Khắp cọi. Câu lạc bộ sinh hoạt vào chiều thứ 7 hằng tuần.

Nhờ sự nhiệt tình lan tỏa tình yêu văn hóa dân gian cho thế hệ trẻ của Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn và sự “tiếp sức” từ chính quyền địa phương, các câu lạc bộ dạy hát Khắp cọi dần được mở rộng từ thôn bản đến trường học.

anh-ghep-2.png

Bà Chu Thị Sinh - người dân xã Mường Lai cho biết: “Khắp cọi được ví như hơi thở, như tâm hồn của bà con dân tộc Tày nơi đây. Chúng tôi rất mê hát, có thể hát khi đang lao động, sản xuất, trong các buổi sinh hoạt tại cộng đồng và biểu diễn trong những hội nghị được tổ chức tại địa phương”.

Nghệ nhân Ưu tú Hoàng Quang Nhạn - người đã góp phần làm cho “dòng suối” dân ca nơi đây chảy mãi cùng năm tháng. Ai từng được nghe lời hát Khắp, hát Then, nhất là từ giọng hát trữ tình, sâu lắng của “nghệ nhân già” này sẽ giữ trong lòng ấn tượng khó quên về những làn điệu thiết tha, đằm thắm để những câu hát được chắp cánh bay cao, vang vọng nơi núi rừng xanh thẳm.

Cuối năm 2024, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã công nhận Nghệ thuật trình diễn dân gian “Khắp cọi” (tên gọi khác là lượn cọi, lượn khắp) của người Tày huyện Lục Yên và huyện Yên Bình (tỉnh Yên Bái cũ) là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Rực rỡ những "đoá hoa rừng”

Rực rỡ những "đoá hoa rừng”

Tại trung tâm xã vùng cao biên giới Si Ma Cai, tỉnh Lào Cai vừa diễn ra màn múa sênh tiền quy mô lớn nhất Việt Nam. Trong tiếng nhạc sênh tiền rộn rã, hàng trăm thiếu nữ Mông khoác trên mình những bộ váy áo thổ cẩm rực rỡ, uyển chuyển theo từng nhịp điệu, như những “đóa hoa rừng” bừng nở giữa đại ngàn.

Sôi nổi diễu hành tuyên truyền Giải vô địch xe đạp đường trường và địa hình các câu lạc bộ quốc gia năm 2026

Sôi nổi diễu hành tuyên truyền Giải vô địch xe đạp đường trường và địa hình các câu lạc bộ quốc gia năm 2026

Sáng 27/6, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai phối hợp cùng Câu lạc bộ Mô tô Yên Bái, Câu lạc bộ Mô tô thể thao Hà Nội tổ chức ra quân diễu hành tuyên truyền Giải vô địch xe đạp đường trường và địa hình các câu lạc bộ quốc gia năm 2026. Sự kiện đánh dấu bước khởi động chính thức trước thềm các nội dung thi đấu.

Lùng Phình tổ chức Lễ hội cúng rừng năm 2026

Lùng Phình tổ chức Lễ hội cúng rừng năm 2026

Sáng 23/6, UBND xã Lùng Phình tổ chức Lễ hội cúng rừng năm 2026 tại khu rừng thiêng thôn Lùng Sán. Đây là hoạt động góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Mông, đồng thời nâng cao ý thức bảo vệ và phát triển rừng trong cộng đồng.

Nét đẹp Tết Đoan Ngọ của người Tày Chấn Thịnh

Nét đẹp Tết Đoan Ngọ của người Tày Chấn Thịnh

Với người Tày xã Chấn Thịnh, Tết Đoan Ngọ (diễn ra dịp mùng 5/5 âm lịch) là tết lớn thứ hai trong năm, chỉ sau Tết Nguyên đán. Tết Đoan Ngọ gắn với tín ngưỡng nông nghiệp, cũng là dịp để mọi người trong gia đình sum họp và cùng thực hiện những nghi thức truyền thống như tục “bọc móng”, khảo cây, đun nước tắm thảo dược… với mong ước cầu sức khoẻ, mùa màng bội thu.

Giữ hồn câu thơ, dệt tiếng lòng xứ sở

Giữ hồn câu thơ, dệt tiếng lòng xứ sở

Nhạc sĩ Nguyễn Xuân Vệ luôn dành trọn tình yêu cho quê hương, xứ sở. Trong “gia tài” sáng tác của ông, những ca khúc phổ thơ chiếm số lượng lớn. Sự đồng điệu giữa tâm hồn người nhạc sĩ với những vần thơ của các thi sĩ đã giúp ông chắp cánh cho ý thơ thành những giai điệu quê hương da diết, lay động lòng người...

 Mùa hè cùng trang sách

Mùa hè cùng trang sách

Mỗi độ hè về, khi tiếng ve rộn rã khắp phố phường, thư viện lại trở thành điểm hẹn thân quen của các em học sinh. Giữa nhịp sống hối hả, nơi đây mở ra một thế giới tĩnh lặng, từng trang sách đưa các em bước vào hành trình khám phá tri thức, nuôi dưỡng tâm hồn và khơi gợi niềm say mê tìm hiểu, lan tỏa văn hóa đọc đến cộng đồng.

fb yt zl tw