Mùa Xuân năm 1930, khi sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh đã nêu rõ lý tưởng, mục tiêu chiến lược của Đảng và dân tộc là: Làm cho nước Nam được hoàn toàn độc lập, để đi tới xã hội cộng sản. Để đạt được mục tiêu cao cả đó, Đảng phải dựa vào sức dân, lãnh đạo được toàn dân, Người viết: “Đảng là đội tiên phong của vô sản giai cấp phải thu phục cho được đại bộ phận giai cấp mình, phải làm cho giai cấp mình lãnh đạo được dân chúng”(1).
Đồng chí Trần Phú, Tổng Bí thư đầu tiên của Đảng, nêu rõ sự cần thiết “phải có một Đảng Cộng sản có một đường chánh trị đúng, có kỷ luật, tập trung, mật thiết liên lạc với quần chúng, và từng trải tranh đấu mà trưởng thành”(2).
Đảng gắn bó mật thiết với nhân dân ngay từ đầu đã là một yêu cầu tất yếu, một nguyên tắc trong xây dựng Đảng và thực hiện vai trò lãnh đạo của Đảng. Đó cũng là bản chất cách mạng, nguồn gốc sức mạnh và truyền thống vẻ vang của Đảng ta và của dân tộc. Sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng và Đảng thật sự vì dân, vì nước thì mới thu phục, đoàn kết được toàn dân và cũng chính điều đó củng cố được niềm tin bền vững của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng, cả khi cách mạng thuận lợi cũng như khi gặp nhiều khó khăn, thử thách.
Trong phong trào cách mạng đầu tiên những năm 1930-1931, Đảng đã lãnh đạo công nhân, nông dân kiên cường đấu tranh với những thành quả quan trọng, ruộng đất cho dân cày và ra đời hình thức chính quyền cách mạng (Xô viết Nghệ-Tĩnh). Đế quốc Pháp và phong kiến tay sai đàn áp dã man trong máu lửa và phong trào cách mạng tổn thất nặng nề. Tổng Bí thư Trần Phú bị địch bắt ngày 18/4/1931. Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc bị bắt giam ngày 6/6/1931. Trong thử thách nặng nề đó, nhân dân vẫn vững tin Đảng, cách mạng sẽ phục hồi, phát triển.
Ngày 28/1/1941, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh về nước cùng Trung ương Đảng trực tiếp lãnh đạo cách mạng. Đảng đã đoàn kết toàn dân trong Mặt trận Việt Minh tiến lên giành chính quyền, giành độc lập. Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công là sự kết hợp đúng đắn sự lãnh đạo của Đảng và phát huy cao nhất sức mạnh của nhân dân, dân tộc “đem sức ta mà tự giải phóng cho ta”.
Cách mạng Tháng Tám thành công, Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời (nay là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam), Đảng trở thành Đảng cầm quyền. Giặc ngoài, thù trong ra sức phá hoại, thế nước “ngàn cân treo sợi tóc”. Nhân dân tin ở sự lãnh đạo của Đảng và Cụ Hồ nhất định sẽ đưa con thuyền cách mạng Việt Nam vượt qua mọi thác ghềnh mà lướt tới. Đảng lãnh đạo, cầm quyền thông qua Nhà nước, Chính phủ, Quốc hội và chính quyền các cấp. Nhân dân phát huy quyền làm chủ tham gia bầu cử Quốc hội (Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam ngày 6/1/1946), xây dựng chính quyền, ủng hộ Chính phủ về chính trị và vật chất. Trong điều kiện Đảng cầm quyền, mối quan hệ giữa Đảng, Chính phủ với nhân dân có ý nghĩa quyết định thành công. “Nếu không có nhân dân thì Chính phủ không đủ lực lượng. Nếu không có Chính phủ, thì nhân dân không ai dẫn đường. Vậy nên Chính phủ với nhân dân phải đoàn kết thành một khối”(3).
Với chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ, Hiệp định Geneva, miền Bắc được giải phóng, tiến lên chủ nghĩa xã hội; miền Nam vẫn bị chính quyền Mỹ - ngụy cai trị. Những năm 1954 - 1959, đồng bào, đồng chí miền Nam phải trải qua đau thương, tổn thất nhưng vững tin vào sự lãnh đạo của Đảng. Trung ương ban hành Nghị quyết số 15, miền Nam “vượt qua bão bùng” tiến hành cuộc đồng khởi lịch sử mở ra thời kỳ phát triển mới của sự nghiệp cứu nước. Năm 1972, quân xâm lược điên cuồng hủy diệt Quảng Trị và Thủ đô Hà Nội. Nhân dân cả nước giữ vững niềm tin Đảng lãnh đạo cả nước thực hiện tư tưởng chiến lược của Chủ tịch Hồ Chí Minh “đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào” đưa sự nghiệp độc lập, thống nhất đến toàn thắng.
Đất nước thống nhất, Đảng lãnh đạo nhân dân cả nước xây dựng chủ nghĩa xã hội. Thách thức hiểm nghèo lại ập đến, “Lụt Bắc, lụt Nam. Máu đầm biên giới” (Tố Hữu). Đồng bào, chiến sĩ cả nước dồn sức ra biên giới, chiến đấu hy sinh vì sự vẹn toàn của Tổ quốc và giúp dân tộc Campuchia thoát khỏi họa diệt chủng và hồi sinh đất nước. Trong điều kiện khủng hoảng kinh tế - xã hội, Đảng cùng toàn dân cả nước phát huy trí tuệ, sáng tạo tìm hướng đi mới cho đất nước, vì cuộc sống của nhân dân.
Đại hội VI của Đảng (tháng 12/1986) quyết định đường lối đổi mới toàn diện đất nước, đáp ứng nguyện vọng, lợi ích, niềm tin của nhân dân. Đại hội VI đã tổng kết những bài học lớn trong sự lãnh đạo của Đảng, trong đó bài học hàng đầu là trong toàn bộ hoạt động của mình, Đảng phải quán triệt tư tưởng “lấy dân là gốc”, xây dựng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân lao động.
Đại hội VI cho rằng tình cảm và niềm tin của nhân dân với Đảng rất đặc biệt cả khi thắng lợi, cả lúc khó khăn và cả khi Đảng có khuyết điểm. “Trong hoàn cảnh Đảng có sai lầm, khuyết điểm, nhân dân vẫn thiết tha mong đợi Đảng khắc phục sai lầm, đưa đất nước tiến lên. Đảng ta không thể phụ lòng mong đợi đó của nhân dân”(4).
Đại hội VI nhấn mạnh: Đảng ta không có mục đích nào khác là đấu tranh vì hạnh phúc của nhân dân.
Đó là bài học xuyên suốt quá trình lãnh đạo của Đảng từ năm 1930 đến nay, nhất là trong công cuộc đổi mới. Đó cũng là chỉ dẫn sâu sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Đảng không phải là một tổ chức để làm quan phát tài. Nó phải làm tròn nhiệm vụ giải phóng dân tộc, làm cho Tổ quốc giàu mạnh, đồng bào sung sướng”(5). Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Ngoài lợi ích của dân tộc, của Tổ quốc, thì Đảng không có lợi ích gì khác”(6).
Trong quá trình đổi mới, Đảng và Nhà nước chú trọng đổi mới cơ chế, chính sách kinh tế, phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, vì dân giàu, nước mạnh. Chăm lo hệ thống an sinh xã hội, chính sách với người có công, thương binh, gia đình liệt sĩ. Chương trình xóa đói, giảm nghèo từ đầu những năm 1990; Chương trình 135 từ năm 1998 xây dựng điện, đường, trường, trạm ở vùng núi, khó khăn; Chương trình 134 (năm 2004) về hỗ trợ đất sản xuất, đất ở, nhà ở và nước sinh hoạt cho hộ đồng bào dân tộc thiểu số nghèo đời sống khó khăn; Chương trình xây dựng nông thôn mới từ năm 2009...
Năm 2015, Liên hợp quốc tổng kết 8 mục tiêu thiên niên kỷ thực hiện từ năm 2000, Việt Nam là nước điển hình với nhiều mục tiêu hoàn thành trước thời hạn. Đời sống nhân dân được nâng cao về mọi mặt. Khi bắt đầu đổi mới 1986, thu nhập bình quân đầu người của Việt Nam chỉ khoảng 150 USD. Năm 2025, thu nhập tính theo đầu người là hơn 5.000 USD. Đảng, Nhà nước lãnh đạo nhân dân vượt qua được đại dịch Covid-19 năm 2020-2021, vượt qua thiên tai chưa từng có trong các năm 2024 và 2025. Thực hiện chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát trên cả nước; chiến dịch Quang Trung thần tốc làm nhà cho dân vùng bão lũ, tất cả thể hiện bản chất vì dân của Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa.
Quan điểm nhất quán của Đảng, Nhà nước là: con người, nhân dân ở vị trí trung tâm, đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên hết, trước hết. Mọi đường lối, chủ trương, chính sách, pháp luật đều hướng tới phục vụ nhân dân, vì cuộc sống hạnh phúc của nhân dân. Bảo đảm tốt nhất an sinh xã hội, chăm lo đời sống gia đình chính sách, những hộ nghèo và cận nghèo, những người yếu thế, tàn tật, người cao tuổi. Thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển giáo dục, đào tạo, miễn học phí cho học sinh phổ thông, xây trường học ở vùng biên giới, trợ cấp bữa ăn cho học sinh vùng khó khăn. Thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về chăm sóc, bảo vệ sức khỏe cho nhân dân, bảo hiểm y tế, miễn giảm viện phí và khám bệnh định kỳ cho người dân, phòng chống dịch bệnh. Mọi chính sách đều vì con người, vì dân, để không ai bị bỏ lại phía sau.
Nhân dân vững niềm tin vào Đảng, vì Đảng có Cương lĩnh, đường lối đúng đắn, chiến lược, sách lược, phương pháp cách mạng phù hợp nên đã lãnh đạo toàn dân và sự nghiệp cách mạng đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác, vì độc lập tự do, vì chủ nghĩa xã hội, vì hạnh phúc của nhân dân. Đó là điều căn bản.
Bác Hồ khẳng định: Từ ngày có Đảng, nhân dân ta luôn luôn đi theo Đảng, rất trung thành với Đảng. Đó là điều quý giá của Đảng ta và của dân ta. Đảng luôn luôn thể hiện bản lĩnh vững vàng trước những khó khăn, thách thức trong nước và biến động của thế giới, kiên định lý tưởng cộng sản và con đường cách mạng mà Đảng, Bác Hồ đã lựa chọn. Bản lĩnh của Đảng củng cố niềm tin của dân. Nhân dân tin Đảng, bởi cán bộ, đảng viên là những người cộng sản kiên cường, nêu cao đức hy sinh vì lý tưởng cách mạng, vì dân, vì nước. Đảng có lãnh tụ vĩ đại Hồ Chí Minh và nhiều nhà lãnh đạo uy tín lớn.
Trong xây dựng, phát triển đất nước theo con đường xã hội chủ nghĩa, những nhà lãnh đạo của Đảng, Nhà nước luôn luôn đi đầu trong đổi mới tư duy, quyết đoán, sáng tạo. Cán bộ, đảng viên nêu cao trách nhiệm nêu gương, có nhiều tấm gương trong sáng được người dân noi theo. Nhân dân tin Đảng còn vì Đảng quyết tâm đấu tranh chống sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của một bộ phận cán bộ, đảng viên. Đảng có nhiều thành công trong đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Quan hệ Đảng với dân ngày càng bền vững là cội nguồn sức mạnh của chế độ, đất nước.
Đại hội XIV của Đảng mở ra kỷ nguyên mới của dân tộc vì đất nước hùng cường, phồn vinh, văn minh và cuộc sống nhân dân ngày càng hạnh phúc. Phấn đấu đến năm 2030 có thu nhập trung bình cao và đến năm 2045 có thu nhập cao. Đại hội XIV cũng quyết định tổng kết 100 năm lãnh đạo của Đảng và 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Những tổng kết quan trọng đó nhằm làm rõ lý luận, thực tiễn về Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo, cầm quyền, bản chất cách mạng và khoa học của Đảng đồng thời phát triển nhận thức về vai trò quần chúng nhân dân trong lịch sử, làm rõ quy luật phát triển của cách mạng và dân tộc Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo.
-------------------------------------------------
(1) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đảng Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1998, tập 2, trang 4.
(2) Đảng Cộng sản Việt Nam: Sđd, tập 2, trang 100.
(3) Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tập 4, trang 64.
(4) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đảng Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2006, tập 47, trang 362-363.
(5) Hồ Chí Minh: Sđd, tập 5, trang 289.
(6) Hồ Chí Minh: Sđd, tập 5, trang 290.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ NGUYỄN TRỌNG PHÚC
