Đặc sắc tục thờ Mẫu

Đền Đông Cuông một di tích lịch sử cấp quốc gia, ngôi đền cổ nổi tiếng linh thiêng, nằm bên tả ngạn Sông Hồng, được coi là đền thờ chính thờ Mẫu Thượng Ngàn, Mẫu đệ nhị trong Tam phủ của người Việt. Đây cũng là nơi phát tích tục thờ Mẫu Thượng Ngàn của người Việt. Đây là điểm đến trong hành trình du lịch văn hoá tâm linh, nhớ về nguồn cội của du khách mỗi độ xuân về.
Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt” được UNESCO vinh danh là Di sản Văn hóa phi vật thể của nhân loại đầu năm 2016, khẳng định sức sống bền vững, có sức lan tỏa mạnh mẽ. Di sản văn hóa phi vật thể ấy là một bức tranh hết sức đa dạng của đời sống văn hóa tâm linh, mang bản sắc riêng của dân tộc Việt Nam.
Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ có bề dày hàng trăm năm với các hệ giá trị độc đáo, gắn liền với việc thờ nữ thần, thờ bà mẹ thiên nhiên - biểu tượng người mẹ tối linh góp phần đề cao giá trị, vai trò của người phụ nữ trong đời sống gia đình và xã hội Việt Nam.
Đặc sắc tục thờ Mẫu ảnh 1
 Nghệ thuật âm nhạc, ca từ được thanh đồng thể hiện thăng hoa với nét mặt rạng ngời.
Thực hành cơ bản của tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ là nghi lễ hầu đồng. Mỗi nghi lễ hầu đồng có từ 5 - 36 giá. 
Nếu chầu văn là "linh hồn” của tín ngưỡng thờ Mẫu thì trang phục (khăn chầu, áo ngự) là vật dụng quan trọng không thể thiếu để thực hiện nghi thức lên đồng. Mỗi một bộ trang phục, điệu múa, bài hát khác nhau gắn với từng vị thánh trong đạo Mẫu và còn là hình tượng văn hóa được đúc kết từ nhiều thế hệ người Việt. 
Những người thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu tin rằng, bằng hình thức diễn xướng này, họ có thể giao tiếp được với các đấng thần linh để cầu cho quốc thái, dân an, gửi gắm, biểu đạt những mong muốn, khát vọng, niềm tin chân thành của con người với trời đất, thần linh.
Miên man trong câu hát văn đầu xuân "Đông Cuông cổ tích hữu tình danh lam. Tiên cô Bé trên ngàn lừng lẫy. Đất Đông Cuông đã dậy thân oai”, tôi tìm về mảnh đất Đông Cuông, huyện Văn Yên - nơi tọa lạc ngôi đền Đông Cuông linh thiêng nằm ven sông Hồng. 
Đây là điểm đến tâm linh tín ngưỡng của đông đảo nhân dân và du khách thập phương trong hành trình du lịch văn hóa tâm linh, nhớ về nguồn cội. Đến hẹn lại lên, bắt đầu từ tháng Giêng, các thanh đồng trên mọi miền đất nước lại tựu về đền Đông Cuông để lễ mẫu và "bắc ghế hầu thánh”. 
Tiếng trống, tiếng chuông, văn chầu, áo ngự, hương thơm, quả ngọt như dẫn lối du khách vào thế giới kỳ bí với những vũ điệu uyển chuyển và giọng hát văn đầy mê hoặc. 
Âm nhạc nổi lên, thanh đồng cùng bốn tay quỳnh, tay quế bước lên sập công đồng. Khoác lên mình trang phục màu xanh của Mẫu Đệ nhị Thượng Ngàn, thanh đồng hướng tâm thành kính về Mẫu. 
Xung quanh du khách vỗ tay hò reo nhộn nhịp. Nghệ thuật âm nhạc, ca từ được thanh đồng thể hiện thăng hoa với nét mặt rạng ngời, tươi vui và hạnh phúc. 
Đặc sắc tục thờ Mẫu ảnh 2
Một nghi lễ hầu đồng trong Festival Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu. Ảnh: Chiến Thắng
Gắn bó với nghệ thuật hầu đồng 36 năm nay, Nghệ nhân Ưu tú Đặng Ngọc Anh - Phó Chủ tịch Trung tâm Nghiên cứu và Bảo tồn văn hóa tín ngưỡng Việt Nam đã thực hành thuần thục với trình độ nghệ thuật cao 36 giá đồng, thể hiện 50 đến 60 vị thánh với phong cách đặc thù riêng, đổi diện qua từng nhân vật. 
Những năm qua, ông cũng tích cực tham gia nhiều công tác từ thiện, công tác tu bổ, tôn tạo các đền, phủ và mới nhất là tại đền Đông Cuông. 
Nghệ nhân Ưu tú Đặng Ngọc Anh cho biết: "Nghi lễ hầu đồng rất quan trọng và có tầm vóc trong tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt Nam. Có người hầu đồng nhằm cầu bình an, cầu cho mọi việc trong gia đình hanh thông, cũng có người tìm đến cửa thánh để xin lộc, xin tài cho bản thân và gia đình”. 
Ông cũng khẳng định thêm: "Đền Đông Cuông là một linh tích có vị trí quan trọng trong hệ thống thờ Đạo Mẫu, được coi là vùng khởi nguồn của Mẫu Thượng ngàn, Mẫu Đệ nhị trong Tam tòa Thánh Mẫu. Chính vì thế, hàng năm, dù có đi bất kỳ nơi đâu làm bất cứ việc gì, tôi cũng luôn dành thời gian để trở về đền Đông Cuông dâng hương kính Mẫu, để tinh thần luôn thoải mái và an yên”.
Thu Trang - Minh Huyền - Quyết Thắng

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Khu Tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Nghĩa Lộ

Khu Tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Nghĩa Lộ

Tiếp nối hành trình khám phá Nghĩa Lộ, mời quý vị và các bạn cùng tìm hiểu về Khu Tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh – Chi nhánh thứ 13 của Bảo tàng Hồ Chí Minh. Khu Tưởng niệm đã trở thành “địa chỉ đỏ” trong công tác giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ và là điểm đến không thể thiếu đối với cán bộ, đảng viên, nhân dân các dân tộc trên địa bàn cũng như đông đảo du khách trong nước, quốc tế mỗi khi có dịp về thăm Nghĩa Lộ.

Tìm hiểu di tích lịch sử văn hoá Căng và Đồn Nghĩa Lộ

Tìm hiểu di tích lịch sử văn hoá Căng và Đồn Nghĩa Lộ

Xin chào quý vị và các bạn đang theo dõi chuyên mục Review Lào Cai!

Review Lào Cai là chuyên mục giới thiệu những điểm đến hấp dẫn, các di tích lịch sử, văn hoá và danh lam thắng cảnh nổi bật của tỉnh Lào Cai. Trong số phát sóng tuần này, mời quý vị cùng chúng tôi khám phá Di tích lịch sử văn hoá Căng và Đồn Nghĩa Lộ – "địa chỉ đỏ" gắn với truyền thống cách mạng và lòng yêu nước của Nhân dân các dân tộc vùng Tây Bắc.

Nhà thiết kế Nguyễn Tuấn Anh và thiết kế “Múa điệu xòe hoa”.

Hồn văn hóa dân tộc trong thời trang hiện đại

Sinh ra và lớn lên tại thị trấn Yên Bình, huyện Yên Bình, Nguyễn Anh Tuấn - chàng trai trẻ sinh năm 2004 hiện đang là sinh viên năm 3, Ngành Quản lý Văn hóa, Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương đang dần khẳng định tên tuổi của mình trong lĩnh vực thiết kế thời trang với những dấu ấn riêng đậm chất dân tộc. Những bộ trang phục do anh thực hiện không chỉ là những bản thiết kế mang phong cách riêng mà còn góp phần truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ về việc gìn giữ và lan tỏa truyền thống qua ngôn ngữ thời trang hiện đại.
Ông Triệu Trung Hương - Bí thư Chi bộ thôn Khe Đóm, xã Xuân Tầm, huyện Văn Yên (người thứ 2, từ phải sang) vận động nhân dân hiến đất mở rộng đường giao thông nông thôn.

80 năm thành lập Đảng bộ tỉnh Yên Bái (30/6/1945 - 30/6/2025) Những “hạt nhân đỏ” bền bỉ cống hiến

Nhân dịp kỷ niệm 80 năm thành lập Đảng bộ tỉnh, đã có 80 bí thư chi bộ tiêu biểu trên địa bàn tỉnh được chọn tuyên dương. Họ là những người ngày ngày lặng thầm cống hiến, “thắp lửa” phong trào ở cơ sở, làm nên sức sống bền bỉ, mãnh liệt của Đảng ở từng bản làng, thôn xóm. Mỗi người ở một địa phương nhưng điểm chung ở họ là niềm tin sắt son với Đảng và khát vọng mang đến cuộc sống tốt đẹp hơn cho cộng đồng.
Sương muối phủ trắng khu vực Cột cờ đỉnh Fansipan.

Sa Pa - "Thụy Sĩ của Việt Nam" gây sốt với du khách Hàn Quốc

Theo thông tin từ Công ty lữ hành Hana Tour – hãng du lịch lớn nhất Hàn Quốc – lượng đặt tour trọn gói đến Sa Pa (Lào Cai) trong nửa đầu năm 2025 đã tăng tới 333% so với cùng kỳ năm 2024. Đặc biệt, trong tháng 1/2025, lượng khách Hàn đặt tour đến điểm đến vùng cao này tăng vọt 1.138%, đánh dấu mức tăng trưởng kỷ lục.
Ruộng bậc thang Mù Cang Chải - di tích quốc gia đặc biệt trở thành điểm đến của nhiều du khách trong và ngoài nước

Tài nguyên văn hóa thúc đẩy du lịch phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới

Tỉnh Yên Bái xác định "du lịch văn hóa" là sản phẩm đặc trưng, phát triển theo hướng lấy bản sắc văn hóa làm cảm xúc chủ đạo, nhân dân làm chủ thể, trải nghiệm du khách làm trung tâm. Do đó, thời gian qua, các cấp chính quyền đã đẩy mạnh tuyên truyền, huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị và người dân trong phát triển sản phẩm du lịch gắn với bảo tồn di sản, hướng tới “biến di sản thành tài sản”, “biến tài nguyên văn hóa, thiên nhiên thành tài nguyên du lịch”.
Giấc mơ nông nghiệp bền vững giữa lòng hồ Thác Bà

Giấc mơ nông nghiệp bền vững giữa lòng hồ Thác Bà

Trên vùng đất nông nghiệp còn nhiều khó khăn của xã Tân Hương, huyện Yên Bình, một mô hình nông nghiệp công nghệ cao kết hợp du lịch nông nghiệp đang dần hình thành và mang đến hy vọng mới cho sản xuất nông nghiệp địa phương. Người đặt những viên gạch đầu tiên cho giấc mơ ấy là anh Tạ Hữu Tình – một người dám nghĩ, dám làm, kiên trì theo đuổi hướng đi mới.
Cơ sở lưu trú Trạm Tấu sẵn sàng đón du khách dịp hè

Cơ sở lưu trú Trạm Tấu sẵn sàng đón du khách dịp hè

Theo thống kê, trên địa bàn huyện Trạm Tấu hiện có 43 cơ sở dịch vụ lưu trú đang hoạt động. Mặc dù dịp hè không phải là thời điểm “vàng” để Trạm Tấu đón khách, tuy nhiên trước nhu cầu du lịch ngày càng tăng cao của người dân, các khu, điểm du lịch trên địa bàn huyện đều sẵn sàng tâm thế để đón du khách tới tham quan, trải nghiệm.
Nguyễn Tùng Dương và hành trình chinh phục tri thức

Nguyễn Tùng Dương và hành trình chinh phục tri thức

Là học sinh lớp 12A7, Trường THPT Chu Văn An, huyện Văn Yên, so với các bạn bè cùng trang lứa, em Nguyễn Tùng Dương có hoàn cảnh gia đình khó khăn. Thế nhưng Tùng Dương đã luôn nỗ lực, cố gắng, biến nghịch cảnh thành động lực, thắp sáng con đường học vấn bằng nghị lực phi thường và khát vọng thành công.
Chị Thu Ngọc cùng gia đình tại An Lành Farm ở xã Bạch Hà, huyện Yên Bình.

Xu hướng du lịch ven thành phố

Trong nhịp sống hối hả, xô bồ của đô thị, xu hướng tìm về những không gian xanh mát, yên bình ven các đô thị đang ngày càng được ưa chuộng. Tại Yên Bái, trào lưu du lịch “staycation” (du lịch tại nơi mình sinh sống) hoặc những chuyến đi ngắn ngày đến các địa điểm lân cận thành phố đang trở thành lựa chọn hàng đầu của nhiều du khách và người dân địa phương.
Anh Phí Văn Tiệp (ngoài cùng bên trái) cùng cán bộ xã An Thịnh kiểm tra sản phẩm quế điếu của Công ty.

Phí Văn Tiệp - Giám đốc doanh nghiệp tư nhân tiêu biểu

Nói đến ngành chế biến, xuất khẩu quế ở huyện Văn Yên, nhiều người sẽ nhớ đến doanh nhân Phí Văn Tiệp - Giám đốc Công ty TNHH Đại Lâm, xã An Thịnh. Khởi nghiệp với 2 bàn tay trắng, song nhờ ý chí, nghị lực, anh Tiệp đã gây dựng thương hiệu trong lĩnh vực chế biến các sản phẩm từ quế và đưa quế Văn Yên vươn xa ra thị trường quốc tế. Anh là một trong những điển hình doanh nhân tư nhân góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương, nâng tầm giá trị cây quế.
Thiếu tá Đoàn Thị Hạnh (người thứ hai từ trái sang) cùng đồng đội trao đổi tài liệu chuyên môn.

Sống đẹp từ những điều giản dị

Không ồn ào, không phô trương thành tích, nhưng dấu ấn của Thiếu tá Đoàn Thị Hạnh - cán bộ Phòng Tham mưu Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh lại lặng lẽ khắc sâu trong đồng đội bằng những việc làm thiết thực.
Du khách trải nghiệm trên hồ Thác Bà.

Hứa hẹn bùng nổ du lịch hè

Giữa vô vàn lựa chọn, Yên Bái - cửa ngõ miền Tây Bắc đang nổi lên như một điểm hẹn đầy mê hoặc, không chỉ để “giải nhiệt” mà còn để khám phá những giá trị nguyên bản và sâu sắc. Với những con số tăng trưởng ấn tượng và sự chuyển mình mạnh mẽ trong chiến lược phát triển, du lịch hè Yên Bái 2025 hứa hẹn một mùa bùng nổ.
Lãnh đạo UBND huyện Văn Chấn trao Giấy chứng nhận giáo viên dạy giỏi cấp huyện năm học 2024 - 2025 cho cô giáo Hà Thị Huyền.

Tấm lòng của núi

Khi ánh bình minh còn e ấp vén nhẹ làn mây mỏng để tia nắng đầu tiên dịu dàng lách qua những rặng núi trập trùng phủ sương của xã Thượng Bằng La - một miền đất yên bình nằm nép mình giữa đại ngàn Văn Chấn cũng là lúc cô giáo Hà Thị Huyền - người con gái dân tộc Tày khoác lên mình tà áo dài giản dị, bắt đầu một ngày mới.
Bà Mai Thị Thu Hương - Bí thư Chi bộ thôn Tiền Phong, xã Giới Phiên, thành phố Yên Bái luôn sát sao với mọi công việc.

Những “ngọn đuốc sáng” trong lòng dân

Với vai trò là hạt nhân chính trị ở cơ sở, những năm qua, nhiều bí thư chi bộ đã phát huy tốt vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu tổ chức Đảng ở cơ sở, nhiệt huyết, trách nhiệm, gương mẫu, đi đầu trong các phong trào thi đua. Họ không chỉ là cầu nối vững chắc giữa Đảng với nhân dân mà còn là “ngọn đuốc sáng”, góp phần xây dựng quê hương Yên Bái ngày càng phát triển.
Trần Thị Mai Anh (giữa) cùng các đại biểu tỉnh Yên Bái tại Lễ Tuyên dương Thanh niên tiên tiến làm theo lời Bác toàn quốc lần thứ VIII - năm 2025.

Như ánh sao Khuê

Nếu mặt trời mang đến ánh sáng cho ban ngày, sao Khuê thắp sáng màn đêm thì Trần Thị Mai Anh - Giám đốc Hợp tác xã Nhật Khuê chính là sự kết hợp lặng thầm nhưng rực rỡ của cả hai - một ngọn lửa nhỏ bền bỉ cháy lên từ gian khó, một vì sao kiên định soi đường giữa bóng tối số phận.
fb yt zl tw