Theo Điều 13 Luật Hộ tịch 2014, UBND cấp xã nơi cư trú của cha hoặc mẹ có thẩm quyền đăng ký khai sinh. Nơi cư trú ở đây có thể là nơi thường trú hoặc nơi tạm trú.
Như vậy, nếu cha hoặc mẹ đã đăng ký tạm trú tại địa phương đang sinh sống thì có thể làm giấy khai sinh cho con tại UBND cấp xã nơi tạm trú, không bắt buộc phải quay về quê hoặc nơi đăng ký thường trú.
Trường hợp không xác định được nơi cư trú của cả cha và mẹ, hồ sơ được nộp tại UBND cấp xã nơi trẻ đang sinh sống trên thực tế.
Riêng với trẻ có yếu tố nước ngoài, theo quy định hiện hành, việc đăng ký khai sinh thực hiện tại UBND cấp huyện nơi cư trú của cha hoặc mẹ.
Tuy nhiên, từ ngày 1/3/2027, thủ tục đăng ký khai sinh sẽ thực hiện theo quy định mới của Luật Hộ tịch năm 2026.
UBND cấp xã sẽ thực hiện đăng ký khai sinh đối với trẻ sinh ra tại Việt Nam; trẻ sinh ở nước ngoài chưa được đăng ký khai sinh, về cư trú tại Việt Nam và có ít nhất cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam; cùng một số trường hợp người được sinh ra tại Việt Nam nhưng chưa được đăng ký khai sinh và đã có hồ sơ, giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp hoặc xác nhận.
Lưu ý quy định mới từ 1/3/2027 hướng tới việc đăng ký khai sinh không phụ thuộc địa giới hành chính, tạo thuận lợi hơn cho người dân khi thực hiện thủ tục.
Trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày sinh con, cha hoặc mẹ có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho trẻ.
Nếu cha, mẹ không thể thực hiện thì ông, bà, người thân thích khác hoặc cá nhân, tổ chức đang trực tiếp nuôi dưỡng trẻ có trách nhiệm đăng ký khai sinh.
Đây là mốc thời gian các gia đình cần lưu ý để chủ động hoàn thành thủ tục hộ tịch cho trẻ.
Đăng ký khai sinh tại nơi tạm trú cần giấy tờ gì?
Hồ sơ cơ bản gồm Tờ khai đăng ký khai sinh theo mẫu và bản chính Giấy chứng sinh.
Nếu không có Giấy chứng sinh, người đăng ký có thể nộp văn bản của người làm chứng xác nhận việc sinh. Trường hợp không có người làm chứng thì phải có giấy cam đoan về việc sinh.
Đối với trẻ bị bỏ rơi, hồ sơ cần có biên bản về việc trẻ bị bỏ rơi do cơ quan có thẩm quyền lập. Trường hợp trẻ sinh ra do mang thai hộ, cần có văn bản xác nhận của cơ sở y tế đã thực hiện kỹ thuật hỗ trợ sinh sản cho việc mang thai hộ.
Nếu ủy quyền cho người khác thực hiện việc đăng ký khai sinh, hồ sơ cần có văn bản ủy quyền được chứng thực theo quy định.
Trường hợp đồng thời làm thủ tục nhận cha, mẹ, con, người dân phải có chứng cứ chứng minh quan hệ cha, con hoặc mẹ, con. Nguồn nêu có thể là văn bản của cơ sở y tế, cơ quan giám định hoặc cơ quan có thẩm quyền xác nhận quan hệ. Nếu không có văn bản này, các bên có thể lập văn bản cam đoan và phải có ít nhất hai người làm chứng về mối quan hệ cha, mẹ, con.
Người đi đăng ký khai sinh cần xuất trình giấy tờ tùy thân còn giá trị sử dụng để chứng minh nhân thân, chẳng hạn hộ chiếu, Chứng minh nhân dân, Căn cước công dân hoặc giấy tờ khác có ảnh và thông tin cá nhân do cơ quan có thẩm quyền cấp.
Ngoài ra, theo hướng dẫn trong bài, người dân cần xuất trình giấy tờ chứng minh nơi cư trú để xác định thẩm quyền đăng ký khai sinh; giấy tờ liên quan đến nhận cha, mẹ, con hoặc đăng ký kết hôn của cha, mẹ trong giai đoạn chuyển tiếp nếu thuộc trường hợp cần thiết.
Nếu gửi hồ sơ qua hệ thống bưu chính, phải gửi kèm bản sao có chứng thực của những giấy tờ thuộc diện phải xuất trình.
Sau khi người dân xuất trình đầy đủ giấy tờ cần thiết, công chức tư pháp - hộ tịch sẽ lập giấy khai sinh và trình Chủ tịch UBND cấp xã ký ngay trong ngày tiếp nhận hồ sơ.
Nếu hồ sơ được tiếp nhận sau 15 giờ mà không thể giải quyết ngay thì kết quả được trả trong ngày làm việc tiếp theo.
Trường hợp người dân thực hiện thủ tục liên thông giữa đăng ký khai sinh, đăng ký thường trú và cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ thì thời gian xử lý có thể dài hơn. Theo nguồn, thời gian tối đa đối với thủ tục liên thông này là 20 ngày.
