Một tin nhắn trên mạng xã hội, một lời rủ sang Campuchia làm "việc nhẹ, lương cao”, đây tưởng là cơ hội đổi đời, nhưng lại khởi đầu cho hành trình kinh hoàng khiến hàng ngàn người rơi vào tay tội phạm mua bán người.
Trước diễn biến hết sức phức tạp đó, Việt Nam đang mạnh mẽ đấu tranh phòng ngừa, xử lý loại tội phạm này và giải cứu, hỗ trợ các nạn nhân. Mọi quyết tâm của Chính phủ, lực lượng chức năng nhằm hướng tới một xã hội an toàn, để không ai bị bỏ lại phía sau.
Tiềm ẩn nguy cơ hình thành các điểm nóng
Tháng 6 vừa qua, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Tây Ninh đã khởi tố, bắt tạm giam 3 nghi phạm, gồm Nguyễn Văn Tâm (sinh năm 1997), Nguyễn Ái Vi (sinh năm 2002), cùng quê An Giang và Nguyễn Thị Kiều Trang (sinh năm 1994), quê Hậu Giang để điều tra hành vi mua bán người.
Qua theo dõi hoạt động trên không gian mạng, Cơ quan công an phát hiện nhóm này chuyên dụ dỗ người có nhu cầu sang Campuchia “làm việc nhẹ, lương cao” rồi bán họ cho các công ty do người nước ngoài điều hành - thực chất là các đường dây lừa đảo.
Khi biết có hai phụ nữ ở Tây Ninh sắp bị các đối tượng đưa sang Campuchia qua đường tiểu ngạch ở An Giang, công an hai tỉnh đã phối hợp giải cứu nạn nhân và bắt giữ các đối tượng liên quan.
Điều tra ban đầu cho thấy Tâm và Vi từng làm việc tại công ty game lừa đảo ở Campuchia, sau đó móc nối với Trang để tìm người đưa sang với giá 300 USD/người.
Nhóm này đã lừa bán trót lọt 7 người ở Tây Ninh, An Giang, Hậu Giang, Bình Dương và Thành phố Hồ Chí Minh, trong đó có một nạn nhân dưới 16 tuổi.
Trước đó vào tháng 4/2025, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Nghệ An triệt phá thành công đường dây mua bán người xuyên quốc gia, bắt giữ hai nghi phạm cầm đầu là Bùi Thị Thảo (sinh năm 1994), quê Nghệ An, tạm trú Thành phố Hồ Chí Minh và Lê Văn Hà (sinh năm 1999), quê Nghệ An.
Theo điều tra, nhóm này rao tuyển lao động làm việc trên máy tính tại Thái Lan với mức lương 800 USD/tháng, nhưng thực chất đưa các nạn nhân sang Myanmar rồi bán cho các tổ chức lừa đảo hoạt động tại khu vực Tam giác Vàng.
Sau thời gian điều tra, ngày 1/4/2025, Lê Văn Hà bị bắt tại cửa khẩu quốc tế Mộc Bài (Tây Ninh) khi vừa nhập cảnh về nước. Cùng lúc, Bùi Thị Thảo cũng bị bắt khi đang lẩn trốn tại thành phố Thuận An, tỉnh Bình Dương.
Lúc đầu, hai nghi phạm quanh co chối tội nhưng sau đã phải thừa nhận hành vi. Cả hai đã bị khởi tố về tội “Mua bán người.”
Công an tỉnh Nghệ An xác định bước đầu có ít nhất 6 nạn nhân đã bị nhóm này lừa bán. Không chỉ tại các tỉnh nói trên cũng như tại các địa phương giáp biên giới, sau hợp nhất với Bà Rịa-Vũng Tàu và Bình Dương, Thành phố Hồ Chí Minh mới đã trở thành một đô thị rộng lớn với quy mô dân số lên tới hàng chục triệu dân.
Sự biến động dân cư liên tục, đặc biệt là tại các khu vực nhạy cảm như nhà ga, bến xe, khu chế xuất công nghiệp, cảng biển..., tiềm ẩn nguy cơ hình thành các điểm nóng về tội phạm mua bán người.
Ông Nguyễn Tăng Minh, Phó Giám đốc Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh cho hay tội phạm mua bán người đang lợi dụng triệt để mạng xã hội để lập các nhóm kín, các trang ẩn danh nhằm lôi kéo, dụ dỗ nạn nhân.
Thành phần mà các đối tượng này hướng đến thường là phụ nữ không có việc làm ổn định, thanh thiếu niên hoàn cảnh gia đình khó khăn có nguy cơ bỏ học, thanh niên từ các địa phương khác đến Thành phố tìm kiếm việc làm.
Dự báo trong thời gian tới, trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng và cả nước nói chung, tình hình mua bán người có chiều hướng gia tăng và phức tạp, khó kiểm soát, đòi hỏi sự chung tay của cả hệ thống chính trị; nhất là từ cấp cơ sở trong công tác phát hiện, tố giác các loại tội phạm liên quan đến mua bán người.
Hoàn thiện thể chế và hành động thực tiễn
Trước diễn biến phức tạp của tội phạm mua bán người, Việt Nam đang triển khai nhiều giải pháp mạnh mẽ, đồng bộ nhằm đấu tranh phòng ngừa, xử lý cũng như hỗ trợ nạn nhân, hướng tới một xã hội an toàn.
Theo số liệu từ Bộ Công an, trong quý 1/2025, lực lượng chức năng toàn quốc đã phát hiện 59 vụ mua bán người, khởi tố 186 đối tượng, giải cứu 244 nạn nhân, trong đó gần 65% là nữ giới và hơn 44% là trẻ em dưới 16 tuổi.
Nhằm đẩy lùi hoạt động tội phạm có tổ chức, đồng thời đảm bảo hệ thống pháp luật đặt nạn nhân làm trung tâm trong bảo vệ, hỗ trợ và tiếp cận công lý, ngày 1/7/2025, Luật Phòng, chống mua bán người (sửa đổi) chính thức có hiệu lực.
Một trong những điểm nổi bật của Luật sửa đổi là đã bổ sung các quy định quan trọng như: mở rộng phạm vi nạn nhân được bảo vệ, thiết lập cơ chế tiếp cận hỗ trợ đa ngành và đẩy mạnh hợp tác quốc tế.
Cũng trên cơ sở đó, Chính phủ đã ban hành Nghị định 162/2025/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật. Còn Tổng đài Quốc gia 111 vốn quen thuộc với trẻ em - nay là kênh chính thức tiếp nhận tin báo, tố giác hành vi liên quan đến mua bán người, với phạm vi mở rộng và cơ chế phối hợp xử lý liên ngành, hoạt động 24/7, miễn cước, kết nối trực tiếp tới lực lượng chức năng.
Theo Kế hoạch của Chính phủ về triển khai hoạt động hưởng ứng “Ngày thế giới phòng, chống mua bán người” và “Ngày toàn dân phòng, chống mua bán người 30/7” năm 2025, từ ngày 1/7 đến 30/9, các bộ, ngành, địa phương trên toàn quốc triển khai cao điểm phòng, chống mua bán người.
Bộ Công an và Bộ Quốc phòng được giao tổ chức các đợt tấn công, trấn áp tội phạm trên toàn quốc và tại các khu vực biên giới, cửa khẩu, biển đảo. Các hoạt động tuyên truyền sẽ được đẩy mạnh cả trực tiếp tại cộng đồng và trên các nền tảng số, mạng xã hội. Nhiều Bộ, ngành cũng vào cuộc, phối hợp thực hiện tiếp nhận, bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân tái hòa nhập.
Đặc biệt, trong cuộc chiến với tội phạm mua bán người cũng như việc hỗ trợ, giải cứu nạn nhân của loại tội phạm này, Việt Nam đang đẩy mạnh hợp tác quốc tế.
Vừa qua, Thượng tướng Hoàng Xuân Chiến, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng đã tiếp ông Simon Ridley, Quốc vụ khanh Vương quốc Anh, bàn về tăng cường phối hợp kiểm soát biên giới, trao đổi dữ liệu và hỗ trợ nạn nhân
.Các tổ chức quốc tế cũng đang hỗ trợ kỹ thuật, đào tạo cán bộ và hỗ trợ tài chính cho các mô hình cộng đồng ở Việt Nam trong cuộc chiến này.
Theo bà Kendra Rinas, Trưởng Phái đoàn Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) tại Việt Nam, IOM cam kết đồng hành cùng cơ quan, ban ngành từ trung ương đến địa phương ở Việt Nam trong công tác phòng, chống mua bán người.
“Công tác giải cứu và hỗ trợ công dân Việt Nam trở về từ các trung tâm lừa đảo trực tuyến tại khu vực hiện nay đang có những bước tiến đáng ghi nhận.
Tuy vậy, công tác sàng lọc và hỗ trợ nạn nhân bị mua bán vẫn cần sự đồng bộ, nhất quán hơn. "IOM cam kết khắc phục những khoảng trống còn tồn tại trong công tác này thông qua việc hỗ trợ Bộ Y tế và Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng Việt Nam trong công tác sàng lọc nạn nhân bị mua bán trở về từ các trung tâm lừa đảo trực tuyến,” bà Kendra Rinas nhấn mạnh.
Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, sự chung tay của toàn dân và sự đồng hành của cộng đồng quốc tế, Việt Nam đang nỗ lực từng bước đẩy lùi loại tội phạm đặc biệt nguy hiểm này, vì một xã hội an toàn, công bằng và nhân văn.
