Ứng dụng các công cụ và chỉ số đo lường thực hiện kinh tế tuần hoàn

Tại Việt Nam, khái niệm kinh tế tuần hoàn được cụ thể trong Luật Bảo vệ môi trường 2020 và trong Nghị định số 08/2022/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo vệ môi trường. 

Phát triển Khu công nghiệp sinh thái là động lực thúc đẩy Kinh tế tuần hoàn
Phát triển Khu công nghiệp sinh thái là động lực thúc đẩy Kinh tế tuần hoàn

Điều 142 Luật Bảo vệ môi trường quy định cụ thể các chỉ tiêu xác định kinh tế tuần hoàn bao gồm: năng suất tài nguyên; giảm thiểu việc tiêu thụ nhiên liệu, đặc biệt là nhiên liệu hóa thạch; kéo dài vòng đời sản phẩm; giảm phát thải, rác thải ra môi trường và không gây tác động xấu đến môi trường. Nghị định số 08/2022/NĐ-CP giao Bộ Tài nguyên và Môi trường xây dựng, ban hành khung hướng dẫn áp dụng, đánh giá việc thực hiện kinh tế tuần hoàn.

Kết quả nghiên cứu của Viện Chiến lược Chính sách tài nguyên và môi trường (Bộ Tài nguyên và Môi trường) cho thấy việc áp dụng các công cụ, chỉ tiêu đo lường, đánh giá thực hiện kinh tế tuần hoàn đã được triển khai ở nhiều quốc gia trên thế giới, đặc biệt là các quốc gia tiên phong thúc đẩy phát triển kinh tế tuần hoàn như Cộng hòa Liên bang Đức, Nhật Bản, Trung Quốc…Năm 2012 Cộng hòa Liên bang Đức đã ban hành Luật Kinh tế tuần hoàn thay thế cho Luật Quản lý chất thải và Chu trình khép kín. Luật đã phát triển một hệ thống kế hoạch hoàn chỉnh, thiết lập mục tiêu thực hiện kinh tế tuần hoàn theo lộ trình rõ ràng, gắn liền với đặc điểm địa lý, kinh tế, xã hội cụ thể của từng bang. Cục Thống kê Liên bang xây dựng các chỉ số khác nhau cho kinh tế tuần hoàn như hiệu suất sử dụng nguyên liệu thô, tiêu thụ nguyên liệu thô, khối lượng chất thải và tái chế.

Nhật Bản đã phát triển bộ chỉ số kinh tế tuần hoàn gồm 4 chỉ số chính cùng với hơn 40 chỉ số phụ và các chỉ số bổ trợ. Các chỉ số này được xây dựng dựa trên mô hình dòng vật chất để đánh giá tiến trình tuần hoàn của nền kinh tế theo các phạm vi, cấp độ khác nhau. Hệ thống Chỉ số Đánh giá về phát triển kinh tế tuần hoàn của Trung Quốc được ban hành lần đầu tiên vào năm 2007, sửa đổi năm 2017, bao gồm các chỉ tiêu toàn diện như năng suất tài nguyên chính; tỷ lệ tái chế tài nguyên thứ cấp tương ứng với một loạt các chỉ tiêu cụ thể.

Việt Nam đã có chính sách nhằm xây dựng, hoàn thiện hệ thống tiêu chí về kinh tế tuần hoàn theo hướng chú trọng khía cạnh kinh tế, gia tăng lợi ích kinh tế…Cụ thể tại Khoản 1 Điều 138 Nghị định số 08/2022/NĐ-CP, hướng đến tập trung về sử dụng tài nguyên hiệu quả, kéo dài vòng đời sản phẩm và hạn chế phát sinh chất thải…Trong đó có xét đến các cấp độ và nhu cầu đo lường đánh giá chỉ số của kinh tế tuần hoàn bao gồm cấp vĩ mô, cấp vi mô, cấp sản phẩm,…thông qua các chỉ tiêu về việc sử dụng hiệu quả tài nguyên, tiết kiệm và phát triển năng lượng tái tạo…Tuy nhiên, việc xây dựng các chỉ số kinh tế tuần hoàn tại Việt Nam còn gặp nhiều vướng mắc do thiếu hệ thống pháp lý cụ thể; chưa đủ các công cụ đáp ứng và phương pháp chuẩn hóa quá trình thu thập quản lý, đo lường dữ liệu đánh giá các chỉ số…

Vì vậy theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đình Thọ, Viện trưởng Viện Chiến lược Chính sách tài nguyên và môi trường, xây dựng khung giám sát, các chỉ số đo lường có ý nghĩa rất quan trọng đối với việc triển khai các nhiệm vụ, giải pháp thực hiện kinh tế tuần hoàn trên phạm vi cả nước. Các công cụ, chỉ số nhằm theo dõi, đánh giá quá trình, tiến độ và hiệu quả của các hoạt động áp dụng kinh tế tuần hoàn đáp ứng mục tiêu giảm khai thác, sử dụng các nguồn tài nguyên không tái tạo, tài nguyên nước; tăng hiệu quả sử dụng tài nguyên, nguyên liệu, vật liệu; tiết kiệm năng lượng; đồng thời kéo dài thời gian sử dụng vật liệu, thiết bị, sản phẩm, hàng hóa, các linh kiện, cấu kiện; hạn chế chất thải phát sinh và giảm thiểu tác động xấu đến môi trường. Đây là cơ sở để các bộ, ngành, địa phương xây dựng và tổ chức thực hiện kinh tế tuần hoàn phù hợp chức năng, nhiệm vụ, phạm vi, địa bàn quản lý.

Tiến sĩ Lại Văn Mạnh, Trưởng Ban Kinh tế Tài nguyên và Môi trường (Viện Chiến lược Chính sách tài nguyên và môi trường) đề xuất phát triển tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật cho các hoạt động về kinh tế tuần hoàn với phương châm đảm bảo tính thống nhất, dễ dàng áp dụng; xây dựng bộ công cụ hỗ trợ và dùng chung. Cùng với đó, tổ chức các khóa đào tạo cho doanh nghiệp, nhà quản lý và triển khai các chiến dịch truyền thông nâng cao nhận thức của cộng đồng về lợi ích và cách thức triển khai kinh tế tuần hoàn cũng như thực hiện đánh giá, đo lường các chỉ số liên quan; lồng ghép, tích hợp các nguyên tắc kinh tế tuần hoàn vào các chiến lược phát triển quốc gia và ngành, đảm bảo tính bền vững và dài hạn.

Để kinh tế tuần hoàn đạt mục tiêu cần cộng đồng chung tay, thay đổi từ nhận thức đến hành vi. Đây là quá trình đòi hỏi cả hệ thống cải cách đồng bộ từ chính sách hỗ trợ, công nghệ, tài chính và năng lực vận hành.

Theo baotintuc.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

"Cánh tay nối dài" đưa tín dụng chính sách đến với người dân

"Cánh tay nối dài" đưa tín dụng chính sách đến với người dân

Trong hành trình đưa nguồn vốn tín dụng chính sách (TDCS) đến đúng đối tượng, đúng nhu cầu và phát huy hiệu quả, các tổ trưởng tổ tiết kiệm và vay vốn (TK&VV) giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Họ là những người gần dân, hiểu dân, kết nối giữa ngân hàng với người vay vốn, góp phần đưa chính sách tín dụng ưu đãi đến từng hộ gia đình, tạo động lực phát triển kinh tế và giảm nghèo bền vững.

Gắn tái định cư với quy hoạch phát triển

Gắn tái định cư với quy hoạch phát triển

Các công trình giao thông trọng điểm và dự án công nghiệp đang triển khai tại Lào Cai đặt ra nhu cầu lớn về nơi ở mới cho người dân. Cùng với đẩy nhanh xây dựng các khu tái định cư, tỉnh yêu cầu các địa phương gắn bố trí dân cư với quy hoạch phát triển lâu dài, đầu tư hạ tầng đồng bộ, tạo điều kiện nâng cao đời sống sau di dời.

Bàn giải pháp tăng hiệu quả nuôi thủy sản nước ngọt tại một số tỉnh phía Bắc

Bàn giải pháp tăng hiệu quả nuôi thủy sản nước ngọt tại một số tỉnh phía Bắc

Sáng 20/11, tại phường Yên Bái (tỉnh Lào Cai), Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai tổ chức Diễn đàn Khuyến nông @ Nông nghiệp, với chủ đề “Giải pháp phát triển bền vững, nâng cao hiệu quả nghề nuôi thủy sản nước ngọt tại một số tỉnh phía Bắc”.

Khánh Yên xây dựng cánh đồng không vỏ thuốc bảo vệ thực vật

Khánh Yên xây dựng cánh đồng không vỏ thuốc bảo vệ thực vật

Từ việc lắp đặt các bể chứa vỏ bao bì thuốc bảo vệ thực vật ngay trên đồng ruộng, thôn Sung, xã Khánh Yên đang hình thành thói quen thu gom rác thải sau sử dụng trong sản xuất nông nghiệp. Cách làm thiết thực này góp phần hạn chế ô nhiễm môi trường, giữ gìn những cánh đồng xanh, sạch.

Phó Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Thế Phước chủ trì phiên họp về giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm trên địa bàn

Phó Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Thế Phước chủ trì phiên họp về giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm trên địa bàn

Sáng 20/11, tại Trụ sở Tỉnh ủy, đồng chí Nguyễn Thế Phước - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm trên địa bàn tỉnh Lào Cai chủ trì phiên họp đánh giá tiến độ và thống nhất kế hoạch triển khai công tác giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm.

Kết nối kinh nghiệm, phát triển nghề nuôi thủy sản trên hồ Thác Bà

Kết nối kinh nghiệm, phát triển nghề nuôi thủy sản trên hồ Thác Bà

Chiều 19/11, đoàn đại biểu tham dự Diễn đàn Khuyến nông @ Nông nghiệp với chủ đề “Giải pháp phát triển bền vững, nâng cao hiệu quả nghề nuôi thủy sản nước ngọt tại một số tỉnh phía Bắc” do Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, Cục Thủy sản và Kiểm ngư phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai tổ chức, đã đến tham quan các mô hình nuôi, chế biến thủy sản trên hồ Thác Bà.

Bảo vệ quyền và lợi ích hội viên nông dân

Bảo vệ quyền và lợi ích hội viên nông dân

Từ đổi mới công tác tuyên truyền, vận động đến nâng cao chất lượng giám sát, phản biện xã hội và đối thoại trực tiếp, các cấp hội nông dân trong tỉnh đang từng bước phát huy vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của hội viên. Qua đó, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo đồng thuận trong thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.

Thúc đẩy nông nghiệp sinh thái tại Hạnh Phúc và Phình Hồ

Thúc đẩy nông nghiệp sinh thái tại Hạnh Phúc và Phình Hồ

Ngày 18/11, trong khuôn khổ chương trình triển khai dự án “Nông nghiệp sinh thái tạo cảnh quan bền vững cho người nghèo”, đoàn công tác của Hội Nông dân tỉnh Lào Cai cùng đại diện Tổ chức Bánh mỳ cho Thế giới và Tổ chức Nghiên cứu Nông Lâm Quốc tế (ICRAF) đã khảo sát, tìm hiểu các mô hình sản xuất nông nghiệp sinh thái tại hai xã Hạnh Phúc và Phình Hồ.

Lào Cai mở hướng đầu tư xanh từ rừng

Lào Cai mở hướng đầu tư xanh từ rừng

Với hơn 860.000 ha đất có rừng, tỷ lệ che phủ đạt 61,4% cùng hệ sinh thái đa dạng, Lào Cai có nhiều lợi thế phát triển kinh tế lâm nghiệp gắn với bảo tồn thiên nhiên. Bên cạnh khai thác giá trị từ gỗ và lâm sản, tỉnh đang mở hướng thu hút đầu tư vào du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và phát triển dược liệu dưới tán rừng, hướng tới khai thác hiệu quả giá trị đa dụng của rừng.

fb yt zl tw