Gốc vững từ mỗi thôn, bản
Thôn Cướm, xã Thượng Bằng La được hình thành từ hai thôn Cướm và Muỗng. Những buổi họp của thôn Cướm diễn ra tại nhà văn hóa thôn Cướm cũ nên với nhiều hộ dân ở thôn Muỗng trước đây, quãng đường đến nơi họp nay xa hơn.
Từ thực tế của thôn, chị Hà Thị Luyến - Trưởng thôn Cướm luôn trăn trở là làm sao để một thôn có quy mô lớn hơn vẫn giữ được sự gần gũi với từng hộ dân. Sau sáp nhập, thôn Cướm có 225 hộ dân, gần gấp đôi quy mô trước đây. Từ nắm hoàn cảnh từng gia đình, thống kê hộ dân, tuyên truyền chủ trương, chính sách đến tiếp nhận, phản ánh kiến nghị, khối lượng công việc của các cán bộ thôn đều tăng.
Cùng với dành nhiều thời gian xuống cơ sở, chị Luyến cũng như các cán bộ thôn đang nỗ lực học cách sử dụng các nền tảng số, phần mềm quản lý, thậm chí tìm hiểu công cụ trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ tổng hợp thông tin, xử lý văn bản.
Cách thôn Cướm không xa là thôn Nhà Máy. Chị Nguyễn Thúy Nga cũng bắt đầu nhiệm vụ trưởng thôn lâm thời sau sáp nhập. Từng là công chức nghỉ hưu, chị quen với môi trường hành chính, nhưng công việc ở thôn đòi hỏi cách tiếp cận khác: Gần dân, sát từng gia đình và không thể chỉ giải quyết bằng giấy tờ.
“Khó nhất là phải nắm được từng hộ dân và không thể làm việc một mình” - chị Nga chia sẻ.
Đoàn kết chính là yếu tố quyết định sức mạnh của một thôn sau sáp nhập. Trưởng thôn là người trực tiếp điều hành, nhưng để chủ trương đến được với người dân, những vấn đề phát sinh được giải quyết từ sớm, cần có sự phối hợp chặt chẽ, mật thiết của chi bộ, ban công tác mặt trận và các đoàn thể.
Tại thôn Hùng Sơn, xã Văn Chấn, chị Đỗ Thị Thúy - Trưởng thôn cho rằng, kỹ năng sử dụng máy tính, trao đổi công việc qua các nền tảng số đang dần trở thành công cụ thiết yếu ở cơ sở.
“Cái gì chưa biết thì hỏi xã, các phòng, ban chuyên môn đều hướng dẫn rất tận tình. Có sự hỗ trợ của xã và sự ủng hộ của bà con, chúng tôi tin tưởng sẽ thực hiện được những mục tiêu được giao”, chị Thúy chia sẻ.
Còn ở thôn San Lùng, xã Bản Xèo, chị Vàng Thị Tuyết Mai - Bí thư Chi bộ, xác định tự học, cập nhật chủ trương, chính sách là yêu cầu thường xuyên để thông tin kịp thời đến người dân.
Những câu chuyện từ cơ sở cho thấy, sau sáp nhập, cán bộ thôn không chỉ phải “gần dân” mà còn phải biết tổ chức công việc khoa học, sử dụng thành thạo công nghệ và phối hợp tốt với các lực lượng ở cơ sở.
Một thôn mạnh vì thế trước hết phải có đội ngũ cán bộ đủ uy tín, năng lực để vận động tập hợp người dân tham gia công việc chung và giải quyết các vấn đề của cộng đồng từ sớm.
Xây nền xã vững từ cán bộ cơ sở
Nếu cấp xã là nơi tổ chức, điều hành các nhiệm vụ phát triển thì thôn, bản là nơi đưa chủ trương đi vào đời sống, đồng thời là "cầu nối" chuyển tải tâm tư, nguyện vọng của người dân đến các cấp. Vì vậy, củng cố đội ngũ cán bộ thôn trở thành yêu cầu quan trọng sau sắp xếp.
Tại xã Thượng Bằng La, địa phương thực hiện nghiêm quy định về bố trí ba chức danh chủ chốt ở thôn gồm bí thư chi bộ, phó bí thư kiêm trưởng thôn và trưởng ban công tác mặt trận. Người được lựa chọn không chỉ có uy tín trong cộng đồng mà còn phải có trình độ, khả năng tiếp cận công nghệ, đáp ứng yêu cầu quản trị trong điều kiện mới. Trong tổng số 45 cán bộ thôn đảm nhiệm chức vụ bí thư chi bộ, trưởng thôn, trưởng ban công tác mặt trận, có 19 người có trình độ từ trung cấp tới đại học. Địa phương đang đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng để số cán bộ còn lại sớm đạt chuẩn theo quy định.
Bà Bùi Thị Doan - Bí thư Đảng ủy xã cho biết: “Cán bộ thôn phải được tiếp tục tập huấn, bồi dưỡng để thích ứng với phương thức làm việc mới”.
Ở xã Hạnh Phúc, một hướng đi khác được chú trọng là trẻ hóa đội ngũ cán bộ cơ sở. Địa phương quan tâm phát hiện cán bộ trẻ trưởng thành từ phong trào, am hiểu phong tục, có chuyên môn và thành thạo công nghệ để bố trí vào những vị trí phù hợp. Hiện, trong tổng số 37 đồng chí tham gia cấp ủy các chi bộ thôn, thì 34 đồng chí có độ tuổi dưới 45.
Sức trẻ không chỉ nằm ở khả năng sử dụng công nghệ mà còn ở cách tiếp cận những vấn đề mới trong phát triển kinh tế. Từ cơ sở, cán bộ có thể đồng hành với người dân lựa chọn cây trồng phù hợp với đất đai, khí hậu và thị trường.
Như vậy, “thôn mạnh” không phải là một khái niệm xa xôi. Đó là nơi cán bộ biết việc, gần dân; chi bộ và các đoàn thể đủ sức quy tụ cộng đồng; người dân chủ động tham gia công việc chung và công nghệ được sử dụng để công việc thuận lợi hơn.
Sau sắp xếp, quy mô thôn, bản lớn hơn đặt ra thêm áp lực, nhưng cũng mở ra cơ hội tổ chức lại công việc, phát huy vai trò người có uy tín, trẻ hóa đội ngũ và đưa công nghệ đến gần hơn với đời sống.
Khi mỗi thôn, bản đủ sức tự quản, cán bộ cơ sở đủ năng lực và người dân cùng tham gia giải quyết công việc chung, cấp xã sẽ tạo dựng được nền móng vững chắc. Từ những thôn mạnh, sức mạnh của xã được khẳng định bằng những việc cụ thể, gần dân và sát thực tiễn.
