Thực hiện chuyển đổi số, các hợp tác xã, doanh nghiệp và hộ kinh doanh ở đây không chỉ gìn giữ bài thuốc tắm, ngâm chân, tinh dầu mà còn số hóa quy trình, chuẩn hóa chất lượng và đưa sản phẩm lên các sàn thương mại điện tử. Hồ sơ pháp lý, kết quả kiểm nghiệm, nhãn mác, truy xuất nguồn gốc… được công bố minh bạch.
Những năm gần đây, nhiều người dân ở Tả Phìn đã quen với việc chụp ảnh lô hàng, nhập ngày thu hái, tỉ lệ sao trộn nguyên liệu, nhiệt độ, thời gian sấy và đính kèm mã lô. Khâu đóng gói có tem, nhãn, hướng dẫn sử dụng rõ ràng để khách hàng ở xa sử dụng an toàn.
Chị Lê Thị Thủy, du khách đến từ Quảng Ninh cho biết: “Sau khi sử dụng thuốc tắm của người dân Tả Phìn, tôi rất hài lòng. Từ cách pha nước, bình đựng đến loại thuốc đều được chuẩn bị cẩn thận, an toàn”.
Chị Tẩn Tả Mẩy - Giám đốc Hợp tác xã Cộng đồng Dao đỏ, bày tỏ: “Chúng tôi đưa sản phẩm dược liệu của người Dao ra thị trường nhưng giữ nguyên giá trị truyền thống, tôn trọng rừng và tri thức tổ tiên”.
Thương hiệu “Mẩy Đia” đã đăng ký bảo hộ, mỗi chai đều có nhãn nhận diện, trước khi bán đều thử kích ứng da. Về kênh bán, hợp tác xã chọn chiến lược “đại lý là trọng tâm”. Kênh cá nhân duy trì tương tác qua Zalo, Facebook, TikTok...
Quan trọng hơn, hợp tác xã tổ chức tour trải nghiệm: khách cùng người bản địa vào rừng, học cách nhận diện lá, đun nước tắm và nghe kể về mùa vụ, tỉ lệ sao trộn. Trải nghiệm thực tế giúp người dùng hiểu vì sao một chai thuốc tắm có giá trị bền lâu.
Ở góc độ doanh nghiệp, anh Lý Láo Lở - Giám đốc Công ty Cổ phần Kinh doanh các sản phẩm bản địa Sa Pa, cho biết: Đơn vị đặt trọng tâm vào thuốc tắm, thuốc ngâm chân, tinh dầu, phân khúc theo nhóm khách khác nhau.
Doanh nghiệp liên kết khoảng 120 hộ người Dao và Mông trong chuỗi cung ứng; vừa vận hành dịch vụ tắm thuốc tại điểm đến, vừa đóng gói phân phối đa kênh như: website, Facebook, Shopee, Lazada...
Hộ kinh doanh Lý Lở Mẩy, thôn Tả Chải được xem là “làn gió mới” của thế hệ trẻ ở Tả Phìn trong thực hiện số hóa tri thức bản địa. Chủ hộ quảng bá trên Facebook, Zalo, TikTok; doanh thu được cải thiện nên có điều kiện hợp tác với các chị em trong bản trồng, chăm vườn dược liệu, phơi, sao trộn, đóng gói sản phẩm.
Việc đưa hàng lên các nền tảng số vừa tăng thu nhập gia đình, vừa tạo việc làm cho lao động địa phương.
Chuyển đổi số đã mở ra cơ hội lớn cho tri thức bản địa của người Dao đỏ, không chỉ ở khía cạnh bảo tồn mà còn tạo lợi thế phát triển kinh tế địa phương.
Đồng chí Vũ Xuân Quý - Chủ tịch UBND xã Tả Phìn nhấn mạnh: Tả Phìn là vùng đất giàu tri thức của người Dao đỏ như nghề làm thuốc tắm, làm trống, chữ viết Nôm Dao, dệt thổ cẩm... Tuy nhiên, nếu chỉ truyền miệng, các giá trị này dễ bị mai một theo thời gian. Vì vậy, xã Tả Phìn đã và đang số hóa tri thức bản địa, xây dựng kho dữ liệu số về văn hóa người Dao đỏ.
Thông qua chuyển đổi số, tri thức được lan tỏa bằng công nghệ, quảng bá bằng hình ảnh sinh động, góp phần vừa gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống, vừa mở ra hướng phát triển kinh tế cho địa phương.
Điểm chung ở Tả Phìn là cân bằng giữa truyền thống và thị trường số: hợp tác xã của chị Tẩn Tả Mẩy chọn chiến lược “đại lý là trọng tâm”; doanh nghiệp của anh Lý Láo Lở tối ưu chuỗi cung ứng để kiểm soát chất lượng; hộ gia đình Lý Lở Mẩy sáng tạo nội dung, bắt nhịp xu hướng mạng xã hội...
Với những cách làm sáng tạo, Tả Phìn đang đi từng bước chắc chắn để trở thành “xã dược liệu số”. Khi mỗi đơn hàng là câu chuyện có dữ liệu, niềm tin sẽ tích lũy thành thương hiệu để dược liệu Tả Phìn được bảo tồn và vươn xa.
