Sinh học số: Cuộc cách mạng giúp con người trẻ khỏe

Nhiều ông lớn công nghệ như Nvidia, Google và Microsoft đang đầu tư hàng tỉ USD vào công nghệ sinh học số (digital biology), xem đây là 'mặt trận mới' của trí tuệ nhân tạo (AI), nơi hứa hẹn giúp tạo ra những loại thuốc trị bệnh mới.

Các ông lớn công nghệ như Nvidia, Google và Microsoft đổ hàng tỉ USD vào phát triển công nghệ sinh học.
Các ông lớn công nghệ như Nvidia, Google và Microsoft đổ hàng tỉ USD vào phát triển công nghệ sinh học.

Nhờ AI cung cấp bộ công cụ mới để giải quyết những vấn đề phức tạp của hệ thống sinh học, "sinh học số" được đánh giá sẽ là cuộc cách mạng công nghệ đáng kinh ngạc tiếp theo.

Đây cũng là lĩnh vực kinh doanh được dự báo sẽ là ngành công nghiệp nhiều tỉ đô trong thời gian tới.

Những thành tựu đổi mới sáng tạo lớn nhất trong thế kỷ 21 sẽ nằm ở sự giao thoa giữa sinh học và công nghệ. Một kỷ nguyên mới đang bắt đầu.

AI và công nghệ sinh học

Ông Stephen Larson - CEO của MetaCell, công ty phát triển phần mềm khoa học thần kinh hàng đầu của Mỹ - mô tả sinh học số là lĩnh vực nghiên cứu "sử dụng phần mềm mô phỏng mạnh mẽ để hiểu các chức năng cơ bản của sự sống… để giúp chúng ta có cơ hội hiểu về những suy yếu của sự sống con người như bệnh tật hay lão hóa".

Sự giao thoa giữa AI và công nghệ sinh học mở ra nhiều ứng dụng sâu rộng như thúc đẩy phát triển thuốc, giảm chi phí và nâng cao kết quả nghiên cứu... Nvidia là một trong những công ty đang có những bước tiến trong lĩnh vực này, theo tạp chí Sovereign.

Phát biểu trước khán giả chủ yếu là các chuyên gia sức khỏe và sinh học tại Hội nghị chăm sóc sức khỏe JP Morgan (Mỹ) vào tháng 1/2024, CEO Nvidia Jensen Huang cho rằng sự đầu tư của công ty ông vào công nghệ sinh học số là một bước đi hợp lý tiếp theo sau sự bùng nổ AI vốn đã định hình lại nhiều ngành công nghiệp.

Tham vọng này thể hiện qua việc Nvidia tăng cường đầu tư vào khoa học đời sống và các ứng dụng AI trong chăm sóc sức khỏe.

Năm 2023, Nvidia bơm 50 triệu USD cho công ty phát triển thuốc Recursion. Năm 2022, Nvidia ra mắt BioNemo - một nền tảng AI cho phép các chuyên gia trong ngành và nghiên cứu dược phẩm đẩy nhanh quá trình xác định và tối ưu hóa các loại thuốc tiềm năng mới, theo tạp chí Forbes.

Trong năm 2023, các nhà nghiên cứu sử dụng mô hình AlphaFold, một công cụ dự đoán cấu trúc protein của Công ty DeepMind thuộc Google, để phát triển một ống tiêm "phân tử" có thể tiêm thuốc trực tiếp vào tế bào và nghiên cứu các loại cây trồng ít phụ thuộc vào thuốc trừ sâu.

Các ông lớn công nghệ khác như Microsoft, Amazon và Salesforce cũng dốc tiền vào lĩnh vực này với các dự án thiết kế protein.

Dù việc sử dụng AI trong chế tạo thuốc không hẳn là mới nhưng các giám đốc điều hành của DeepMind và Nvidia đều khẳng định lúc này là thời điểm đột phá nhờ sự kết hợp của ba yếu tố: sự phong phú của dữ liệu đào tạo AI, sự bùng nổ tài nguyên máy tính và những tiến bộ trong thuật toán AI.

"Ba yếu tố này lần đầu tiên xuất hiện ở đây. Điều này là không thể vào 5 năm trước" - bà Kimberly Powell, phó chủ tịch phụ trách mảng chăm sóc sức khỏe của Nvidia, nói.

Trở ngại

Dù việc khám phá thuốc mới bằng AI đầy hứa hẹn nhưng vẫn có những trở ngại. Một trong số đó là việc phải mất nhiều năm để thử nghiệm lâm sàng các loại thuốc mới.

Và dù Cơ quan Quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ (FDA) đã chấp thuận thử nghiệm lâm sàng của hơn 100 đề cử thuốc mới song phải mất nhiều năm để chúng có mặt trên thị trường.

Trong nhiều trường hợp, những khó khăn trong quá trình khám phá thuốc mới có thể buộc các gã khổng lồ công nghệ phải bỏ cuộc. Tháng 8/2023, Meta - công ty mẹ của Facebook - đã giải tán nhóm nghiên cứu công nghệ protein mà không cho biết lý do.

Một nút thắt quan trọng mà các công ty công nghệ cần tập trung là việc phải có đủ dữ liệu để đào tạo AI. Bà Anna Marie Wagner, đứng đầu bộ phận AI của công ty sinh học tổng hợp Ginkgo Bioworks, cho biết các công ty công nghệ phụ thuộc nhiều vào dữ liệu chất lượng cao.

Mùa hè năm 2023, Ginkgo Bioworks đã trở thành đối tác chiến lược 5 năm với Google Cloud để có thể nhanh chóng tạo ra dữ liệu sinh học trong các phòng thí nghiệm tự động, sau đó đưa ngay những dữ liệu này trở lại mô hình AI dưới dạng dữ liệu đào tạo mới. Bà Wagner cho biết sự kết hợp này giúp tối ưu hóa quá trình khám phá thuốc mới.

Ông Pushmeet Kohli, phó chủ tịch phụ trách mảng khoa học của DeepMind, cho biết ông đã nhìn thấy sự thay đổi trong cách các nhà sinh học thực hiện công việc của họ trước đây so với ngày nay. "Đó là một sự chuyển đổi đáng kinh ngạc", ông Kohli nói.

281 thương vụ đầu tư khám phá thuốc mới

Không phải chỉ các "ông lớn" mới quan tâm đến lĩnh vực công nghệ khám phá thuốc. Theo PitchBook - công cụ nghiên cứu thị trường tài chính hàng đầu thế giới, từ năm 2021 đến nay đã có 281 thương vụ đầu tư mạo hiểm, trị giá 7,7 tỉ USD, trên toàn cầu vào các công ty khởi nghiệp chuyên ứng dụng AI để phát triển thuốc.

Đỉnh điểm của sự đầu tư vào lĩnh vực mới này là năm 2021 khi bùng nổ dịch COVID-19 với 105 thương vụ, tăng so với 65 thương vụ của năm 2020 và giảm dần về 67 thương vụ trong năm 2023.

Trong báo cáo đầu tháng 3, PitchBook nhấn mạnh các công ty đang ở giai đoạn đầu tích hợp AI vào việc khám phá thuốc vẫn đang rất hào hứng với lĩnh vực mới.

Đến miền Trung học ngành Công nghệ Sinh học.
Đến miền Trung học ngành Công nghệ Sinh học.

Đại học (ĐH) Duy Tân mở ngành đào tạo mới Công nghệ Sinh học sẽ góp phần lấp đầy khoảng trống thiếu hụt nhân lực, cũng như tạo cơ hội cho các "sĩ tử" miền Trung có thể học tập trên chính quê hương mình.

Theo báo Tuổi trẻ

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Lào Cai triển khai 04 thủ tục hành chính của Đảng trên môi trường điện tử

Lào Cai triển khai 04 thủ tục hành chính của Đảng trên môi trường điện tử

Ngày 18/6, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lào Cai ban hành Kế hoạch số 93-KH/TU triển khai 04 thủ tục hành chính của Đảng trên môi trường điện tử, nhằm chuẩn hóa, số hóa quy trình xử lý, nâng cao tính công khai, minh bạch, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục, tạo thuận lợi cho tổ chức đảng và đảng viên.

“Mùa hè số cùng VNeID”

“Mùa hè số cùng VNeID”

Với sự tham gia của lực lượng công an, đoàn viên, thanh niên và các tổ công nghệ số cộng đồng, Chiến dịch “Mùa hè số cùng VNeID” do Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về Trật tự xã hội phát động đang được nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Lào Cai hưởng ứng và triển khai sâu rộng. Qua đó, góp phần giúp người dân khai thác hiệu quả các tiện ích số.

Người dân biên giới Y Tý hào hứng học kỹ năng số và pháp luật qua sân khấu hóa

Người dân biên giới Y Tý hào hứng học kỹ năng số và pháp luật qua sân khấu hóa

Trong hai ngày (16 - 17/6), Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Lào Cai phối hợp với các sở: Khoa học và Công nghệ, Tư pháp, Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức chương trình tuyên truyền tập trung tại xã Y Tý. Chương trình thu hút hơn 1.000 cán bộ, công chức và đồng bào các dân tộc thiểu số trên địa bàn tham gia, góp phần đưa kiến thức pháp luật và công nghệ số đến gần hơn với người dân khu vực biên giới.

Lào Cai: Khi pháp luật đến với người dân qua không gian số

Lào Cai: Khi pháp luật đến với người dân qua không gian số

Chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật. Tại Lào Cai, việc đưa pháp luật lên không gian số không chỉ là giải pháp đổi mới phương thức tuyên truyền mà còn giúp chính sách đến gần hơn với Nhân dân, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

“Thôn số” và kỳ vọng đổi thay nơi vùng biên Bát Xát

“Thôn số” và kỳ vọng đổi thay nơi vùng biên Bát Xát

Ngày 08/6 trở thành dấu mốc đặc biệt đối với cán bộ, đảng viên và Nhân dân thôn 4, xã Bát Xát khi chính thức được công nhận là thôn số đạt mức cơ bản đầu tiên của tỉnh Lào Cai. Đây là thành tựu có ý nghĩa quan trọng, đánh dấu bước chuyển từ chủ trương sang hành động cụ thể, đưa chuyển đổi số đi vào đời sống, mở ra kỳ vọng về một không gian số phát triển ngay từ cơ sở.

Người dân chủ động tra cứu và thực hiện nghĩa vụ thuế trên nền tảng số

Người dân chủ động tra cứu và thực hiện nghĩa vụ thuế trên nền tảng số

Trong lộ trình chuyển đổi số quốc gia, ngành thuế đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ nhằm nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Một trong những giải pháp nổi bật là ứng dụng eTax Mobile, cho phép người nộp thuế dễ dàng tra cứu thông tin, thực hiện nghĩa vụ thuế và quản lý hồ sơ thuế ngay trên điện thoại thông minh.

Giúp người cao tuổi bắt nhịp chuyển đổi số

Giúp người cao tuổi bắt nhịp chuyển đổi số

Những năm gần đây, cùng với quá trình chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, nhiều hoạt động trong đời sống như thanh toán, thực hiện thủ tục hành chính, tiếp cận thông tin hay liên lạc hằng ngày đã dần được đưa lên môi trường số. Tuy nhiên, bên cạnh sự thuận tiện, quá trình này cũng tạo ra khoảng cách nhất định giữa các thế hệ, đặc biệt với người cao tuổi - nhóm đối tượng gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận công nghệ.

Lào Cai phát động phong trào xây dựng “Thôn số” và khai trương Hệ thống theo dõi, giám sát nhiệm vụ của Tỉnh ủy

Lào Cai phát động phong trào xây dựng “Thôn số” và khai trương Hệ thống theo dõi, giám sát nhiệm vụ của Tỉnh ủy

Chiều 11/6, Tỉnh ủy Lào Cai tổ chức phát động phong trào xây dựng “Thôn số” trên địa bàn tỉnh và khai trương Hệ thống theo dõi, giám sát việc thực hiện nhiệm vụ của Tỉnh ủy. Đây là hoạt động nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Hoàng Giang dự lễ ra mắt “Thôn số” tại Yên Bình

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Hoàng Giang dự lễ ra mắt “Thôn số” tại Yên Bình

Chiều 09/6, xã Yên Bình tổ chức chương trình ra mắt mô hình điểm “Thôn số” tại thôn 6. Đây là mô hình “Thôn số” đầu tiên của địa phương, đánh dấu bước tiến quan trọng trong thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Từ đối tượng bảo tồn đến chủ thể sáng tạo số

Từ đối tượng bảo tồn đến chủ thể sáng tạo số

Ngày nay, cùng với quá trình chuyển đổi số đang lan tỏa mạnh mẽ đến từng thôn bản, người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà trở thành chủ thể tham gia sáng tạo nội dung, chủ động giới thiệu và lan tỏa những câu chuyện về cuộc sống, văn hóa và bản sắc của chính quê hương mình.

Rút ngắn khoảng cách "số" ở vùng cao

Rút ngắn khoảng cách "số" ở vùng cao

Lào Cai xác định muốn thu hẹp khoảng cách số phải giải quyết từ gốc rễ các “điểm nghẽn” ngay tại cơ sở. Thông qua các mô hình “Thôn số”, “Người bản số”, tỉnh tập trung thay đổi nhận thức, nâng cao kỹ năng số cho người dân, đầu tư hạ tầng viễn thông và phát huy vai trò của cán bộ, tổ công nghệ số cộng đồng, từng bước đưa chuyển đổi số đi vào thực chất từ thôn, bản.

Bài cuối: Cả hệ thống chính trị vào cuộc

Rút ngắn khoảng cách "số" ở vùng cao Bài cuối: Cả hệ thống chính trị vào cuộc

Tại Lào Cai, tinh thần triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị (Nghị quyết 57) về phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (CĐS) quốc gia đã lan tỏa mạnh mẽ tới từng địa phương, cơ sở, từng bước tháo gỡ các rào cản, “điểm nghẽn” số. Cả hệ thống chính trị đang cùng vào cuộc với quyết tâm đưa CĐS trở thành động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.

Bài 1: Giải quyết gốc rễ “điểm nghẽn” số

Rút ngắn khoảng cách "số" ở vùng cao Bài 1: Giải quyết gốc rễ “điểm nghẽn” số

Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị (Nghị quyết 57) đã xác định khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (CĐS) là động lực mang tính đột phá cho phát triển đất nước trong giai đoạn mới. Tại Lào Cai, nghị quyết đang được cụ thể hóa bằng những mô hình sát thực tế, từng bước tháo gỡ những “điểm nghẽn” về nhận thức, kỹ năng và thói quen “số” ở vùng cao.

“Mùa hè số 2026” lan tỏa mạnh ở vùng cao Lào Cai: Hàng trăm đoàn viên, cán bộ đồng loạt ra quân hỗ trợ người dân chuyển đổi số với VNeID

“Mùa hè số 2026” lan tỏa mạnh ở vùng cao Lào Cai: Hàng trăm đoàn viên, cán bộ đồng loạt ra quân hỗ trợ người dân chuyển đổi số với VNeID

Trong hai ngày 04 - 05/6/2026, tại các xã Trịnh Tường, Si Ma Cai, Cốc San và phường Nghĩa Lộ (tỉnh Lào Cai), đồng loạt diễn ra lễ ra quân “Chiến dịch Mùa hè số cùng VNeID”, thu hút hàng trăm cán bộ, đoàn viên, thanh niên tham gia. Chiến dịch nhằm thúc đẩy chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả thực hiện Đề án 06, đưa tiện ích số đến gần hơn với người dân ngay tại cơ sở.

fb yt zl tw