Sắp xếp thôn, tổ dân phố: Làm gì để phát huy hiệu quả hệ thống nhà văn hóa?

Ở các thôn, tổ dân phố, hội trường, nhà văn hóa được xem như “đình làng” của thời hiện đại; là nơi làm việc, hội họp của tổ chức cơ sở đảng, nơi sinh hoạt của các đoàn thể chính trị - xã hội, đồng thời là không gian giao lưu, sinh hoạt cộng đồng của Nhân dân. Sau đợt sắp xếp, sáp nhập thôn, tổ dân phố, việc quản lý, sử dụng và đầu tư hệ thống hội trường, nhà văn hóa đang trở thành mối quan tâm của chính quyền các cấp và đông đảo người dân.

0:00 / 0:00
0:00

Việc sắp xếp thôn, tổ dân phố là chủ trương lớn, đúng đắn của Trung ương và tỉnh Lào Cai, không chỉ nhằm tinh gọn bộ máy, bảo đảm hiệu lực, hiệu quả hoạt động mà còn mở rộng không gian phát triển, tạo điều kiện tập trung nguồn lực đầu tư hạ tầng đến các cụm dân cư.

Trên địa bàn tỉnh Lào Cai, sau sắp xếp, số lượng thôn, tổ dân phố giảm từ hơn 2.900 xuống còn khoảng 1.600. Số thôn, tổ giảm gần một nửa cũng đồng nghĩa với đội ngũ cán bộ thôn, tổ được tinh gọn tương ứng. Ngược lại, quy mô mỗi thôn, tổ dân phố mới tăng lên đáng kể; số hộ, dân số, diện tích tự nhiên ở không ít nơi tăng gấp đôi, thậm chí gấp ba.

baolaocai-tl_2aoboqhla2cya8qw6udyjwt68e895acddlsbxdbw-3788.jpg
Từ ngày 01/7/2026, tỉnh Lào Cai hoàn thành việc sắp xếp thôn, tổ dân phố.

Cùng với những thuận lợi, thực tiễn sau sắp xếp cũng đặt ra nhiều vấn đề cần giải quyết. Một trong những khó khăn dễ nhận thấy là tình trạng “vừa thừa, vừa thiếu” trong hệ thống hội trường, nhà văn hóa.

Thừa là bởi sau khi hợp nhất các thôn, tổ cũ, nhiều thôn, tổ dân phố mới có từ 2 - 3 nhà văn hóa trở lên. Có nơi, các nhà văn hóa nằm khá gần nhau. Điển hình như tại phường Yên Bái, ba nhà văn hóa Hồng Nam, Phúc Sơn, Phúc Thọ chỉ cách nhau hơn 100 m; trong đó, hai nhà văn hóa Phúc Sơn và Phúc Thọ cùng nằm trên tuyến đường Nguyễn Khắc Nhu.

Tuy nhiên, vẫn thiếu những hội trường, nhà văn hóa đủ rộng để tổ chức các cuộc họp toàn thể Nhân dân hoặc các hoạt động sinh hoạt cộng đồng quy mô lớn. Nhiều công trình hiện có diện tích nhỏ, sức chứa hạn chế, không còn phù hợp với quy mô thôn, tổ dân phố sau sắp xếp.

Thực tế này được phản ánh rõ qua những trăn trở của cán bộ cơ sở.

Ông Hoàng Đình Tươi - Bí thư Chi bộ thôn Cổ Phúc 4, cho biết: “Việc sắp xếp nhận được sự đồng tình, ủng hộ cao của cán bộ và bà con Nhân dân. Cái khó của chúng tôi là hội trường lớn nhất cũng chỉ hơn 100 chỗ ngồi, trong khi số hộ là 460, số đảng viên đang sinh hoạt cũng trên 208”.

Với sức chứa như vậy, việc tổ chức họp toàn thể người dân hoặc sinh hoạt tập trung gặp không ít bất cập. Nếu chia thành nhiều đợt họp sẽ mất thêm thời gian, công sức; còn nếu tập trung đông người trong không gian chật hẹp lại khó bảo đảm điều kiện sinh hoạt, trao đổi, thảo luận.

baolaocai-br_nhavh-223.jpg
Nhà văn hóa tổ dân phố Hồng Phong, phường Yên Bái có diện tích sử dụng 78 m², không có sân, khó đáp ứng nhu cầu hội họp và tổ chức các hoạt động cộng đồng sau sắp xếp.

Không chỉ là câu chuyện diện tích, vị trí địa lý của hội trường, nhà văn hóa sau sắp xếp cũng đặt ra nhiều trở ngại. Có nơi, một số hộ dân cách xa hội trường thôn gần 2 km như trường hợp thôn Phúc Lương và Sai Lương, xã Trấn Yên. Có khu dân cư kéo dài hơn 1 km, nằm trọn một bên đường, trong khi phía bên kia lại thuộc khu phố khác như ở phường Văn Phú.

Khoảng cách này trở thành rào cản đối với người dân khi tham gia sinh hoạt cộng đồng, nhất là người cao tuổi - lực lượng thường xuyên có mặt trong các cuộc họp thôn, tổ dân phố.

Bà Nông Thị Thu, ở thôn Phúc Lương cũ, xã Trấn Yên cho biết: “Chủ trương sắp xếp thôn được bà con đồng tình, ủng hộ. Tuy nhiên, có nhiều hộ ở cách xa hội trường thôn gần 2 km, việc đi lại khó khăn; trong khi cả hai hội trường đều quá nhỏ so với tổng số hộ và dân số trong thôn”.

Trước thực trạng đó, cấp ủy, chính quyền các xã, phường đã chủ động xây dựng phương án quản lý, sử dụng hiệu quả hệ thống hội trường, nhà văn hóa sau sắp xếp.

Quan điểm xuyên suốt là phát huy tối đa giá trị của các thiết chế văn hóa hiện có, bởi nhiều công trình được xây dựng từ nguồn lực Nhà nước cùng sự đóng góp về công sức, kinh phí và đất đai của Nhân dân.

baolaocai-tl_2aoboqhlzw8wty9m0pkg16rzokcbcznnpktnzmdy-990.jpg
Nhà văn hóa, hội trường thôn không chỉ là nơi hội họp mà còn là địa điểm tổ chức các sự kiện văn hóa ở cơ sở.

Theo đó, các địa phương ưu tiên lựa chọn nhà văn hóa có quy mô lớn, vị trí thuận lợi để làm nơi sinh hoạt chung của thôn, tổ dân phố sau sắp xếp. Những nhà văn hóa còn lại tiếp tục được khai thác làm điểm sinh hoạt văn hóa, thể thao hoặc địa điểm hội họp của từng cụm dân cư, tránh lãng phí cơ sở vật chất đã được đầu tư.

Cùng với việc sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất hiện có, nhiều địa phương cũng đang nghiên cứu các giải pháp mới nhằm đáp ứng yêu cầu tổ chức hoạt động trong điều kiện quy mô thôn, tổ dân phố ngày càng lớn.

Ông Nguyễn Duy Khiêm - Chủ tịch UBND xã Yên Bình cho biết: “Trong chương trình chuyển đổi số, tới đây, xã sẽ lắp trang thiết bị để bà con không cần tập trung tại một địa điểm để hội họp mà chia ra các hội trường trong thôn, tổ. Thông qua hình thức họp trực tuyến, người dân vẫn có thể tiếp nhận thông tin và đóng góp ý kiến".

baolaocai-tl_2aoboqhlzvckylgkiqzvx0janlclfxk4tpt7ui0o-1469.jpg
Người dân tham gia luyện tập thể dục, thể thao tại sân nhà văn hóa.

Đây được coi là một giải pháp hợp lý, vừa giải quyết được bài toán về áp lực với hội trường trung tâm, vừa tháo gỡ khó khăn về khoảng cách địa lý, lại phù hợp với xu thế phát triển của thời đại số.

Thực tiễn sau sáp nhập cho thấy, cùng với việc quan tâm đến quy mô dân số, diện tích tự nhiên, tên gọi và yếu tố lịch sử, văn hóa của các thôn, tổ dân phố mới, tỉnh Lào Cai cũng chú trọng phương án quản lý, sử dụng hệ thống hội trường, nhà văn hóa theo hướng hiệu quả, tránh lãng phí.

Đến nay, khoảng 2.800 nhà văn hóa trên địa bàn tỉnh tiếp tục được khai thác phục vụ các hoạt động chính trị, văn hóa, xã hội ở cơ sở. Tuy nhiên, nhiều công trình được xây dựng từ nhiều năm trước hiện đã xuống cấp, diện tích nhỏ, chưa đáp ứng yêu cầu sinh hoạt của các thôn, tổ dân phố sau sắp xếp.

Từ thực tế đó, việc tiếp tục đầu tư cải tạo, nâng cấp hệ thống hội trường, nhà văn hóa cần được quan tâm trong thời gian tới. Trọng tâm là nâng cấp các nhà văn hóa trung tâm của mỗi thôn, tổ dân phố theo hướng đa năng, có quy mô phù hợp để đáp ứng nhu cầu hội họp, sinh hoạt văn hóa, thể thao của người dân.

Khi được đầu tư đồng bộ và khai thác hiệu quả, hệ thống hội trường, nhà văn hóa sẽ tiếp tục phát huy vai trò là không gian sinh hoạt cộng đồng, góp phần nâng cao đời sống văn hóa ở cơ sở, tăng cường sự gắn kết trong cộng đồng dân cư và tạo nền tảng để các chủ trương sau sắp xếp được triển khai hiệu quả.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chính thức tiếp nhận vai trò chủ nhà Năm APEC 2027

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chính thức tiếp nhận vai trò chủ nhà Năm APEC 2027

Sáng 19/11, tại thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc, trong khuôn khổ Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC lần thứ 33, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chính thức tiếp nhận vai trò chủ nhà Năm APEC 2027 từ Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, đánh dấu thời khắc quan trọng, chính thức khởi động Năm APEC Việt Nam 2027.

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Hoàng Giang kiểm tra, giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Hoàng Giang kiểm tra, giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri

Sau hội nghị tiếp xúc cử tri trước kỳ họp thường lệ cuối năm 2026 tại phường Yên Bái, sáng 19/11, đồng chí Hoàng Giang - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh đi kiểm tra thực tế tình hình giải quyết các ý kiến, kiến nghị của cử tri tại các phường: Yên Bái, Nam Cường, Âu Lâu và Văn Phú.

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ chuyển giao vai trò Chủ nhà APEC 2027

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ chuyển giao vai trò Chủ nhà APEC 2027

Sáng 19/11, tại thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc, trong khuôn khổ Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC lần thứ 33, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu tại Lễ chuyển giao vai trò Chủ nhà APEC 2027. Báo Nhân Dân trân trọng giới thiệu toàn văn bài phát biểu.

Tập trung tháo gỡ các “điểm nghẽn” thể chế, khơi thông nguồn lực phát triển trong giai đoạn mới

Tập trung tháo gỡ các “điểm nghẽn” thể chế, khơi thông nguồn lực phát triển trong giai đoạn mới

Sáng 19/11, Chính phủ tổ chức Hội nghị tham vấn Dự thảo Báo cáo về kết quả tổng rà soát và giải pháp xử lý tổng thể hệ thống văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL). Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu - Phó Trưởng Ban thường trực Ban Chỉ đạo tổng rà soát hệ thống VBQPPL chủ trì Hội nghị. Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng, Ủy viên Thường trực Ban Chỉ đạo tham dự Hội nghị.

Kiện toàn chức danh Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh Lào Cai, nhiệm kỳ 2025 - 2030

Kiện toàn chức danh Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh Lào Cai, nhiệm kỳ 2025 - 2030

Sáng 19/11, Ban Thường vụ Liên đoàn Lao động tỉnh tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành lần thứ Ba để bầu bổ sung Ủy viên Ban Chấp hành, Ủy viên Ban Thường vụ, chức danh Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh, nhiệm kỳ 2025 - 2030. Tham dự hội nghị có lãnh đạo các ban, sở, ngành của tỉnh.

Bí thư Tỉnh ủy Dương Quốc Huy gặp mặt các thương hội Trung Quốc tại Vân Nam

Bí thư Tỉnh ủy Dương Quốc Huy gặp mặt các thương hội Trung Quốc tại Vân Nam

Trong khuôn khổ chương trình công tác và tham dự các hoạt động tại tỉnh Vân Nam (Trung Quốc), ngày 18/11, đồng chí Dương Quốc Huy - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Lào Cai đã có buổi gặp mặt các thương hội Trung Quốc tại tỉnh Vân Nam. Cùng dự có các đồng chí lãnh đạo sở, ngành thành viên của đoàn công tác của tỉnh.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Hội nghị Cấp cao APEC 2026 và tiếp nhận vai trò chủ nhà APEC 2027

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Hội nghị Cấp cao APEC 2026 và tiếp nhận vai trò chủ nhà APEC 2027

Sáng 19/11/2026, tại thành phố Thâm Quyến (Trung Quốc), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Hội nghị Cấp cao các Nhà lãnh đạo kinh tế Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 33 - năm 2026 và tiếp nhận vai trò chủ nhà APEC lần thứ 34 - năm 2027.

Đưa thi đua trở thành động lực thúc đẩy phát triển

Đưa thi đua trở thành động lực thúc đẩy phát triển

Gần 2 tháng nữa là kết thúc năm 2026, trong khi khối lượng công việc còn lại rất lớn, nhiều nhiệm vụ, chỉ tiêu cần tập trung hoàn thành. Trước yêu cầu đó, các địa phương, đơn vị trên địa bàn tỉnh đang đẩy mạnh phong trào thi đua, trọng tâm là tăng tốc hoàn thành các chỉ tiêu đã đề ra; tập trung tháo gỡ khó khăn, giải quyết những nhiệm vụ tồn đọng, nhất là những việc khó, việc mới phát sinh từ cơ sở.

Tiếp tục đổi mới nội dung, chương trình, phương pháp giảng dạy theo hướng thiết thực, hiện đại

Tiếp tục đổi mới nội dung, chương trình, phương pháp giảng dạy theo hướng thiết thực, hiện đại

Đó là yêu cầu được đồng chí Hoàng Giang – Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh đặt ra đối với Trường Chính trị tỉnh tại buổi gặp mặt kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026) và trao tặng, truy tặng Huân chương Lao động, tuyên dương giảng viên, viên chức có thành tích trong công tác của trường, diễn ra chiều 18/11.

Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng kiểm tra toàn diện công tác tại Lào Cai năm 2026

Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng kiểm tra toàn diện công tác tại Lào Cai năm 2026

Trong 3 ngày (16 - 18/11), Đoàn kiểm tra số 1 Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng do Thiếu tướng Nguyễn Đức Mạnh - Phó Tư lệnh Bộ đội Biên phòng làm Trưởng đoàn đã kiểm tra toàn diện kết quả thực hiện nhiệm vụ công tác Biên phòng năm 2026 tại Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh và các đơn vị trực thuộc.

fb yt zl tw