Tham gia đoàn công tác có lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ, đại diện các đơn vị chủ trì nhiệm vụ, chính quyền địa phương và các hộ dân tham gia mô hình.
Tại xã Hưng Khánh, đoàn công tác kiểm tra Dự án “Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật xây dựng mô hình sản xuất chè hữu cơ, góp phần nâng cao giá trị, thương hiệu chè Yên Bái”, do Viện Khoa học kỹ thuật nông lâm nghiệp miền núi phía Bắc chủ trì thực hiện.
Dự án được triển khai trong 36 tháng, từ tháng 6/2024 đến tháng 5/2027, với quy mô 15 ha, 47 hộ tham gia tại hai xã Hưng Khánh và Gia Hội. Trong đó, mô hình sản xuất chè theo tiêu chuẩn hữu cơ tại thôn Khe Năm, xã Hưng Khánh có diện tích 9 ha với 19 hộ tham gia.
Đến nay, 100% hộ dân tham gia dự án áp dụng quy trình thâm canh chè theo hướng hữu cơ, giảm sử dụng phân bón và thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc hóa học. Do đó, chất lượng nguyên liệu từng bước được cải thiện, giá thu mua chè búp tươi cao hơn 15 - 20% so với phương thức canh tác thông thường.
Cùng với phát triển vùng nguyên liệu, dự án đã chuyển giao công nghệ chế biến 4 dòng sản phẩm gồm: chè xanh đặc sản, chè xanh thơm, hồng trà và bạch trà. Các hợp tác xã đã ký hợp đồng thu mua nguyên liệu với người dân, từng bước hình thành chuỗi liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ. Từ tháng 3/2025, mô hình được chứng nhận chuyển đổi hữu cơ và hiện tiếp tục hoàn thiện các điều kiện phục vụ đánh giá, tiến tới cấp chứng nhận hữu cơ chính thức.
Tiếp đó, đoàn công tác đã có buổi làm việc với xã Quy Mông về tiến độ triển khai Đề tài “Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật trồng một số giống hoa sen mới phục vụ sản xuất và chế biến các sản phẩm từ sen theo chuỗi giá trị tại tỉnh Lào Cai”, do Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Hoa, Cây cảnh chủ trì thực hiện.
Đề tài được triển khai từ tháng 01/2026 đến tháng 3/2028, với mục tiêu lựa chọn các giống sen phù hợp điều kiện địa phương, hoàn thiện quy trình thâm canh, chế biến và phát triển sản phẩm theo chuỗi giá trị.
Theo báo cáo, tổng diện tích bố trí khảo nghiệm giống và thí nghiệm kỹ thuật đạt 5,32 ha tại các địa bàn Việt Hồng, Trấn Yên và Quy Mông. Năm giống sen được đưa vào nghiên cứu gồm: Bách Diệp Hồng, Mặt Bằng, Ánh Hồng, Vân Đài 01 và Hồng Đồng Tháp, phục vụ các hướng khai thác hoa, hạt, ngó, củ và lá.
Kết quả bước đầu cho thấy các giống sen có khả năng thích nghi khá tốt với điều kiện địa phương, tỷ lệ sống đạt 88 - 92%. Một số giống đã cho năng suất triển vọng như sen lấy ngó Ánh Hồng đạt 7,64 tấn/ha/năm; sen lấy củ Vân Đài 01 đạt 8,2 tấn/ha/năm; sen lấy hạt Mặt Bằng đạt năng suất gương 4,84 tấn/ha/năm.
Các sản phẩm sen bước đầu cho thấy triển vọng tiêu thụ, nhận được phản hồi tích cực từ thị trường. Kết quả này tạo cơ sở để tiếp tục hoàn thiện quy trình kỹ thuật, lựa chọn giống phù hợp, tiến tới xây dựng mô hình sản xuất, chế biến gắn với liên kết tiêu thụ trong năm 2027.
Qua kiểm tra thực tế và nghe báo cáo tiến độ, đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh Giàng Quốc Hưng ghi nhận, đánh giá cao sự chủ động của các đơn vị, địa phương trong triển khai các nhiệm vụ khoa học và công nghệ, đặc biệt là sự liên kết chặt chẽ giữa nhà khoa học, chính quyền và người dân. Đồng chí nhấn mạnh, phát triển nông nghiệp sạch, nâng cao hàm lượng khoa học công nghệ trong sản xuất là hướng đi quan trọng nhằm gia tăng năng suất, chất lượng và giá trị nông sản.
Đồng chí đề nghị các đơn vị chủ trì tiếp tục hoàn thiện quy trình kỹ thuật phù hợp với từng giống cây trồng, bảo đảm các tiêu chuẩn sản xuất sạch, hữu cơ; chú trọng chế biến sâu, đa dạng hóa sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ. Trong đó, cần sớm hoàn thiện các điều kiện cấp chứng nhận hữu cơ cho sản phẩm chè Hưng Khánh. Đối với cây sen, xã Quy Mông cần xây dựng chiến lược phát triển dài hạn, từng bước hình thành thương hiệu sen Quy Mông.
Việc nhân rộng các mô hình cần được triển khai theo kế hoạch cụ thể, phù hợp với nhu cầu thị trường, bảo đảm kết quả nghiên cứu được ứng dụng hiệu quả vào thực tiễn, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.
