Hợp tác xã thủy sản Phong Hải (xã Phong Hải, tỉnh Lào Cai) có trên 20 ha mặt nước với 17 thành viên tham gia nuôi thủy sản, sản lượng đạt khoảng 100 tấn/năm.
Trước tình hình thời tiết bất thường, biến đổi khí hậu cũng như thiên tai luôn tiềm ẩn, các thành viên của hợp tác xã đã họp bàn, chủ động đưa ra nhiều giải pháp ứng phó.
Bám sát hướng dẫn của các chuyên gia thủy sản, dựa vào kinh nghiệm nuôi cá nhiều năm, các hộ nuôi thường xuyên khơi thông dòng chảy, gia cố hệ thống thoát nước trong ao, bê tông hóa hệ thống bờ, kè ao, đảm bảo sục khí cung cấp đủ ôxy cho cá mỗi khi thời tiết thay đổi bất thường.
Ông Nguyễn Văn Hợp - Giám đốc Hợp tác xã thủy sản Phong Hải cho biết: Trước đây, do chưa có nhiều kinh nghiệm nên khí hậu thay đổi, thiên tai xảy ra không ít thành viên hợp tác xã bị thiệt hại nặng. Sau đó chúng tôi cùng học hỏi, chia sẻ kinh nghiệm hay trong ứng phó với biến đổi khí hậu, chủ động phòng chống thiên tai, kết quả đã giảm đáng kể thiệt hại. Hiện sản phẩm của hợp tác xã không chỉ cung cấp thị trường nội tỉnh mà còn xuất bán sang Bắc Giang, Hải Phòng, Tuyên Quang, Lai Châu, Sơn La và tìm cơ hội xuất khẩu.
Cũng tại xã Phong Hải, với kinh nghiệm 30 năm nuôi cá, ông Bàn Văn Chi, thôn Khởi Khe đã tích lũy được nhiều bài học để hạn chế rủi ro, tránh thiệt hại. Ngoài việc kiên cố bờ ao chống sạt lở khi mùa mưa lũ đến, mỗi tháng ông Chi khử trùng ao nuôi 1 lần, sau mỗi vụ thu hoạch đều vệ sinh khử trùng, cải tạo ao.
Mới đây, ông Chi còn ứng dụng công nghệ cao trong quản lý ao nuôi qua app điện thoại, giúp nhận cảnh báo sớm về môi trường, nồng độ ô xy trong ao để kịp thời xử lý. Hiện mỗi năm, gia đình ông Bàn Văn Chi cung cấp ra thị trường khoảng 2 tấn cá.
Tương tự, tại xã Hợp Thành, nhiều hộ dân cũng chủ động đầu tư công nghệ để ứng phó với những diễn biến bất thường của thời tiết. Ông Nguyễn Văn Nam, thôn Đá Đinh 1, thường xuyên kiểm tra toàn bộ diện tích ao nuôi của gia đình. Hiện gia đình ông đang sở hữu trên 1 ha mặt nước, tất cả được kè bờ với hệ thống thoát nước thông minh, máy cho cá ăn tự động và áp dụng công nghệ cao trong chăm sóc cá. Sự chủ động này đã giúp gia đình ông hạn chế tối đa thiệt hại do biến đổi khí hậu cũng như rủi ro thiên tai.
Ông Nguyễn Văn Nam chia sẻ: Bên cạnh những giải pháp trên, gia đình tôi luôn chú trọng vệ sinh ao nuôi, lựa chọn giống cá khỏe mạnh, thích nghi tốt với điều kiện thời tiết, khí hậu địa phương để hạn chế thiệt hại do biến đổi khí hậu và thiên tai. Tôi cũng đang hướng đến việc chủ động nguồn giống thủy sản vừa tăng thu nhập vừa tránh rủi ro.
Những giải pháp chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, phòng chống thiên tai của các hộ nuôi cá tại xã Phong Hải, Hợp Thành và các địa phương khác đã góp phần nâng cao năng suất, chất lượng thủy sản của toàn tỉnh, với sản lượng 9 tháng năm 2025 đạt 20.580 tấn.
Tuy nhiên, trước diễn biến phức tạp của thời tiết, ngành chuyên môn khuyến cáo người nuôi thủy sản tập trung thực hiện các biện pháp quản lý như cải thiện an toàn sinh học, xem xét mật độ thả cá, đảm bảo vị trí ao nuôi tốt; thực hiện phân tích rủi ro liên quan đến biến đổi khí hậu và các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt; đa dạng hóa sản phẩm để duy trì sản xuất khi “không được mùa”; ứng dụng hệ thống cảnh báo sớm; cải thiện hệ thống ao nuôi; tăng cường hợp tác, liên kết, chia sẻ kinh nghiệm giữa các hộ nuôi thủy sản.
Khí hậu ngày càng khắc nghiệt, thiên tai xảy ra với cường độ lớn đòi hỏi người nuôi thủy sản tự trang bị kiến thức, kỹ năng ứng phó, đồng thời đặt ra yêu cầu ngành chuyên môn tiếp tục đồng hành, hỗ trợ, nhân rộng các mô hình hiệu quả, giúp người nuôi thủy sản giảm thiểu rủi ro từ biến đổi khí hậu cũng như thiên tai.
