Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News
Mở lối cho nông sản, đặc sản vùng cao: Tổ chức nguồn hàng theo yêu cầu thị trường

Mở lối cho nông sản, đặc sản vùng cao: Tổ chức nguồn hàng theo yêu cầu thị trường

Lên sàn, lên livestream mới chỉ là bước đầu. Theo Bộ Công Thương, để đặc sản vùng cao thành hàng hóa bán đều đặn, mỗi sản phẩm cần một đầu mối chịu trách nhiệm về chất lượng, nguồn cung và đơn hàng.

Vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi không thiếu nông sản, đặc sản có giá trị, nhưng sản phẩm có bản sắc chưa đồng nghĩa với có thị trường ổn định. Trao đổi với báo chí, ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho rằng cần chuyển từ hỗ trợ tiêu thụ theo từng đợt sang phát triển năng lực tham gia thị trường một cách thường xuyên.

Ba khoảng cách cần thu hẹp

- Thưa ông, đâu là những khó khăn lớn nhất khiến nhiều nông sản, đặc sản của đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi chưa thể mở rộng đầu ra một cách ổn định?

Ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn: Vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi không thiếu sản phẩm có giá trị. Điều còn thiếu ở nhiều nơi là chuyển hóa những sản vật quý ấy thành hàng hóa có thể bán đều đặn trên những thị trường đòi hỏi ngày càng cao.

Một gói trà shan tuyết, một túi miến dong hay một sản phẩm dược liệu không chỉ cần ngon, tốt và có câu chuyện văn hóa. Người mua cần biết ai sản xuất, chất lượng có ổn định không, giá bao nhiêu, đặt mua ở đâu và khi nào nhận được hàng.

Từ thực tiễn đó, chúng tôi thấy có ba khoảng cách cần thu hẹp.

Thứ nhất là khoảng cách từ sản vật đến sản phẩm thương mại. Nhiều cơ sở còn hạn chế về tiêu chuẩn, nhãn hàng hóa, bao bì, truy xuất nguồn gốc, hồ sơ an toàn thực phẩm và khả năng đồng nhất giữa các lô hàng. Một loại mật ong bản địa được khách ưa thích nhưng mỗi đợt đóng chai lại khác nhau về quy cách, thông tin chưa đầy đủ thì rất khó vào chuỗi bán lẻ.

Thứ hai là khoảng cách từ hộ sản xuất đến nhà cung ứng. Siêu thị, doanh nghiệp thu mua hay sàn thương mại điện tử không chỉ hỏi sản phẩm có gì đặc biệt. Họ sẽ hỏi mỗi tháng cung cấp được bao nhiêu, chất lượng có đồng đều không, ai chịu trách nhiệm khi phát sinh khiếu nại. Vì thế, tổ chức lại sản xuất thông qua hợp tác xã, doanh nghiệp đầu mối, liên kết vùng nguyên liệu với chế biến và phân phối là khâu không thể bỏ qua.

Các địa phương cần đi từ yêu cầu của thị trường để tổ chức lại nguồn hàng. (Ảnh: PV/Vietnam+)
Các địa phương cần đi từ yêu cầu của thị trường để tổ chức lại nguồn hàng. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Thứ ba là khoảng cách từ nơi làm ra hàng hóa đến nơi có nhu cầu. Chi phí gom hàng, bảo quản, vận tải rất cao; càng đi xa, bài toán logistics càng quyết định sức cạnh tranh. Có mặt hàng bán được qua livestream nhưng chưa chắc có lợi nhuận nếu chi phí đóng gói, vận chuyển, hoàn hàng không được tính từ đầu.

- Vậy đâu là ưu tiên cần tháo gỡ trước, thưa ông?

Ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn: Phải đi từ yêu cầu của thị trường để tổ chức lại nguồn hàng, thay vì sản xuất xong rồi mới đi tìm người mua.

Trước hết, mỗi địa phương cần lựa chọn một số sản phẩm có lợi thế, hoàn thiện hồ sơ chất lượng và quy cách hàng hóa, xác định doanh nghiệp hoặc hợp tác xã làm đầu mối cung ứng. Sau đó mới kết nối với hệ thống phân phối phù hợp và ký kết thỏa thuận thu mua.

Tinh thần đó đã được chúng tôi nêu rõ khi tham mưu Chính phủ ban hành Nghị quyết số 88/NQ-CP về phát triển thị trường trong nước, cũng như trong chương trình Sức sống hàng Việt và chương trình Hàng Việt vì người Việt.

Mở gian hàng không khó bằng duy trì bán hàng

- Thời gian tới, Bộ Công Thương ưu tiên những giải pháp nào để sản phẩm vùng đồng bào dân tộc thiểu số có mối liên kết tiêu thụ ổn định, thay vì chỉ dừng ở việc đưa hàng ra thị trường?

Ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn: Chúng ta phải chuyển từ hỗ trợ tiêu thụ theo từng đợt, từng sự kiện sang phát triển năng lực tham gia thị trường một cách thường xuyên. Đây là sự kết hợp giữa chính sách phát triển thị trường, hạ tầng phân phối, logistics, chuyển đổi số và nâng cao năng lực cho chính người sản xuất.

Ngày 29/10 vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 2069/QĐ-TTg phê duyệt chương trình Hàng Việt vì người Việt giai đoạn 2026-2030. Chương trình định hướng xây dựng bộ nhận diện hàng Việt, hệ thống truy xuất nguồn gốc, nền tảng số hàng Việt Nam và kết nối cung cầu thường xuyên. Mục tiêu đến năm 2030 là 100% tỉnh, thành phố triển khai kết nối cung cầu hàng Việt theo ngành hàng ưu tiên hằng năm, và trên 70% doanh nghiệp nhỏ và vừa sản xuất hàng tiêu dùng có ứng dụng thương mại điện tử.

Trên nền tảng đó, chúng tôi khuyến nghị ba hướng.

Đầu tiên là xây dựng danh mục sản phẩm sẵn sàng vào thị trường theo từng địa bàn và phân nhóm theo kênh phù hợp. Mặt hàng sản lượng ổn định hướng tới hệ thống bán lẻ. Mặt hàng có bản sắc, sản lượng nhỏ phục vụ thương mại điện tử, quà tặng, du lịch. Mặt hàng thời vụ cần kết nối trước với doanh nghiệp thu mua và dịch vụ logistics. Mỗi sản phẩm phải có đầu mối chịu trách nhiệm về chất lượng, nguồn cung và thông tin thị trường.

Ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương). (Ảnh: CTV/Vietnam+)
Ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương). (Ảnh: CTV/Vietnam+)

Hai là kết nối sản xuất với phân phối bằng hợp đồng thương mại và hạ tầng cụ thể, trong đó có các đầu mối gom hàng, kho bãi, kết nối vận tải. Muốn sản phẩm vùng cao đến thị trường lớn với giá cạnh tranh thì phải giảm chi phí ở từng chặng hàng hóa.

Cuối cùng là đưa thương mại điện tử xuống tận cơ sở nhưng phải kèm năng lực tự vận hành. Tại Hội nghị xã thương mại điện tử toàn quốc năm 2026 mới đây có một con số rất đáng chú ý: trong 2.497 xã, phường có dữ liệu khảo sát, chỉ 18 xã công bố được con số cụ thể về đơn hàng, doanh thu hoặc số hộ bán. Điều đó nhắc nhở rằng mở gian hàng không khó bằng duy trì được việc bán hàng và đo được hiệu quả.

Cùng với việc đào tạo thực hành cho các hợp tác xã, hộ kinh doanh, Luật Thương mại điện tử cũng đặt ra những yêu cầu về minh bạch thông tin, trách nhiệm của người bán và nền tảng. Muốn đi xa trên kênh số, hàng hóa vùng cao phải tạo được lòng tin bằng chất lượng thật, xuất xứ rõ ràng và thực hiện đúng cam kết về giao dịch.

Cuối cùng, vừa rồi Quốc hội đã thông qua Nghị quyết số 46/2026/QH16 về chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa, xã hội, nông thôn, dân tộc miền núi giai đoạn 2026-2035. Theo đó, bốn chương trình mục tiêu quốc gia được tích hợp với nhau, đặt ra yêu cầu gắn phát triển kinh tế nông thôn với giảm nghèo bền vững và giữ gìn bản sắc. Đó cũng là đích đến của chính sách phát triển thị trường: giá trị văn hóa bản địa phải được chuyển hóa thành giá trị kinh tế, để người dân vừa giữ được nghề, vừa sống tốt bằng chính sản phẩm trên mảnh đất của mình.

Phép thử sau những đơn hàng đầu tiên

- Khi một đặc sản vùng dân tộc thiểu số đang được quảng bá rộng rãi và bắt đầu có đơn hàng, nhưng chủ thể sản xuất vẫn gặp khó về sản lượng, chất lượng và thời gian giao hàng. Theo ông, ai sẽ là đầu mối xử lý để không bỏ lỡ cơ hội thị trường?

Ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn: Đây chính là phép thử quan trọng nhất đối với một chương trình kết nối thị trường.

Đưa thương mại điện tử xuống tận cơ sở nhưng phải kèm năng lực tự vận hành. (Ảnh: CTV/Vietnam+)
Đưa thương mại điện tử xuống tận cơ sở nhưng phải kèm năng lực tự vận hành. (Ảnh: CTV/Vietnam+)

Phải có một đầu mối chịu trách nhiệm đối với đơn hàng, và đầu mối này thường phải là doanh nghiệp hoặc hợp tác xã. Cơ quan quản lý nhà nước có thể tổ chức kết nối nhưng không thể thay doanh nghiệp cam kết về sản lượng, chất lượng và tiến độ giao hàng.

Vì thế, khi phát sinh nhu cầu, cần nhanh chóng xác định ba việc: ai gom hàng và kiểm soát chất lượng; ai thống nhất lịch giao, giá, điều kiện thanh toán với bên mua; ai xử lý khiếu nại khi hàng thiếu, chậm hoặc có phản hồi của khách hàng.

Với sản phẩm vùng cao quy mô nhỏ, liên kết nhiều hộ thông qua hợp tác xã là giải pháp phù hợp. Sở Công Thương và chính quyền địa phương hỗ trợ kết nối chủ thể sản xuất với hệ thống phân phối, đơn vị vận chuyển và dịch vụ tư vấn tiêu chuẩn.

Ngược lại, chúng tôi luôn khuyến nghị các hệ thống phân phối, bán lẻ chia sẻ thông tin dự báo nhu cầu, đặt hàng theo đợt và có lộ trình để nhà cung ứng nâng chuẩn. Nếu chưa đáp ứng được đơn hàng lớn thì giao theo từng lô nhỏ và bảo đảm chất lượng trước khi mở rộng.

Khi xác định được chủ thể chịu trách nhiệm ở từng khâu, sản phẩm địa phương mới có thể đi từ sự yêu thích, quan tâm ban đầu trở thành một quan hệ thương mại bền vững.

- Xin trân trọng cảm ơn ông!

vietnamplus.vn Xem link nguồn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Khắc phục sạt lở trên tỉnh lộ 156B

Khắc phục sạt lở trên tỉnh lộ 156B

Với tổng mức đầu tư 40 tỷ đồng từ nguồn ngân sách Trung ương và địa phương, dự án xử lý 21 điểm sụt lở trên tỉnh lộ 156B đang được khẩn trương triển khai. Công trình khi hoàn thành sẽ xóa bỏ nỗi bất an của người dân, mở ra cơ hội lớn để thúc đẩy giao thương, du lịch các xã Bát Xát, Bản Xèo, Dền Sáng, Y Tý.

Thúc đẩy thu ngân sách và kiến tạo đô thị

Thúc đẩy thu ngân sách và kiến tạo đô thị

Những tháng cuối năm 2026, công tác đấu giá quyền sử dụng đất tại phường Cam Đường đóng vai trò then chốt trong khơi thông nguồn lực đất đai, tạo nguồn thu cho ngân sách nhà nước và chỉnh trang diện mạo đô thị.

Đồng đất mở lối hồi hương

Đồng đất mở lối hồi hương

Nhiều năm qua, phường Cầu Thia đã thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng, phát triển sản xuất hàng hóa gắn với liên kết doanh nghiệp, mở ra hướng sinh kế mới, từng bước thu hút người lao động trở về quê lập nghiệp.

Vùng cao chủ động tích nước cho mùa khô

Vùng cao chủ động tích nước cho mùa khô

Mùa khô 2026 - 2027 được dự báo gay gắt hơn do ảnh hưởng của El Nino. Các xã vùng cao thượng nguồn sông Chảy ở Lào Cai đang rà soát nguồn cấp, chuẩn bị phương án cấp nước dự phòng và vận động người dân tích trữ, sử dụng nước tiết kiệm.

Cần sớm có giải pháp tháo gỡ khó khăn

Giải phóng mặt bằng Dự án đường sắt tại phường Lào Cai: Cần sớm có giải pháp tháo gỡ khó khăn

Theo kế hoạch, cuối tháng 12/2026, UBND phường Lào Cai sẽ hoàn thành thống kê tài sản tại các khu, cụm công nghiệp, làm cơ sở lập phương án di dời, bàn giao mặt bằng Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. Tuy nhiên, quá trình triển khai phát sinh vướng mắc về bồi thường, tái định cư, thủ tục di dời; một số nội dung vượt thẩm quyền địa phương cần sự vào cuộc hỗ trợ của các cơ quan chức năng cấp tỉnh.

Phường Yên Bái nỗ lực giải ngân phát huy hiệu quả vốn đầu tư công

Phường Yên Bái nỗ lực giải ngân phát huy hiệu quả vốn đầu tư công

Không chờ đến cuối năm mới chạy đua với tiến độ, phường Yên Bái đang chủ động tháo gỡ từng điểm nghẽn, đôn đốc nhà thầu tăng tốc thi công, nghiệm thu đến đâu hoàn thiện hồ sơ thanh toán đến đó. Với cách làm này, địa phương không chỉ hướng tới hoàn thành kế hoạch giải ngân vốn đầu tư công, mà quan trọng hơn là đưa các công trình sớm hoàn thành, phát huy hiệu quả, tạo diện mạo đô thị khang trang và phục vụ tốt hơn đời sống người dân.

Nông dân Lào Cai sáng tạo, đổi mới để phát triển kinh tế

Nông dân Lào Cai sáng tạo, đổi mới để phát triển kinh tế

Không còn bó hẹp trong tư duy sản xuất truyền thống, ngày càng nhiều nông dân trong tỉnh mạnh dạn thay đổi cách nghĩ, cách làm, chủ động tìm hướng đi mới trong phát triển kinh tế. Từ lựa chọn cây trồng, vật nuôi phù hợp đến ứng dụng khoa học - kỹ thuật, liên kết sản xuất và tìm kiếm thị trường tiêu thụ, sự sáng tạo của người nông dân đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy kinh tế nông nghiệp, nông thôn phát triển.

 Tuổi trẻ Bản Xèo trên hành trình khởi nghiệp

Tuổi trẻ Bản Xèo trên hành trình khởi nghiệp

Bản Xèo là xã đặc biệt khó khăn của tỉnh Lào Cai, được hợp nhất từ 3 xã: Bản Xèo, Mường Vi và Pa Cheo, với tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo sau khi hợp nhất chiếm tới 63%. Ở vùng đất địa hình cheo leo, nhìn đâu cũng thấy đá tai mèo, đồng bào các dân tộc xã Bản Xèo đang nỗ lực tìm hướng để thoát nghèo bền vững. Bằng ý chí và khát vọng của tuổi trẻ, có những thanh niên người dân tộc thiểu số đã và đang mạnh dạn thử nghiệm các mô hình mới góp phần nâng cao thu nhập cho gia đình.

Cộng đồng dân cư liên kết giữ rừng

Cộng đồng dân cư liên kết giữ rừng

Tỷ lệ che phủ rừng toàn tỉnh Lào Cai hiện đạt 61,33%, và trong 10 tháng năm 2026, cả tỉnh chỉ xảy ra một vụ cháy rừng. Kết quả này gắn liền với mạng lưới 2.431 tổ bảo vệ rừng thôn, bản gồm 24.618 thành viên, nơi người dân vùng cao tự ký cam kết quản lý nương rẫy và duy trì lịch tuần tra thường xuyên tại cơ sở.

Hội thảo “Trà Shan - Kết nối văn hóa bản địa với phát triển du lịch Lào Cai”

Hội thảo “Trà Shan - Kết nối văn hóa bản địa với phát triển du lịch Lào Cai”

Sáng 21/11, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh tổ chức Hội thảo “Trà Shan - Kết nối văn hóa bản địa với phát triển du lịch Lào Cai”. Đây là hoạt động nằm trong chuỗi các hoạt động Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026 trên địa bàn tỉnh Lào Cai.

Cộng đồng dân tộc Lào Cai có kinh nghiệm canh tác quế.

Lào Cai giữ màu xanh bền vững cho vùng quế

Gần 60 năm bén rễ trên vùng đất Lào Cai, cây quế đã trở thành cây trồng chủ lực, đưa địa phương vươn lên dẫn đầu cả nước về diện tích và giá trị sản xuất.  Tuy nhiên, việc mở rộng nhanh về diện tích và yêu cầu ngày càng cao của thị trường, bài toán đặt ra là làm sao để giữ được màu xanh bền vững cho vùng quế.

Siết quy định chuyển nhượng nhà ở xã hội, bảo đảm đúng đối tượng thụ hưởng

Siết quy định chuyển nhượng nhà ở xã hội, bảo đảm đúng đối tượng thụ hưởng

Luật Nhà ở (sửa đổi) quy định, sau 5 năm, bên mua, bên thuê mua nhà ở xã hội chỉ được bán lại cho chủ đầu tư dự án hoặc đối tượng thuộc trường hợp được mua nhà ở xã hội với giá bán tối đa bằng giá bán trong hợp đồng mua bán với chủ đầu tư dự án xây dựng nhà ở xã hội.

Quốc hội chính thức cho phép tính giá điện sinh hoạt theo giờ cao điểm, thấp điểm

Quốc hội chính thức cho phép tính giá điện sinh hoạt theo giờ cao điểm, thấp điểm

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực bổ sung lộ trình áp dụng giá bán lẻ điện theo giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường đối với khách hàng sinh hoạt khi điều kiện kỹ thuật cho phép, mở đường cho việc thay đổi cách tính tiền điện trong thời gian tới.

fb yt zl tw