Kênh RT của Liên bang Nga ngày 3/8 dẫn thông báo của ông Alexander Gintsburg – Giám đốc Viện Nghiên cứu Dịch tễ và Vi sinh Gamaleya cho biết những bệnh nhân đầu tiên tại nước này có thể sẽ bắt đầu được tiêm một loại vaccine ung thư mới được phát triển trong vài tháng tới.
Loại thuốc đột phá này là một vaccine cá nhân hóa, có hỗ trợ trí tuệ nhân tạo (AI), dựa trên công nghệ mRNA, được thiết kế để tấn công các khối u ác tính nhờ vào dữ liệu di truyền riêng của từng bệnh nhân.
Trao đổi với hãng tin RIA Novosti hôm thứ Bảy (2/8), ông Gintsburg xác nhận rằng giai đoạn thử nghiệm lâm sàng đầu tiên của vaccine sẽ bắt đầu “trong vài tháng tới,” với sự phối hợp của hai cơ sở ung thư hàng đầu là Viện Nghiên cứu Hertsen và Trung tâm Ung thư Blokhin tại Moskva (Moscow).
Theo ông Gintsburg, Viện Nghiên cứu Dịch tễ và Vi sinh Gamaleya chịu trách nhiệm sản xuất vaccine, trong khi việc thử nghiệm trên bệnh nhân sẽ do các cơ sở y tế đối tác thực hiện.
“Dựa theo kế hoạch đã được Bộ Y tế phê duyệt, chúng tôi đang chuẩn bị bắt đầu điều trị thử nghiệm bằng vaccine ung thư dựa trên các kháng nguyên ung thư (neoantigens - kháng nguyên đặc hiệu hiện diện trên bề mặt tế bào ung thư) đối với một nhóm bệnh nhân mắc bệnh ung thư tế bào hắc tố (melanoma - một loại ung thư da có độ ác tính cao)”, ông Gintsburg cho biết, đồng thời nhấn mạnh rằng loại thuốc này “hoàn toàn mang tính cá nhân hóa”, được tạo ra riêng biệt cho từng bệnh nhân dựa trên dữ liệu về khối u của họ và không thể dùng cho bất kỳ ai khác.
Việc phát triển loại vaccine này bắt đầu từ giữa năm 2022 và ứng dụng công nghệ mRNA. Phương pháp điều trị hoạt động bằng cách huấn luyện hệ miễn dịch của bệnh nhân nhận diện các protein đặc trưng của khối u (kháng nguyên) và tiêu diệt các tế bào ác tính trong toàn cơ thể thông qua tế bào lympho gây độc.
Do tính chất cá nhân hóa của vaccine, cho nên, nó phải tuân theo một khung pháp lý đặc biệt mà chính phủ Liên bang Nga đã thông qua vào đầu năm nay.
“Đây là một quy trình hoàn toàn khác biệt so với việc đăng ký các loại thuốc tiêu chuẩn”, ông Gintsburg giải thích, đồng thời cho biết nhóm nghiên cứu đang phối hợp chặt chẽ với cơ quan y tế để tiến hành theo các hướng dẫn mới.
Loại vaccine này – ban đầu được thiết kế cho bệnh nhân ung thư tế bào hắc tố – đã cho thấy kết quả đầy hứa hẹn trong các thử nghiệm trên động vật và thử nghiệm hạn chế trên người. Trước đó, ông Gintsburg từng cho biết toàn bộ quy trình sản xuất – từ phân tích khối u đến tạo ra vaccine cá nhân hóa – có thể được hoàn tất trong khoảng một tuần nhờ sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo.
Viện Nghiên cứu Dịch tễ và Vi sinh Gamaleya, nơi từng phát triển vaccine Covid-19 đầu tiên được cấp phép trên thế giới – Sputnik V – hiện cũng đang xây dựng các mô hình điều trị cho các bệnh ung thư khác như ung thư tụy, thận và ung thư phổi không tế bào nhỏ – loại ung thư phổ biến nhất với tỷ lệ tử vong cao nhất và cũng là một trong những loại khó điều trị nhất.
Theo ước tính của Bộ Y tế Liên bang Nga, hiện có khoảng 4 triệu bệnh nhân ung thư tại quốc gia này, với khoảng 625.000 ca mắc mới được chẩn đoán mỗi năm.
Dự án vaccine ung thư có thể trở thành một cột mốc quan trọng trong chiến lược y tế công cộng của Liên bang Nga nếu chứng minh được tính an toàn và hiệu quả trong giai đoạn thử nghiệm sắp tới.
Sáng kiến này đã thu hút sự quan tâm quốc tế và ông Gintsburg xác nhận rằng một số cơ sở y tế nước ngoài đã bày tỏ mong muốn được hợp tác.
