Xã Lục Yên hiện có 32 thôn với gần 30.000 nhân khẩu, 63 % là đồng bào dân tộc thiểu số. Phần lớn lao động nữ gắn bó với nông nghiệp, lâm nghiệp. Bà Đàm Thị Kim Nhung - Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã cho biết: Từ lợi thế đất đai, kinh nghiệm sản xuất và sự hỗ trợ của tổ chức Hội, nhiều chị em đã mạnh dạn chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang xây dựng các mô hình trang trại, gia trại; kết hợp trồng trọt, chăn nuôi và dịch vụ. Những mô hình ấy trở thành điểm tựa giúp phụ nữ nâng cao thu nhập, chủ động hơn về kinh tế và khẳng định vai trò trong gia đình, cộng đồng.
Chị Phan Thị Minh, thôn Thâm Pồng có hơn 15 năm gắn bó sản xuất giống vịt bầu Lâm Thượng, từng nhiều lần đối mặt với dịch bệnh, thiếu kinh nghiệm và khó khăn về vốn. Có thời điểm tưởng như phải dừng lại, nhưng chị vẫn kiên trì tìm cách khắc phục, từng bước tích lũy kinh nghiệm và mở rộng quy mô chăn nuôi. Từ 50 triệu đồng vốn vay giải quyết việc làm của Ngân hàng Chính sách xã hội Lục Yên, chị đã đầu tư, xây dựng mô hình theo hướng bài bản. Gia đình chị duy trì từ 500 đến 1.000 con vịt bố, mẹ; lò ấp vận hành quay vòng với công suất 1,4 vạn trứng mỗi tháng. Năm 2024, ảnh hưởng của bão Yagi, hành trình gây dựng kinh tế của chị Minh lại đứng trước thử thách lớn, trang trại bị san phẳng, hơn 500 con vịt gây giống bị nước cuốn, tổng thiệt hại trên 400 triệu đồng.
Sau thiên tai, thay vì bỏ cuộc, chị tiếp tục vay thêm 100 triệu đồng từ Ngân hàng Chính sách xã hội Lục Yên để tái đàn, khôi phục sản xuất. Hiện mỗi năm trang trại của chị cung ứng ra thị trường từ 40 - 50 nghìn con vịt giống Lâm Thượng với giá bán 15 nghìn đồng/con. Sau khi trừ chi phí, gia đình chị thu về trên 300 triệu đồng/năm, tạo việc làm thường xuyên cho 3 - 4 lao động địa phương.
Chị Phan Thị Minh chia sẻ: Tôi mong muốn tiếp tục mở rộng quy mô, vừa phát triển kinh tế gia đình, vừa tạo thêm việc làm và góp phần đưa giống vịt bầu Lâm Thượng đến với nhiều người chăn nuôi hơn.
Tại thôn Chính Quân, chị Hoàng Thị Phiếu đã lựa chọn hướng đi gắn với trồng rau an toàn. Năm 2023, chị cùng 2 hội viên phụ nữ trong thôn thành lập tổ hợp tác rau củ quả an toàn. Từ diện tích sản xuất ban đầu, đến nay tổ hợp tác đã có trên 2.000 m² đất ruộng, duy trì sản xuất quanh năm với nhiều loại rau, củ, quả. Đồng hành với hội viên, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã đã tín chấp giúp tổ hợp tác tiếp cận nguồn vốn để đầu tư phân bón, giống và áp dụng kỹ thuật vào sản xuất. Mỗi năm, tổ hợp tác cung cấp ra thị trường từ 50 tấn sản phẩm trở lên. Doanh thu sau khi trừ chi phí đạt trên 250 triệu đồng/năm. Điều đáng nói, hiệu quả của mô hình không chỉ được đo bằng doanh thu mà còn ở việc các hội viên có thêm việc làm, thu nhập và từng bước thay đổi phương thức sản xuất, hướng tới liên kết và nâng cao giá trị nông sản.
Chị Phiếu chia sẻ: Điều tôi vui nhất là sản phẩm có đầu ra ổn định, chị em có thêm việc làm, tăng thu nhập. Thời gian tới, chúng tôi sẽ chú trọng sản xuất an toàn, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng liên kết để mô hình ngày càng hiệu quả.
Nếu chị Minh kiên trì với chăn nuôi vịt giống, chị Phiếu phát triển rau an toàn, thì chị Ma Phi Hùng ở thôn Thâm Pồng lại lựa chọn cây táo kết hợp chăn nuôi để tạo nguồn thu ổn định. Hiện gia đình chị Hùng có trên 300 gốc táo; mỗi năm gthu hoạch từ 30 - 40 tấn quả, giá bán từ 40 - 80 nghìn đồng/kg. Chị còn nuôi gần 400 con vịt và gà. Việc kết hợp nhiều loại hình sản xuất giúp gia đình tận dụng tốt diện tích đất, phân tán rủi ro và tạo nguồn thu quanh năm. Trừ chi phí, mỗi năm gia đình chị có thu nhập trên 500 triệu đồng.
Chị Ma Phi Hùng cho biết: Tôi mong muốn tiếp tục duy trì mô hình, nâng cao chất lượng quả táo và phát triển sản xuất hiệu quả hơn nữa.
Đằng sau thành công của những mô hình kinh tế do phụ nữ làm chủ là sự đồng hành của tổ chức Hội, đặc biệt trong việc kết nối hội viên với nguồn vốn ưu đãi. Với nhiều phụ nữ nông thôn, vốn là điều kiện quan trọng để biến ý tưởng sản xuất thành mô hình thực tế.
Bà Đàm Thị Kim Nhung - Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã cho biết thêm: Hội đang tín chấp với Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh cho 564 hộ hội viên vay 46 tỷ 826 đồng, giúp hàng trăm phụ nữ mạnh dạn đầu tư mở rộng chăn nuôi, phát triển trồng rừng, trồng cây dược liệu, kinh doanh dịch vụ… Không ít mô hình mang lại thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm, giúp chị em khẳng định năng lực quản lý và bản lĩnh làm kinh tế.
Không dừng lại ở việc đưa vốn đến với hội viên, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã còn chú trọng hỗ trợ hội viên tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi, dạy nghề; hướng dẫn quản lý, sử dụng vốn, lựa chọn cây trồng, vật nuôi phù hợp và tìm hướng tiêu thụ sản phẩm.
Hội Liên hiệp phụ nữ xã cũng đã tổ chức nhiều hoạt động giúp đỡ tiền, ngày công, cây và con giống... tạo điểm tựa để hội viên khó khăn ổn định cuộc sống, từng bước vươn lên. Thông qua mỗi mô hình, đem lại nguồn thu cho gia đình, giải quyết việc làm, tạo động lực để phụ nữ tự tin phát triển kinh tế. Quan trọng hơn, quá trình ấy đang góp phần thay đổi nhận thức của hội viên: từ sản xuất theo kinh nghiệm sang chủ động học hỏi khoa học - kỹ thuật; từ làm nhỏ lẻ sang liên kết; từ phụ thuộc vào kinh tế gia đình sang từng bước làm chủ nguồn thu nhập.
Thời gian tới, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Lục Yên tiếp tục đẩy mạnh hỗ trợ hội viên tiếp cận nguồn vốn, khoa học - kỹ thuật; khuyến khích phát triển các mô hình sản xuất bền vững, mở rộng liên kết và tìm đầu ra cho sản phẩm. Cùng với đó thúc đẩy phong trào tiết kiệm - tín dụng, hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp và nhân rộng mô hình kinh tế hiệu quả, giúp phụ nữ Lục Yên tự tin làm chủ kinh tế.
