Khi văn hóa bản địa trở thành "tài sản" khởi nghiệp
Những năm trước, cũng như nhiều thanh niên vùng cao khác, chị Lý Thị Sam Sung ở thôn Ngòi Tu, xã Thác Bà cũng từng nghĩ đến việc rời quê để tìm kiếm cơ hội việc làm ở nơi khác.
Thế nhưng, càng đi nhiều, chị càng nhận ra rằng chính những nét văn hóa đặc sắc của đồng bào Dao, cảnh quan nguyên sơ của vùng hồ Thác Bà và cuộc sống bình dị nơi bản làng mới là nguồn tài nguyên quý giá mà không phải nơi nào cũng có được.
Từ suy nghĩ ấy, chị quyết định khởi nghiệp bằng mô hình homestay gắn với du lịch cộng đồng.
Những ngày đầu không hề dễ dàng, thiếu kinh nghiệm làm du lịch, hạn chế về ngoại ngữ và kỹ năng quản lý khiến chị không khỏi lúng túng. Nhưng thay vì bỏ cuộc, chị chủ động tham gia các lớp tập huấn, học thêm tiếng Anh, tìm hiểu cách vận hành mô hình du lịch cộng đồng và tận dụng mạng xã hội để quảng bá hình ảnh quê hương.
Từng bức ảnh về hồ Thác Bà, từng đoạn video giới thiệu cuộc sống thường ngày của người dân vùng hồ được chị đăng tải trên các nền tảng số đã dần thu hút sự quan tâm của du khách.
Sự kiên trì ấy đã mang lại những "trái ngọt". Hiện, mỗi năm, homestay của gia đình chị đón từ 500 đến 700 lượt khách, trong đó hơn 80% là khách quốc tế. Nguồn thu nhập đạt trên 200 triệu đồng mỗi năm không chỉ giúp gia đình ổn định cuộc sống mà còn tạo động lực để chị tiếp tục mở rộng các sản phẩm du lịch trải nghiệm.
Không dừng lại ở việc phát triển homestay riêng, năm 2019, chị cùng nhiều đoàn viên, thanh niên trong thôn thành lập Tổ hợp tác thanh niên phát triển du lịch cộng đồng Ngòi Tu. Các thành viên tổ hợp tác cùng nhau xây dựng những chương trình trải nghiệm mang đậm dấu ấn địa phương, như: khám phá cuộc sống cư dân vùng hồ, thưởng thức ẩm thực truyền thống, học đan rọ tôm, chèo thuyền hay tham gia các hoạt động văn hóa dân gian.
"Du khách bây giờ không chỉ muốn ngắm cảnh mà còn muốn trải nghiệm cuộc sống bản địa. Chúng tôi muốn mỗi người khi đến đây đều có thể cảm nhận được nét đẹp văn hóa và tình cảm của người dân vùng hồ", chị Sam Sung chia sẻ.
Nếu như nhiều người lựa chọn phát triển homestay theo cách truyền thống, thì anh Thàn Văn Duy ở thôn Na Hối Nùng, xã Bắc Hà lại tìm một hướng đi khác biệt. Xuất phát từ niềm yêu thích ngựa và nhận thấy đây là hình ảnh gắn bó với đời sống, văn hóa của người dân vùng cao Bắc Hà, anh Duy đã xây dựng mô hình homestay kết hợp trải nghiệm cưỡi ngựa cho du khách.
Từ những chuyến cưỡi ngựa len qua các triền đồi, những con đường nhỏ dẫn vào bản đến các hoạt động tìm hiểu văn hóa dân tộc Nùng, mô hình của anh Duy đang mang đến cho du khách những trải nghiệm gần gũi với thiên nhiên và đời sống bản địa theo một cách rất riêng.
Trung bình mỗi tháng, gia đình anh đón trên 50 lượt khách đến tham quan, lưu trú và trải nghiệm. Con số chưa phải quá lớn nhưng đủ để khẳng định sức hút của một sản phẩm du lịch mới, mang dấu ấn riêng của người trẻ.
Sự sáng tạo của anh Duy cũng phản ánh xu hướng mới trong phát triển du lịch cộng đồng hiện nay, đó là không ngừng đổi mới sản phẩm để tạo dấu ấn khác biệt, đồng thời nâng cao trải nghiệm cho du khách.
Thực tế cho thấy, ngày càng nhiều thanh niên trên địa bàn tỉnh mạnh dạn khởi nghiệp từ du lịch cộng đồng. Từ việc phát triển homestay, tổ chức các hoạt động trải nghiệm văn hóa, quảng bá sản phẩm OCOP đến khai thác lợi thế cảnh quan thiên nhiên, người trẻ đang góp phần làm phong phú thêm các sản phẩm du lịch địa phương.
Theo ông Vũ Tùng Lâm, Phó Chủ tịch UBND xã Tân Hợp, lợi thế lớn nhất của thanh niên hiện nay là khả năng tiếp cận công nghệ và các nền tảng số.
Nhờ sự nhạy bén trong ứng dụng khoa học công nghệ, nhiều bạn trẻ đã đưa hình ảnh quê hương đến với du khách thông qua các nền tảng mạng xã hội, góp phần quảng bá hiệu quả tiềm năng du lịch địa phương.
Chắp cánh những ý tưởng từ bản làng
Đồng hành cùng thanh niên trên hành trình lập thân, lập nghiệp, thời gian qua, các cấp bộ đoàn trong tỉnh đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực như hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn, tổ chức các lớp tập huấn kỹ năng quản lý, hướng dẫn quảng bá sản phẩm trên nền tảng số và kết nối với các doanh nghiệp lữ hành. Những hoạt động này không chỉ giúp thanh niên mạnh dạn khởi nghiệp mà còn góp phần khai thác hiệu quả tiềm năng du lịch cộng đồng ở nhiều địa phương.
Hiện nay, toàn tỉnh có trên 1.000 mô hình thanh niên phát triển kinh tế, trong đó có hàng trăm mô hình du lịch do thanh niên làm chủ. Nhiều mô hình đã trở thành điểm đến hấp dẫn đối với du khách trong và ngoài nước, tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân địa phương.
Bên cạnh các mô hình phát triển kinh tế trong lĩnh vực nông nghiệp, thương mại dịch vụ, chúng tôi đặc biệt khuyến khích thanh niên phát triển du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc và khai thác lợi thế cảnh quan của địa phương. Thực tế cho thấy, nhiều mô hình đã tạo được sức hút lớn đối với du khách, góp phần tạo sinh kế bền vững cho thanh niên vùng cao.
Thông qua sự đồng hành của tổ chức Đoàn cùng tinh thần dám nghĩ, dám làm của tuổi trẻ, ngày càng nhiều ý tưởng khởi nghiệp được hiện thực hóa. Không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế, các mô hình du lịch cộng đồng còn góp phần giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống, đưa hình ảnh bản làng vùng cao đến gần hơn với bạn bè trong nước và quốc tế.
Từ những ý tưởng được nhen nhóm nơi bản làng, nhiều thanh niên đang trở thành những "đại sứ văn hóa" của quê hương. Họ không chỉ làm giàu trên chính mảnh đất mình sinh ra mà còn góp phần tạo nên diện mạo mới cho những miền quê vùng cao - nơi bản sắc văn hóa được gìn giữ, tiềm năng du lịch được đánh thức và khát vọng tuổi trẻ đang từng ngày vươn xa.
