"Bao giờ thì đến Tết?" – câu hỏi từng là điệp khúc quen thuộc của nhiều thế hệ học trò mỗi khi gió lạnh tràn về. Tết trong ký ức xưa gắn với áo mới, bánh chưng, phong bao lì xì và những chuyến về quê đầy háo hức. Thế nhưng, trong đời sống hiện đại, khi điều kiện vật chất đủ đầy hơn và công nghệ hiện diện khắp nơi, nhiều người lớn băn khoăn: học sinh bây giờ còn mong Tết như trước?
Khi Tết không còn là điều "đặc biệt hiếm hoi"
Trước đây, Tết là một trong số ít dịp trẻ em được ăn ngon, mặc đẹp, được đi chơi xa. Còn hiện nay, nhiều gia đình có thể chăm lo cho con quanh năm. Quần áo mới, đồ ăn ngon, trung tâm thương mại, khu vui chơi… không chỉ xuất hiện dịp cuối năm. Vì vậy, cảm giác "chờ Tết để được thưởng" phần nào giảm đi.
Em Minh Anh (lớp 8, Hà Nội) chia sẻ: "Con vẫn thích Tết, nhưng không còn cảm giác đếm từng ngày như mẹ kể. Bây giờ cuối tuần con cũng được đi chơi, ăn gà rán, uống trà sữa rồi." Câu nói hồn nhiên cho thấy sự thay đổi trong điều kiện sống, khiến Tết không còn là "đỉnh cao niềm vui vật chất" như trước.
Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa với việc các em thờ ơ với Tết.
Công nghệ làm thay đổi cách cảm nhận
Một khác biệt rõ rệt là sự hiện diện của điện thoại thông minh, mạng xã hội và trò chơi trực tuyến. Trong kỳ nghỉ dài, không ít học sinh dành nhiều thời gian cho màn hình hơn là tham gia các hoạt động truyền thống.
Em Hoàng Long (lớp 6, Hà Nội) nói: "Tết con thích nhất là được chơi game thoải mái vì không bị bố mẹ nhắc bài vở. Con với mấy bạn còn hẹn online chúc Tết nhau". Cách đón Tết này khác hẳn hình ảnh trẻ em tụ tập chơi ô ăn quan, đá cầu hay trốn tìm ngoài sân đình như trước kia.
Sự thay đổi ấy khiến không khí Tết trong gia đình đôi khi trầm lắng hơn. Những buổi quây quần gói bánh, kể chuyện đầu năm có thể bị "chen ngang" bởi màn hình điện tử. Vì vậy, cảm xúc Tết của trẻ cũng mang màu sắc khác – riêng tư và công nghệ hơn.
Tết vẫn có những điều không thể thay thế
Dù vậy, qua trò chuyện, nhiều học sinh vẫn bộc lộ sự mong chờ rất rõ. Đó không chỉ là quà cáp, mà là cảm giác khác biệt của những ngày đầu năm.
Em Gia Hân (lớp 5, Hà Nội) hào hứng: "Con thích nhất là đêm giao thừa được thức khuya, mặc đồ mới, xem pháo hoa với cả nhà". Với trẻ nhỏ, những trải nghiệm như vậy vẫn vô cùng đặc biệt, không ngày thường nào có.
Nhiều em cho biết Tết là dịp hiếm hoi cả gia đình không quá bận rộn. Bố mẹ không đi làm, anh chị em họ hàng có dịp gặp nhau đông đủ. Em Tuấn Anh (lớp 9, Ninh Bình) tâm sự: "Con mong Tết vì được về quê, gặp ông bà. Bình thường con ở thành phố, ít khi có thời gian về lâu như vậy".
Không khí đường phố rực rỡ, chợ hoa tấp nập, nhà cửa được trang trí cũng tạo nên cảm giác mới mẻ. Những yếu tố này khiến Tết vẫn giữ "màu riêng" trong tâm trí trẻ.
Mong Tết theo cách khác
Nếu trước đây trẻ mong Tết vì được nhận quà, thì nay nhiều em mong những trải nghiệm. Du lịch đầu năm là điều không ít học sinh háo hức.
"Nhà con năm nào cũng đi một tỉnh khác. Con thích cảm giác Tết mà được ra biển hoặc lên núi chơi", Minh Anh chia sẻ. Rõ ràng, mong chờ của trẻ chuyển từ vật chất sang hoạt động, từ "được cho" sang "được trải nghiệm".
Một số em còn xem Tết là thời gian "sống chậm". Em Khánh Vy (lớp 7, TP Hồ Chí Minh) nói: "Tết con không phải dậy sớm đi học, được ngủ nướng, xem chương trình hài với bố mẹ, cảm giác rất vui". Niềm vui giản dị ấy vẫn đủ để Tết trở thành khoảng thời gian được trông đợi.
Việc học sinh có mong Tết hay không phụ thuộc nhiều vào cách gia đình tổ chức ngày xuân. Nếu Tết chỉ xoay quanh ăn uống, mua sắm, trẻ dễ thấy nhàm chán. Nhưng khi được tham gia dọn nhà, bày mâm ngũ quả, đi chợ hoa, gói bánh… các em sẽ cảm nhận rõ hơn ý nghĩa truyền thống.
Nhà trường những năm gần đây cũng tổ chức hội chợ xuân, trải nghiệm viết câu đối, tìm hiểu phong tục vùng miền. Những hoạt động này giúp học sinh hiểu rằng Tết không chỉ là kỳ nghỉ, mà còn là di sản văn hóa.
Có thể nói, học sinh thời nay không mong Tết theo cách của thế hệ trước, nhưng không vì thế mà Tết mất đi sức hút. Sự háo hức chuyển từ thiếu thốn sang đủ đầy, từ chờ đợi vật chất sang tìm kiếm trải nghiệm và cảm xúc gia đình.
Khi người lớn biết tạo không khí ấm áp, để trẻ được tham gia và hiểu ý nghĩa truyền thống, Tết vẫn luôn là khoảng thời gian đặc biệt. Dù cách đón Tết đổi thay, mùa xuân vẫn hiện diện trong ánh mắt háo hức của học sinh – theo một cách rất mới, nhưng không kém phần chân thành.
