Theo Hãng thông tấn Kyodo News, đúng 18h ngày 20-7 (giờ Việt Nam), cuộc bầu cử Thượng viện Nhật Bản kết thúc.
Trong lần bầu cử này, có 125 ghế thượng nghị sĩ được mang ra tranh cử (một nửa Thượng viện).
Nhiều dự báo bất lợi cho LDP
Liên minh cầm quyền giữa Đảng Dân chủ tự do (LDP) và Đảng Komeito (Công Minh) cần giành ít nhất 50 chiến thắng trong cuộc bầu cử để duy trì thế đa số tại Thượng viện.
Tuy nhiên theo kết quả thăm dò sau bỏ phiếu của Đài NHK, liên minh này dự kiến chỉ giành được 32 - 51 ghế, báo hiệu rủi ro thêm một thất bại bầu cử cho Đảng LDP. Kết quả của các đài khác công bố cũng chỉ quanh quẩn mốc 41 - 43 ghế.
Trước đó, trong cuộc bầu cử Hạ viện - cơ quan được xem là có quyền lực lớn hơn Thượng viện - hồi tháng 10-2024, liên minh LDP - Komeito đã để mất thế đa số.
Nếu không giành đủ 50 ghế, Đảng LDP sẽ mất đa số tại cả Thượng viện và Hạ viện, lần đầu tiên sau giai đoạn 2009 - 2012.
Niềm an ủi cho Đảng LDP là tạm thời liên đảng của họ vẫn đang dẫn đầu số ghế, đồng nghĩa việc họ không mất quyền lãnh đạo Quốc hội.
Tuy nhiên đảng này vẫn sẽ phải thương lượng và nhượng bộ từ một số đảng đối lập để thông qua các chính sách.
Tổng thư ký Đảng LDP Hiroshi Moriyama chia sẻ trên truyền hình sau khi kết quả sơ bộ bắt đầu được công bố: "Việc kiểm phiếu vẫn đang diễn ra và tôi không muốn bình luận về các vấn đề trách nhiệm vào lúc này".
Ông Itsunori Onodera, trưởng ban chính sách Đảng LDP, thừa nhận: "Kết quả bầu cử cho thấy rõ ràng rằng các chính sách của chúng tôi đã không được cử tri đón nhận. Với tư cách là trưởng ban chính sách của đảng, tôi phải thừa nhận điều này".
Chi phí sinh hoạt tăng tạo áp lực lên các chính khách
Cuộc bầu cử ngày 20-7 được xem như bài kiểm tra lòng tin của cử tri đối với chính phủ do Thủ tướng Shigeru Ishiba lãnh đạo.
Bức tranh tăng trưởng tại nước này đang khá ảm đạm khi xã hội chìm sâu trong cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt ngày một gia tăng.
Theo Nikkei Asia, thu nhập trong tháng 5 của người dân Nhật Bản giảm trung bình 2,9% so với cùng kỳ. Đây là mức giảm lớn nhất từ tháng 9-2023 và là tháng thứ năm liên tiếp giảm.
Các chỉ số lạm phát cũng cao hơn con số mục tiêu mà Ngân hàng Nhật Bản đề ra.
Không chỉ trong nước, Tokyo còn phải đối diện nhiều vấn đề đối ngoại khó khăn. Lớn nhất trong đó là cuộc đàm phán thương mại dường như đang gặp ngõ cụt với chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump, cũng như tình hình địa chính trị bất ổn trong khu vực do cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc.
Thượng viện Nhật Bản bao gồm 248 nghị sĩ, mỗi người phục vụ nhiệm kỳ 6 năm. Cơ quan này hoạt động theo cơ chế "luân phiên ổn định", tức cứ 3 năm một lần chỉ có một nửa số ghế được đưa ra tái bầu.
Thiết kế này đảm bảo tính liên tục và kinh nghiệm của Thượng viện, tránh tình trạng cán cân quyền lực bị thay đổi hoàn toàn tại một kỳ bầu cử.
Ngược lại, Hạ viện bao gồm 465 nghị sĩ giữa nhiệm kỳ 4 năm. Trước mỗi kỳ bầu cử, thủ tướng Nhật Bản sẽ cho giải tán cơ quan này và bầu lại toàn bộ số ghế, tạo ra khả năng thay đổi chính trị đột ngột và mạnh mẽ hơn.
