Chính quyền số – nền tảng xây dựng nông thôn hiện đại
Thực tế cho thấy, sự chuyển biến rõ nét nhất trong quá trình chuyển đổi số ở nông thôn chính là ở trụ cột chính quyền số. Các dịch vụ hành chính công đã được đẩy mạnh và nâng cao chất lượng, đặc biệt là việc triển khai dịch vụ công trực tuyến toàn trình, giúp người dân tiếp cận thủ tục hành chính nhanh chóng, thuận tiện hơn.
Anh Trương Văn Vinh, chuyên viên tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Bản Lầu, chia sẻ: "Nhờ ứng dụng công nghệ số, người dân có thể tiếp cận với dịch vụ công trực tuyến. Dịch vụ công trực tuyến toàn trình giúp cho việc nộp hồ sơ, nhận kết quả nhanh chóng, thuận tiện hơn. Với cán bộ, công chức, công nghệ số góp phần xóa khoảng cách về địa lý, có thể giải quyết công việc bất cứ đâu, thời điểm nào, hiệu quả công việc vì thế cũng cao hơn".
Tại các địa phương, hệ thống hội nghị truyền hình trực tuyến được kết nối đồng bộ từ cấp xã đến cấp tỉnh và Chính phủ, bảo đảm công tác chỉ đạo, điều hành được thông suốt. Nhiều xã đã được trang bị hệ thống họp trực tuyến với thiết bị tích hợp camera, loa và micro hiện đại. Các phần mềm họp trực tuyến như Zoom được sử dụng linh hoạt, góp phần tiết kiệm chi phí, rút ngắn thời gian và nâng cao hiệu quả làm việc.
Những thay đổi này không chỉ tạo sự minh bạch, công khai trong hoạt động của bộ máy chính quyền cơ sở mà còn mang đến sự hài lòng cho người dân khi thủ tục hành chính được xử lý nhanh gọn, kịp thời.
Theo số liệu thống kê, đến nay, toàn tỉnh đã có 72/89 xã đạt tiêu chí số 8 về Thông tin và Truyền thông, đạt 80,9%; đồng thời, 72/89 xã cũng đạt tiêu chí số 18 về Hệ thống chính trị và tiếp cận pháp luật - những con số thể hiện nỗ lực mạnh mẽ trong việc đưa chuyển đổi số đi vào đời sống và công tác quản lý ở cơ sở.
Kinh tế số và xã hội số - mở ra hướng đi mới cho nông thôn
Cùng với chính quyền số, chuyển đổi số trong lĩnh vực kinh tế đã tạo cú hích lớn cho phát triển nông nghiệp, nông thôn. Tại nhiều địa phương, các sản phẩm OCOP và nông sản đặc trưng đã được đưa lên các sàn thương mại điện tử, giúp mở rộng thị trường tiêu thụ. Ở các chợ dân sinh, hình thức thanh toán không dùng tiền mặt qua quét mã QR đã được triển khai, góp phần thay đổi thói quen mua sắm và giao dịch của người dân.
Một minh chứng rõ nét là xã Cao Sơn - một địa phương vùng cao với nhiều khó khăn, nay đã từng bước áp dụng chuyển đổi số trong sản xuất nông nghiệp.
Ông Hoàng Trường Minh - Bí thư Đảng ủy xã Cao Sơn, chia sẻ: “Với đặc thù chủ yếu sản xuất nông nghiệp, xã tập trung thúc đẩy chuyển đổi số trong nông nghiệp, từng bước hình thành mô hình "nông nghiệp số", "nông dân số". Chúng tôi khuyến khích bà con sử dụng điện thoại thông minh trong sản xuất, tiêu thụ nông sản; hỗ trợ tiếp cận các sàn thương mại điện tử để quảng bá và bán sản phẩm đặc trưng. Đồng thời, xã cũng phối hợp với doanh nghiệp viễn thông phủ sóng internet đến hầu hết các thôn, tạo điều kiện cho người dân học tập, sản xuất và tiếp cận dịch vụ công trực tuyến”.
Không chỉ kinh tế, xã hội số cũng đang góp phần thay đổi diện mạo nông thôn. Trên địa bàn các xã, hệ thống camera giám sát an ninh đã được triển khai rộng rãi. Nhiều nơi còn áp dụng công nghệ AI để giám sát trật tự, giao thông tại những điểm trọng yếu, góp phần giữ gìn an ninh, an toàn cho cộng đồng. Đây là bước tiến quan trọng, giúp người dân vùng nông thôn, miền núi tiếp cận công nghệ hiện đại, đồng thời nâng cao sự an toàn cũng như tin tưởng vào sự đổi thay từ công nghệ mang lại.
Đẩy mạnh chuyển đổi số để nông thôn phát triển
Chia sẻ về định hướng thời gian tới, ông Đỗ Xuân Thủy - Phó Chánh văn phòng điều phối Nông thôn mới tỉnh, cho biết: “Để chuyển đổi số gắn kết chặt chẽ với xây dựng nông thôn mới, chúng tôi xác định cần tiếp tục đầu tư hạ tầng số đến tận thôn, bản, nhất là ở các xã vùng cao, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Song song đó, xây dựng chính quyền số cấp xã; hỗ trợ hợp tác xã, hộ dân ứng dụng công nghệ vào sản xuất, tiêu thụ nông sản qua các nền tảng thương mại điện tử".
"Quan trọng nhất, chuyển đổi số phải phục vụ thiết thực cho người dân - từ dịch vụ công, y tế, giáo dục đến nâng cao chất lượng cuộc sống”.
Có thể khẳng định, việc triển khai chuyển đổi số trong xây dựng nông thôn mới đã góp phần quan trọng thay đổi cách thức quản lý, sản xuất và sinh hoạt của người dân ở các địa phương. Những nông sản vốn chỉ “quanh quẩn” ở các phiên chợ, nay đã có mặt trên sàn thương mại điện tử, tiếp cận người tiêu dùng cả trong và ngoài nước. Người dân không chỉ sản xuất đơn thuần mà còn quen dần với chiếc điện thoại thông minh, quét mã QR, bán hàng qua mạng xã hội. Chính quyền không chỉ dừng lại ở những cuộc họp trực tiếp mà đã vận hành thông suốt với các nền tảng trực tuyến, nhanh gọn và hiệu quả.
Chuyển đổi số vì thế không còn là khái niệm xa vời, mà đã trở thành động lực mạnh mẽ để rút ngắn khoảng cách giữa nông thôn và đô thị, giúp vùng cao, miền núi từng bước bắt nhịp với sự phát triển chung. Đây cũng chính là nền tảng quan trọng để Lào Cai tiếp tục hoàn thiện các tiêu chí nông thôn mới, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, toàn diện và hiện đại.
