Camera AI: Từ “mắt thần” đến giao thông minh bạch

Đại tá Nguyễn Quang Nhật, Trưởng phòng Tuyên truyền, điều tra giải quyết tai nạn giao thông, Cục Cảnh sát Giao thông (CSGT), Bộ Công an cho biết, Cục CSGT được giao thực hiện đề án 165 về "Đầu tư lắp đặt camera giám sát, chỉ huy điều hành giao thông phục vụ an ninh trật tự và xử lý vi phạm hành chính". Cục đã và đang thực hiện phát triển hệ thống giám sát và xây dựng Trung tâm chỉ huy giao thông tại Bộ Công an cũng như tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh.

Để thực hiện đề án này, từ tháng 1/2024 Cục CSGT đã tham mưu để xây dựng đề án xây dựng Trung tâm Chỉ huy được thiết kế, xây dựng, ứng dụng các công nghệ hiện đại nhất hiện nay như: Công nghệ phân tích hình ảnh ứng dụng AI, công nghệ phân tích dữ liệu, các công nghệ về quản trị Cơ sở dữ liệu, tích hợp đồng bộ dữ liệu, bảo mật cấp độ 3… Lựa chọn các thiết bị hiện đại, hiệu năng cao và có tính sẵn sàng cho tương lai với mục tiêu xây dựng 1 trung tâm chỉ huy, trung tâm dữ liệu hiện đại, đáp ứng yêu cầu hiện tại cũng như tương lai đến năm 2030 - 2045.

Đặc biệt, thực hiện đề án này, hệ thống camera AI được lắp đặt thêm, cộng với tất cả dữ liệu từ hệ thống camera truyền thống, camera của người dân khi được gửi về Trung tâm cũng được xử lý bằng công nghệ tổng hợp và phân tích trí tuệ nhân tạo. “Hoạt động của Trung tâm chỉ huy này tương tự như một khoa cấp cứu của một bệnh viện, tức là các bộ phận đều có người thường trực trong một ca trực tổng hợp ở Trung tâm Dữ liệu, để từ đó phát hiện những sự cố, những vi phạm hay tại nạn giao thông trên các tuyến nhằm xử lý nhanh nhất, hiệu quả nhất” - Đại tá Nguyễn Quang Nhật chia sẻ.

Hiện tại, hệ thống “mắt thần” này đang được triển khai ở Hà Nội, TP Hồ Chí Minh và trên 4 tuyến cao tốc: Nội Bài - Lào Cai, Đà Nẵng - Quảng Ngãi; TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây và TP.HCM - Trung Lương.

Với cơ chế hoạt động này, thông qua hệ thống camera giám sát và tích hợp thêm AI, Trung tâm thông tin chỉ huy có thể tự động nhận diện vi phạm giao thông, các hành vi gây rối, lập lại hành trình của một chiếc xe tình nghi gây tai nạn... Đặc biệt, khi áp dụng camera AI, lực lượng CSGT không cần ra đường chặn bắt xe vi phạm đối với rất nhiều hành vi, việc phát hiện hành vi vi phạm được thực hiện tự động.

Sau khi ghi nhận xe vi phạm, hệ thống camera AI sẽ lập tức trích xuất được ảnh/clip liên quan. Nội dung bao gồm tuyến đường, thời gian vi phạm, hành vi…. Trên cơ sở dữ liệu đăng ký xe sẽ nhận diện được ngay chủ xe này là ai. Hiện AI đã có thể nhận diện được khoảng 20 hành vi vi phạm và đang liên tục được phát triển thêm, bao gồm cả ô tô và xe máy. Sau đó, dữ liệu từ các thiết bị được truyền về trung tâm sẽ được hệ thống AI phân tích để nhận diện hành vi, rồi tự động chuyển sang file quản lý. Lực lượng CSGT trên cơ sở đó sẽ chuyển thông tin vi phạm nhanh nhất tới chủ xe thông qua ứng dụng VNeTraffic.

Đại tá Nguyễn Quang Nhật cũng cho biết: "Ngoài quan sát hoạt động giao thông, hệ thống camera giám sát còn quan sát được các điểm ùn tắc, các vụ tai nạn, cháy nổ hoặc một số hành vi như: người tham gia giao thông cầm kiếm, giáo mác, hung khí... ra đường cũng được AI nhận diện và cảnh báo cho lực lượng ứng trực... Cán bộ trung tâm sẽ kịp thời thông báo cho cán bộ CSGT địa bàn và Trung tâm chỉ huy để điều lực lượng đến giải quyết".

Bên cạnh đó, không chỉ có tác dụng giám sát, xử lý hành vi vi phạm của người tham gia giao thông, hệ thống camera AI “mắt thần” còn hỗ trợ quản trị toàn bộ lực lượng CSGT trong quá trình tuần tra kiểm soát. Thông qua hệ thống bản đồ số, có thể xem các nơi có các cán bộ, chiến sĩ làm việc. Đồng thời, trung tâm còn kiểm soát toàn bộ xe tuần tra của CSGT, trong đó có các trường thông tin về số lượng xe đang hoạt động, đang dừng đỗ để xử lý vi phạm, đang ở đơn vị; tổ công tác này của đơn vị nào, có bao nhiêu người, được trang bị những công cụ gì và đang làm chuyên đề gì trên tuyến đường nào… Từ đó có thể điều phối trong trường hợp có vụ việc khẩn cấp cần được giải quyết nhanh nhất.

Giờ đây, việc triển khai camera trí tuệ nhân tạo được kỳ vọng sẽ là “những đôi mắt thần” tăng thêm sức mạnh giám sát, quản lý, điều hành giao thông.

Với những ý kiến băn khoăn, lo ngại về việc lộ lọt thông tin cá nhân trên môi trường mạng nếu sử dụng camera AI, Đại tá Nguyễn Quang Nhật khẳng định: “Người dân có thể yên tâm vì khi sử dụng hệ thống này, việc bảo mật thông tin cá nhân đã được đặt ở mức độ 3, tức là mức độ bảo mật cao. Hơn nữa, chúng tôi đã thiết lập, phân cấp bảo mật cả vùng trong và vùng ngoài trong việc quản lý các dữ liệu đảm bảo tuân thủ đúng các quy định của pháp luật về bảo mật thông tin”.

Với những kết quả khả quan, tới đây hệ thống “mắt thần” này sẽ được triển khai ở toàn bộ 34/34 tỉnh, thành trong cả nước với hơn 5.000 camera hiện đại. Với sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo, hệ thống camera AI trong giao thông không chỉ góp phần giải phóng sức người, mà còn là “mắt thần” hỗ trợ quản trị toàn bộ lực lượng CSGT trong quá trình tuần tra kiểm soát, hỗ trợ điều tra giải quyết tai nạn giao thông. Sức mạnh công nghệ cộng với ý thức, văn hóa tham gia giao thông của mỗi người dân sẽ giúp chúng ta có được một nền giao thông an toàn, minh bạch và hiệu quả.