Đơn kiện với “yêu cầu tham vấn” là bước đầu tiên trong cơ chế giải quyết tranh chấp của WTO. Nếu hai bên không đạt được thỏa thuận thông qua đối thoại, quy trình này có thể dẫn đến việc thành lập một ban hội thẩm quốc tế.
Brazil phản đối các biện pháp thuế quan được Mỹ ban hành thông qua hai sắc lệnh hành pháp do Tổng thống Donald Trump ký ngày 2/4 và 30/7 vừa qua, cho phép áp thuế lên tới 50% đối với nhiều mặt hàng xuất khẩu của Brazil. Phía Mỹ viện dẫn các quy định nội luật như Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) và Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 để biện minh cho các biện pháp trên.
Chính phủ Brazil cho rằng những hành động này "vi phạm nghiêm trọng các cam kết cơ bản mà Mỹ đã ký kết trong khuôn khổ WTO", bao gồm nguyên tắc đối xử tối huệ quốc và các mức thuế trần đã được đàm phán.
Bộ Ngoại giao Brazil nhấn mạnh quá trình tham vấn song phương nhằm tạo điều kiện cho hai bên tìm kiếm một giải pháp thương lượng trước khi bước vào giai đoạn tranh tụng chính thức. “Chính phủ Brazil tái khẳng định thiện chí đối thoại và hy vọng tham vấn sẽ góp phần giải quyết vấn đề,” thông cáo nêu rõ.
Mức thuế mới, chính thức có hiệu lực từ ngày 6/8, là mức cao nhất từ trước đến nay do Chính phủ Mỹ ban hành. Theo ước tính của Bộ Phát triển, Công nghiệp và Thương mại Brazil, khoảng 35,9% tổng kim ngạch xuất khẩu của nước này sang Mỹ sẽ bị ảnh hưởng, ngoại trừ một số mặt hàng như nước cam, máy bay dân dụng, dầu mỏ, xe cộ và phụ tùng, phân bón và sản phẩm năng lượng. Những mặt hàng chủ lực cả Brazil như thịt và cà phê sẽ phải chịu các mức thuế bổ sung.
Cùng ngày, Tổng thống Lula da Silva tuyên bố ông chưa có ý định đàm phán với Tổng thống Trump về các mức thuế mới, đồng thời cho biết sẽ thảo luận vấn đề thuế quan với lãnh đạo các nước thành viên BRICS, vì một số nước như Ấn Độ cũng đang chịu mức thuế tương tự.
Tổng thống Lula da Silva nhiều lần "phàn nàn" việc Mỹ đơn phương áp đặt thuế quan, tuy nhiên khẳng định sẽ không đáp trả bằng cách áp thuế tương tự lên hàng hóa Mỹ.
Theo cảnh báo từ Liên đoàn Công nghiệp bang Minas Gerais (FIEMG), mức thuế 50% mới của Mỹ đối với hàng hóa Brazil có thể khiến quốc gia Nam Mỹ này mất khoảng 146.000 việc làm chính thức và phi chính thức trong hai năm tới. Nghiên cứu của FIEMG cho thấy Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Brazil cũng có thể giảm 25,8 tỷ real (4,7 tỷ USD).
Các ngành bị ảnh hưởng nặng nề nhất gồm luyện kim, sản xuất gỗ, giày dép, máy móc, thiết bị cơ khí và chăn nuôi, đặc biệt là ngành sản xuất thịt bò, vốn không nằm trong danh sách được miễn trừ thuế. Mặc dù 694 sản phẩm, chiếm 45% giá trị xuất khẩu sang Mỹ, được loại khỏi biện pháp thuế quan của Tổng thống Trump, nhưng khoảng 55% kim ngạch còn lại vẫn chịu thuế, gây tác động đáng kể đến nền kinh tế Brazil.
