Hàng loạt nội dung thời sự, với tầm mức rộng lớn được phân tích, thảo luận kỹ, từ việc đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2025; dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2026; kết quả thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về phát triển kinh tế-xã hội; cơ cấu lại nền kinh tế; đến tình hình thi hành Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội; pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội năm 2025… Tại các phiên thảo luận có hơn 90 ý kiến của đại biểu Quốc hội; sau đó Thủ tướng Chính phủ, các Phó Thủ tướng: Phạm Thị Thanh Trà, Lê Thành Long và một số bộ trưởng tham gia trả lời những nội dung được đại biểu, cử tri quan tâm.
Đăng đàn tại hội trường Diên Hồng về tình hình vận hành chính quyền địa phương hai cấp, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà cho biết, dù mới triển khai, bộ máy đã vận hành cơ bản ổn định, thông suốt và được nhân dân ghi nhận. Theo đó, sắp xếp lại mô hình hành chính, ban hành hệ thống thể chế, chính sách đồng bộ, kịp thời tháo gỡ vướng mắc cho địa phương là thành công lớn nhất. Phó Thủ tướng đồng tình với chia sẻ của nhiều đại biểu và cử tri cho rằng vẫn còn khó khăn về nhân lực, hạ tầng và cơ chế tài chính cần tiếp tục hoàn thiện.
Phát biểu cho rằng “bộ máy nhẹ đầu mối nhưng nặng gánh việc”, đại biểu Trần Quốc Tuấn (Đoàn Vĩnh Long) và nhiều đại biểu khác thẳng thắn kiến nghị, nếu đời sống không được bảo đảm, nhiều nơi còn thiếu trang thiết bị phục vụ công tác, thiếu/chậm đầu tư hạ tầng số và đào tạo kỹ năng công nghệ để nâng cao hiệu quả hành chính, hiệu quả chính sách sẽ khó đáp ứng yêu cầu mong đợi.
Đại biểu Quốc hội và ý kiến nhiều cử tri tại địa phương đề xuất các giải pháp liên quan mục tiêu hoàn thiện thể chế đến hết năm 2025, tập trung nguồn lực tăng thêm trong đầu tư hạ tầng số vùng sâu, vùng xa, xây dựng biên chế tối thiểu đồng thời cơ xây dựng chế tiền lương thu hút nhân lực chất lượng cao. Rõ ràng, từ thực tiễn vừa qua, đây không chỉ là “đề xuất, kiến nghị”, mà là yêu cầu “đúng và đủ” để tạo bước ngoặt chiến lược để bộ máy “nhẹ mà mạnh”, phục vụ nhân dân hiệu quả hơn, tốt hơn.
Giải trình rõ hơn việc Chính phủ xác định 6 nhóm giải pháp trọng tâm, trong đó ưu tiên hoàn thiện thể chế, chính sách; cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, đặc biệt ở cấp xã; Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà cho biết: Bộ Nội vụ sẽ sớm hoàn thiện khung vị trí việc làm làm cơ sở giao biên chế giai đoạn 2026-2030, đồng thời triển khai đề án đào tạo cán bộ cấp xã đến năm 2030.
Chính phủ cũng quan tâm rà soát, thiết kế cơ chế tài chính phù hợp mô hình mới, tăng cường đầu tư cho chuyển đổi số. Chính phủ cũng đang xây dựng đề án tổng thể cải cách tiền lương, dự kiến trình Trung ương vào quý I/2026. Việc cải cách phải thực hiện thận trọng, căn cơ, phù hợp với khả năng ngân sách, bảo đảm đời sống cán bộ, công chức…
Dự thảo Luật An ninh mạng trình ra Quốc hội lần này lần đầu tiên bổ sung quy định bảo vệ trẻ em đã nhận được sự đồng tình của đông đảo các đại biểu Quốc hội. Cho ý kiến cụ thể hơn, đại biểu Ma Thị Thúy (Đoàn Tuyên Quang) nêu “nếu chỉ dừng ở trẻ em là chưa đủ”. Đại biểu nói: Thực tế người cao tuổi, khuyết tật, phụ nữ, dân tộc thiểu số đang trở thành nạn nhân của nhiều vụ lừa đảo công nghệ cao gây hậu quả lớn. Đại biểu đề xuất mở rộng Chương III thành “Bảo vệ trẻ em và các nhóm yếu thế”, buộc nền tảng mạng xã hội xây dựng cơ chế nhận diện, cảnh báo và hỗ trợ tức thì; qua đó tiếp tục khẳng định phù hợp chủ trương nhân văn “không ai bị bỏ lại phía sau trong chuyển đổi số”.
Dự thảo Luật Bảo vệ bí mật nhà nước (sửa đổi) nhận được đánh giá cao khi rút 9 nhóm thông tin (dân số, bình đẳng giới, di sản văn hóa…) ra khỏi danh mục mật. Đại biểu Quốc hội Thái Thị An Chung (Đoàn Nghệ An) nhận định: Hướng sửa đổi như vậy thể hiện sự đúng đắn, tránh lạm dụng đóng dấu mật của một số cơ quan, đơn vị, tạo thuận lợi cho báo chí và quyền tiếp cận thông tin của nhân dân và tăng cường công tác giám sát. Một số đại biểu băn khoăn quy định thông tin tài chính có nguy cơ ảnh hưởng an ninh quốc gia còn quá rộng, xung đột nguyên tắc công khai của Luật Ngân sách. Tinh thần xây dựng luật cần bảo đảm an ninh quốc gia, vừa tạo thuận lợi thực hiện quyền tiếp cận thông tin của xã hội, người dân.
Tuần làm việc thứ ba của Kỳ họp thứ 10 tập trung phần lớn vào công tác lập pháp với hơn 20 dự án luật được thảo luận, cho ý kiến. Trong đó, Luật Chuyển đổi số và Luật Thương mại điện tử nổi lên như hai dự án trọng tâm, có tính chiến lược, phản ánh rõ định hướng “quốc gia số” của Việt Nam đến năm 2030. Về tính cấp thiết và tầm nhìn chiến lược, Luật Chuyển đổi số lần đầu được Quốc hội thảo luận chính thức, đánh dấu bước ngoặt pháp lý hóa Chiến lược chuyển đổi số quốc gia. Trong tuần này đến hết tháng 11, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng tiến hành Phiên họp thứ 50, chia thành 4 đợt, tổ chức ngay trong thời gian diễn ra Kỳ họp thứ 10 với nghị trình lập pháp bận rộn, có số lượng nội dung lập pháp lớn nhất kể từ đầu nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV.
