Tội phạm trẻ ngày càng nguy hiểm

Khi trẻ em, thanh thiếu niên thường xuyên tiếp xúc với nội dung bạo lực trên mạng xã hội, phim ảnh, game, sẽ dễ mất dần khả năng đồng cảm

Nếu trước đây, hành vi phạm pháp của người trẻ thường được lý giải bằng sự bồng bột, bột phát thì gần đây, tội phạm ngày càng trẻ hóa, lạnh lùng, có tính toán và tổ chức.

Vừa qua, TAND TP HCM tuyên phạt bị cáo Nguyễn Ngọc Thiên (SN 2001) 13 năm tù, Nguyễn Văn Hoài (SN 2005) 7 năm tù về cùng tội danh "Mua bán người dưới 16 tuổi".

Lệch chuẩn về nhận thức và đạo đức

Điều khiến dư luận bàng hoàng là thời điểm gây án (năm 2022), các bị cáo mới chỉ từ 18 đến 22 tuổi, lứa tuổi đang ở giai đoạn định hình nhân cách, nghề nghiệp và tương lai.

Không phải một sai lầm bột phát, vụ án cho thấy dấu hiệu của một quy trình phạm tội được tổ chức khá bài bản. Hoài lập các tài khoản Facebook ảo, đăng tin tuyển dụng "việc nhẹ lương cao" để dụ dỗ các bé gái. Sau khi tiếp cận được nạn nhân, Hoài và Thiên dựng lên màn kịch "chuộc người khỏi quán karaoke" với số tiền 86 triệu đồng nhằm tạo sự ràng buộc nợ nần. Từ đó, các bé gái chưa đầy 14 tuổi bị ép buộc sang Campuchia làm việc.

Trong toàn bộ quá trình ấy, con người bị xem như một món hàng có thể quy đổi thành tiền. Thiên khai nhận 150 USD cùng 3 triệu đồng tiền ăn uống từ đối tượng tên "Lão Bản" ở Campuchia, nếu dẫn thành công một người sang biên giới. Hoài được hứa trả 50 USD cho mỗi nạn nhân dụ dỗ thành công.

Nguyễn Ngọc Thiên (bìa trái) tại phiên xét xử của TAND tỉnh Đắk Lắk.
Nguyễn Ngọc Thiên (bìa trái) tại phiên xét xử của TAND tỉnh Đắk Lắk.

Đáng chú ý, trước đó, vào tháng 6/2023, TAND tỉnh Đắk Lắk đã tuyên phạt bị cáo Nguyễn Ngọc Thiên 13 năm tù, Hà Phúc Minh Đăng (18 tuổi, cháu ruột Thiên) 8 năm tù với cùng thủ đoạn lừa bán người sang Campuchia. Tổng hợp với bản án hiện tại, buộc bị cáo Thiên phải chấp hành hình phạt chung là 26 năm tù giam.

Luật sư Nguyễn Văn Đông (Đoàn Luật sư TP HCM) nhận định đây là biểu hiện rõ của ý thức phạm tội. Với thủ đoạn tinh vi, có sự tính toán lợi ích, không thể xem đây là lỗi lầm nhất thời mà là sự lệch chuẩn nghiêm trọng về nhận thức và đạo đức, thể hiện thái độ coi thường pháp luật.

Theo luật sư Nguyễn Văn Đông, khi lật giở hồ sơ của nhiều vụ án do người trẻ gây ra, có thể nhận thấy những điểm chung đáng suy ngẫm. Như trường hợp của Nguyễn Ngọc Thiên, bị cáo chỉ học đến lớp 3/12 rồi bỏ học. Việc rời ghế nhà trường quá sớm khiến bị cáo thiếu hụt nghiêm trọng nền tảng tri thức, kỹ năng sống và hiểu biết pháp luật. Không nghề nghiệp ổn định, rơi vào trạng thái nhàn rỗi, người trẻ rất dễ bị lôi kéo vào các hoạt động phi pháp.

Hồi chuông cảnh báo

Không chỉ dừng lại ở các vụ xâm hại, tình trạng bạo lực tước đoạt mạng sống cũng đang có xu hướng trẻ hóa rõ rệt. Mới đây, Công an tỉnh Lâm Đồng đã dựng lại hiện trường vụ án mạng xảy ra tối 25-1 tại khu vực công viên ven sông Cà Ty. Hai nghi phạm trực tiếp gây án là Lê Minh S. và Lê Phước G., mới 15 và 16 tuổi.

Theo hồ sơ ban đầu, khoảng 23 giờ 50 phút cùng ngày, anh Huỳnh Công Minh D. (18 tuổi) cùng nhóm bạn đang ngồi chơi thì bị một nhóm thanh thiếu niên lạ mặt vô cớ gây sự. Chỉ sau vài câu lời qua tiếng lại, nhóm này đã dùng dao tấn công khiến anh D. tử vong.

Điều khiến dư luận đặc biệt bức xúc là thái độ của hai thiếu niên trong quá trình dựng lại hiện trường. Trong một số đoạn clip lan truyền trên mạng xã hội, cả hai thậm chí vẫy tay trước đám đông hiếu kỳ. Thái độ thản nhiên ấy cho thấy sự đứt gãy nguy hiểm giữa hành vi và cảm xúc, khi cái chết của người khác không còn đủ sức tạo ra nỗi sợ hay day dứt.

Theo ThS Nguyễn Thị Hải Yến - chuyên gia giáo dục, đây là biểu hiện của sự chai sạn cảm xúc. "Khi trẻ em, thanh thiếu niên thường xuyên tiếp xúc với nội dung bạo lực trên mạng xã hội, phim ảnh, game, sẽ dễ mất dần khả năng đồng cảm. Trong một số trường hợp, hành vi gây án không còn gắn với cảm giác tội lỗi mà trở thành cách để gây chú ý, thậm chí để thể hiện bản thân" - bà Yến phân tích.

Theo các chuyên gia, gia đình và nhà trường chính là hai "tuyến phòng thủ" quan trọng nhất trong việc ngăn chặn tội phạm trẻ. Khi hai tuyến này bị suy yếu, nguy cơ lệch chuẩn hành vi gia tăng rõ rệt. Không ít gia đình mải mưu sinh, buông lỏng quản lý con cái. Nhà trường thì chưa đủ nguồn lực để theo sát những học sinh có nguy cơ bỏ học sớm. Khoảng trống ấy rất dễ bị các nhóm tội phạm lợi dụng, đặc biệt trong bối cảnh mạng xã hội bùng nổ. Không gian ảo trở thành nơi tuyển mộ, dụ dỗ, thậm chí "huấn luyện" người trẻ phạm tội. Từ mua bán người, lừa đảo đến bạo lực, ma túy, nhiều hành vi phạm pháp được "bình thường hóa" qua những câu chuyện, clip và lời rủ rê trá hình.

Từ góc độ quản lý xã hội, ThS Nguyễn Thị Hải Yến cho rằng việc giữ trẻ em, thanh thiếu niên trong hệ thống giáo dục, tạo cơ hội học nghề, việc làm; tăng cường giáo dục pháp luật, kỹ năng sống; đồng thời nâng cao vai trò của gia đình và cộng đồng là những giải pháp căn cơ, lâu dài.

"Tội ác, dù do người trẻ hay người lớn gây ra, đều phải chịu sự phán xét nghiêm minh của pháp luật. Nhưng hành vi phạm tội của một bộ phận người trẻ hiện nay cho thấy đó không còn đơn thuần là sự nông nổi tuổi trẻ, mà là hồi chuông cảnh báo về những thiếu hụt trong giáo dục, quản lý và định hướng giá trị sống. Nếu không kịp thời lấp đầy những khoảng trống ấy, cái giá mà xã hội phải trả sẽ không chỉ là những bản án" - bà Nguyễn Thị Hải Yến nhấn mạnh.

Xử lý hình sự, dù cần thiết, chỉ là giải pháp cuối cùng. Quan trọng hơn là ngăn chặn từ sớm, bằng cách lấp đầy những khoảng trống trong giáo dục, quản lý và định hướng giá trị sống cho người trẻ.

nld.com.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Công an xã Hưng Khánh phối hợp phát hiện, xử lý doanh nghiệp tàng trữ khoáng sản không rõ nguồn gốc hợp pháp

Công an xã Hưng Khánh phối hợp phát hiện, xử lý doanh nghiệp tàng trữ khoáng sản không rõ nguồn gốc hợp pháp

Ngày 15/6, Đội Quản lý thị trường số 3 (khu vực Trấn Yên - Văn Yên) đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính số tiền 50 triệu đồng đối với ông N.V.T (sinh năm 1980), đại diện Công ty TNHH Tưởng Tuyết YB, có địa chỉ tại thôn Pá Thoọc, xã Hưng Khánh, về hành vi mua khoáng sản không có nguồn gốc hợp pháp.

Lào Cai: Khi pháp luật đến với người dân qua không gian số

Lào Cai: Khi pháp luật đến với người dân qua không gian số

Chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật. Tại Lào Cai, việc đưa pháp luật lên không gian số không chỉ là giải pháp đổi mới phương thức tuyên truyền mà còn giúp chính sách đến gần hơn với Nhân dân, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Lào Cai: Khởi tố 1 bị can về tội “giả mạo trong công tác”

Lào Cai: Khởi tố 1 bị can về tội “giả mạo trong công tác”

Ngày 14/6/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lào Cai đã ban hành quyết định khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can đối với Nguyễn Phương Thảo (sinh năm 1987, trú tại tổ dân phố Hòa Quân, phường Âu Lâu, tỉnh Lào Cai) về tội "giả mạo trong công tác”, quy định tại điểm a, khoản 1,  Điều 359 Bộ luật Hình sự.

Lào Cai: Mua bán, tổ chức sử dụng trái phép chất ma tuý liên tỉnh, 4 đối tượng “sa lưới”

Lào Cai: Mua bán, tổ chức sử dụng trái phép chất ma tuý liên tỉnh, 4 đối tượng “sa lưới”

Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy Công an tỉnh Lào Cai chủ trì, phối hợp với tổ công tác đặc biệt phụ trách địa bàn phường Lào Cai, xã A Mú Sung và Công an phường Lào Cai đột kích bắt quả tang 3 đối tượng đang có hành vi tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy dạng hồng phiến tại phòng ngủ tầng 3, số nhà 010 đường Đinh Bộ Lĩnh, tổ 20 phường Lào Cai, tỉnh Lào Cai.

Công an phường Âu Lâu tuyên truyền phòng, chống ma túy cho công nhân lao động tại Khu công nghiệp Âu Lâu

Công an phường Âu Lâu tuyên truyền phòng, chống ma túy cho công nhân lao động tại Khu công nghiệp Âu Lâu

Ngày 16/6, Công an phường Âu Lâu phối hợp với Tổ Công tác xây dựng “phường Âu Lâu không ma túy” của Công an tỉnh tổ chức tuyên truyền pháp luật về phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật về ma túy cho cán bộ, công nhân làm việc tại Công ty TNHH Unico Global, Khu công nghiệp Âu Lâu.

Tai nạn tại vị trí gờ, gồ giảm tốc: Cần nhìn nhận đầy đủ nguyên nhân

Tai nạn tại vị trí gờ, gồ giảm tốc: Cần nhìn nhận đầy đủ nguyên nhân

Mỗi khi xảy ra các vụ trượt ngã, va chạm giao thông tại các vị trí có gờ, gồ giảm tốc, dư luận thường thường có xu hướng đổ lỗi cho bất cập hạ tầng. Tuy nhiên, qua khảo sát thực tế trên Đường tỉnh 151 và kết quả rà soát của cơ quan chức năng cho thấy, câu chuyện không chỉ nằm ở mặt đường, mà cốt lõi nằm ở thói quen lái xe chủ quan, thiếu kỹ năng quan sát biển báo từ xa của người điều khiển phương tiện.

Lào Cai: Hoàn tất kết luận điều tra 2 vụ trục lợi ngân sách và đề nghị truy tố 8 bị can

Lào Cai: Hoàn tất kết luận điều tra 2 vụ trục lợi ngân sách và đề nghị truy tố 8 bị can

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lào Cai vừa hoàn tất kết luận điều tra 2 vụ án hình sự “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ” xảy ra tại UBND xã Suối Giàng và Phòng Văn hóa, khoa học và thông tin huyện Văn Chấn (trước sáp nhập), đồng thời chuyển hồ sơ đến Viện kiểm sát nhân dân có thẩm quyền đề nghị truy tố các bị can theo quy định của pháp luật.

Công an xã Pha Long liên tiếp phát hiện các vụ việc liên quan đến ma túy

Công an xã Pha Long liên tiếp phát hiện các vụ việc liên quan đến ma túy

Thực hiện đợt cao điểm tấn công, trấn áp tội phạm, thời gian qua, Công an xã Pha Long đã tăng cường công tác nắm tình hình, quản lý địa bàn, nhất là đối với các công trình xây dựng tập trung nhiều lao động từ nơi khác đến làm việc. Qua đó, liên tiếp phát hiện, xử lý nhiều vụ việc liên quan đến ma túy.

Xét xử vụ huy động vốn qua hệ sinh thái nước ion kiềm GMT: 1.258 người bị cuốn vào vòng xoáy đầu tư gần 90 tỷ đồng

Xét xử vụ huy động vốn qua hệ sinh thái nước ion kiềm GMT: 1.258 người bị cuốn vào vòng xoáy đầu tư gần 90 tỷ đồng

Ngày 16/6, TAND TP Hà Nội mở phiên tòa sơ thẩm xét xử vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản xảy ra tại Công ty Cổ phần Nước GMT, vụ việc được xác định đã ảnh hưởng tới 1.258 cá nhân với tổng số tiền bị cáo buộc chiếm đoạt lên tới gần 90 tỷ đồng.

Công an xã Phong Dụ Hạ kịp thời ngăn chặn vụ lừa đảo giả danh shipper, giúp người dân tránh mất 33 triệu đồng

Công an xã Phong Dụ Hạ kịp thời ngăn chặn vụ lừa đảo giả danh shipper, giúp người dân tránh mất 33 triệu đồng

Ngày 15/6, Công an xã Phong Dụ Hạ, tỉnh Lào Cai đã kịp thời phát hiện, ngăn chặn một vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng với thủ đoạn giả danh nhân viên giao hàng (shipper), giúp một người dân tránh bị chiếm đoạt số tiền 33 triệu đồng.

Công an xã Gia Phú kịp thời ngăn chặn một trường hợp có nguy cơ trở thành nạn nhân của thủ đoạn “việc nhẹ, lương cao”

Công an xã Gia Phú kịp thời ngăn chặn một trường hợp có nguy cơ trở thành nạn nhân của thủ đoạn “việc nhẹ, lương cao”

Thông qua công tác nắm tình hình địa bàn và quản lý, giáo dục thanh thiếu niên tại cơ sở, Công an xã Gia Phú đã kịp thời phát hiện, tuyên truyền, vận động một công dân từ bỏ ý định sang Campuchia làm việc theo lời mời chào trên mạng xã hội với những hứa hẹn “việc nhẹ, lương cao”.

Lào Cai: Khởi tố, bắt tạm giam 02 đối tượng về hành vi tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy

Lào Cai: Khởi tố, bắt tạm giam 02 đối tượng về hành vi tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lào Cai vừa ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can và Lệnh tạm giam đối với Va Văn Anh (sinh năm 2007) và Va Văn Hà (sinh năm 1997), cùng trú tại thôn Phúng, xã Chiềng Ken về tội tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy theo khoản 1 Điều 255 Bộ luật Hình sự.

fb yt zl tw