Hoàn lưu bão số 3 tháng 9/ 2024 đã khiến căn nhà của gia đình ông Lã Văn Hà bị cuốn trôi xuống sông. Năm nay, căn nhà mới vừa hoàn thiện chưa kịp dọn vào ở thì mưa lũ do ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 10 tiếp tục gây sạt lở bờ sông, kéo sập toàn bộ móng nhà.
Ông Hà chia sẻ: Gia đình dành dụm làm căn nhà để ổn định chỗ ở sau bão số 3 năm ngoái giờ lại đổ hết xuống sông. Thiệt hại liên tiếp thế này khiến gia đình khó mà vực dậy được.
Cách nhà ông Hà gần 100 m là gia đình bà Lã Thị Tuyết. Nhiều ngày qua, sau khi bờ sông sạt lở kéo theo cả hệ thống chuồng trại, công trình phụ, cả gia đình bà Tuyết vẫn chưa hết lo lắng. Những vết nứt trên nền nhà bắt đầu xuất hiện nhiều và ngày càng lan rộng khiến gia đình mất ăn mất ngủ.
Bà Tuyết cho biết: Năm trước gia đình làm trang trại ven đồi thì bị sạt lở vùi lấp hết. Năm nay, chúng tôi vay mượn xây chuồng trại ra ven sông lại bị cuốn trôi hết. Từ hôm mưa lũ đến giờ, không còn tâm trạng gì ăn uống, nghe dự báo bão tiếp theo lại đang chuẩn bị ập đến, gia đình không biết xoay sở ra sao.
Người dân thôn 2A Phố Ràng cho biết họ đã sinh sống ổn định ở đây nhiều năm, trước đây lòng sông nhỏ hẹp, cách móng nhà vài chục mét nhưng từ khi thủy điện Phúc Long tích nước phát điện thì hiện tượng sụt lún, sạt lở bắt đầu xuất hiện nhiều.
Mùa mưa lũ hằng năm nước sông lên nhanh và rút chậm, mặt nước lúc nào cũng ngấp nghé nền nhà, khiến nền đất yếu, dễ sạt lở. Nhìn khu đất quanh nhà cứ bị nuốt dần xuống lòng sông, chị Vũ Thị Mến lo lắng bởi không biết dãy chuồng trại, hàng quán của gia đình còn trụ vững được bao lâu.
Theo Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự xã Bảo Yên đợt mưa lũ vừa qua đã gây nhiều thiệt hại về người và tài sản cho người dân trên địa bàn. Trong đó có 11 căn nhà bị sụt lún, 27 căn nhà bị ngập lụt. Đặc biệt mưa lớn kèm theo việc thủy điện xả lũ và chặn dòng khiến nước sông Chảy lên cao đã làm nhiều khu dân cư ven sông bị ngập sâu.
Sau khi nước rút xuất hiện nhiều điểm sạt lở, ảnh hưởng đến cuộc sống người dân. Khối lượng sụt sạt lớn, kéo dài khiến việc khắc phục cần nguồn lực lớn. Để đảm bảo an toàn tính mạng, tài sản cho người dân, căn cứ vào tình hình thời thời tiết, thủy văn, chính quyền địa phương đã rà soát, vận động người dân di chuyển đến nơi an toàn trước khi mưa lũ xảy ra.
Bà Đặng Thị Hồng Nhung - Phó trưởng Phòng Kinh tế xã Bảo Yên cho biết: Đợt mưa lũ vừa qua khiến một số khu vực ven sông Chảy bị thiệt hại. Trước mắt chúng tôi huy động lực lượng hỗ trợ người dân sơ tán nhà ở, tài sản ra khỏi khu vực nguy cơ sạt lở. Sau đó sẽ tiếp tục khảo sát, vận động bà con di chuyển đến vị trí ở mới an toàn hơn.
Trên dòng chính sông Chảy từ thượng nguồn về đến hết địa phận tỉnh Lào Cai cũ có đến 8 thủy điện. Với quy trình vận hành hệ thống hồ thủy điện trên lưu vực này như hiện nay, tình hình sạt lở sẽ tiếp tục xảy ra tại các vị trí xung yếu khi có mưa lũ. Việc huy động nguồn lực xây dựng hệ thống kè sẽ rất khó khăn, vì vậy để ổn định cuộc sống lâu dài cho người dân cần tính đến phương án quy hoạch vị trí ở an toàn hơn.
