Sa Pa hấp dẫn du khách không chỉ bởi cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ, khí hậu trong lành, mát mẻ mà còn bởi kho tàng văn hóa vô giá của cộng đồng các dân tộc anh em. Trong bối cảnh du lịch địa phương đang chuyển mình mạnh mẽ, việc bảo tồn văn hóa gắn liền với phát triển kinh tế bền vững đã trở thành bài toán chiến lược. Sự ra đời của Không gian văn hóa “Sa Pa – Tinh hoa hội tụ” là lời giải đầy tâm huyết, đánh dấu một bước ngoặt trong việc nâng tầm giá trị bản sắc dân tộc.
Những ngày qua, bà Nông Thị Lý, xã Tả Van, tỉnh Lào Cai miệt mài với công việc làm nụ nhang truyền thống của đồng bào dân tộc Giáy tại Không gian văn hóa “Sa Pa – Tinh hoa hội tụ”. Mỗi khi có khách du lịch ghé thăm gian hàng, bà lại giới thiệu về nguyên liệu cũng như cách để làm ra những nụ nhang truyền thống. Thông qua đó, du khách có thể biết thêm nét đẹp trong đời sống thường ngày và các nghề thủ công truyền thống của đồng bào dân tộc Giáy.
Điểm đặc biệt của Không gian văn hóa “Sa Pa - Tinh hoa hội tụ” chính là mô hình hợp tác công - tư (PPP) đầu tiên trong lĩnh vực văn hóa - du lịch tại phường Sa Pa. Đây là thành quả của sự chung tay giữa chính quyền địa phương, đơn vị sự nghiệp và cộng đồng doanh nghiệp, hợp tác xã.
Ông Phạm Tiến Dũng - Phó Chủ tịch UBND phường Sa Pa khẳng định: Không gian văn hóa này là sản phẩm du lịch mới, đặc trưng, nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa các dân tộc... góp phần kích cầu du lịch, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương, đồng thời tạo thêm sinh kế cho bà con.
Việc xã hội hóa các hoạt động văn hóa giúp nguồn lực được khơi thông, đưa di sản từ trong bảo tàng hay các bản làng xa xôi bước ra đời thực một cách sinh động và bền vững hơn.
Bước chân vào Không gian văn hóa “Sa Pa - Tinh hoa hội tụ”, du khách như lạc vào một “Sa Pa thu nhỏ” với sự hiện diện của 5 dân tộc thiểu số chủ đạo: Mông, Dao, Tày, Giáy và Xa Phó. Mỗi ngôi nhà, mỗi vật dụng đều kể một câu chuyện riêng về nhân sinh quan và sự thích nghi của con người với thiên nhiên.
Chị Trịnh Thu Hằng, du khách đến từ tỉnh Thái Nguyên cho biết: Đến Không gian văn hóa “Sa Pa - Tinh hoa hội tụ” tôi vô cùng ấn tượng với những nét văn hóa truyền thống độc đáo của đồng bào các dân tộc nơi đây. Trong đó, ấn tượng nhất là những ngôi nhà gỗ 3 gian, bên trong là những nghệ nhân đang se lanh, dệt vải, hay thể hiện kỹ thuật vẽ sáp ong trên vải lanh tinh xảo, ngay bên cạnh là tiếng đàn Tính, điệu hát Then vang vọng…
Năm 2025, Sa Pa đã đón hơn 4,3 triệu lượt khách với doanh thu ấn tượng. Mục tiêu đến năm 2030 đón 12,2 triệu lượt khách không chỉ nằm ở những con số, mà nằm ở chất lượng trải nghiệm.
Ông Phạm Tiến Dũng - Phó Chủ tịch UBND phường Sa Pa khẳng định thêm: Văn hóa chính là “sản phẩm hết sức bền vững” để khai thác. Việc phát huy các giá trị ẩm thực, đời sống và cả văn hóa tâm linh của người dân bản địa chính là chìa khóa để xây dựng Sa Pa trở thành đô thị du lịch xanh, bản sắc và mang tầm quốc tế.
Không gian văn hóa "Sa Pa - Tinh hoa hội tụ" không chỉ là điểm dừng chân, mà còn là lời cam kết: cam kết của chính quyền trong việc giữ gìn bản sắc; cam kết của doanh nghiệp trong việc đồng hành với cộng đồng; cam kết của bà con dân tộc trong việc tự hào và phát huy giá trị bản sắc văn hóa.
Giữa sương mờ mây phủ, tiếng khèn Mông, tiếng đàn Tính vẫn vang lên, hòa cùng mùi hương thảo mộc nồng nàn. Đó chính là linh hồn của Sa Pa - một linh hồn đang được nuôi dưỡng để tỏa sáng hơn bao giờ hết trên bản đồ du lịch Việt Nam và thế giới.
