Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026 là dịp để cả gia đình sum vầy, mâm cơm đầy đặn hơn, chén rượu cũng vì thế mà thêm mặn nồng. Nhưng đây cũng là thời điểm ngộ độc thực phẩm, rượu bia gia tăng. Chỉ một chút chủ quan với đồ ăn để lâu hay rượu bia không rõ nguồn gốc có thể khiến niềm vui ngày Tết trở thành nỗi lo sức khỏe.
Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Phan Thảo Lan, Khoa Cấp cứu - Bệnh viện Nhân dân Gia Định TPHCM, đưa ra một số lời khuyên làm sao để có cái Tết vui, an toàn.
Tăng ca ngộ độc trong những ngày Tết
Theo ghi nhận từ các cơ sở y tế, số ca nhập viện vì ngộ độc thực phẩm và rượu bia thường tăng cao trong và sau Tết. Nguyên nhân chủ yếu liên quan đến việc sử dụng thực phẩm không đảm bảo an toàn, ăn uống quá mức và lạm dụng rượu bia trong các buổi tiệc, liên hoan kéo dài.
Các triệu chứng của ngộ độc thực phẩm: Đau quặn bụng, buồn nôn và nôn ói, tiêu chảy, đau đầu, hoa mắt, chóng mặt, sốt, mệt mỏi và chán ăn.
Khi bị ngộ độc thực phẩm nên kích thích gây nôn: Có thể cân nhắc kích thích gây nôn để loại bỏ thức ăn còn tồn trong dạ dày. Chỉ áp dụng khi người bệnh còn tỉnh táo, không mắc bệnh lý về thực quản hoặc dạ dày và chưa quá 2 giờ kể từ thời điểm ăn thực phẩm không vệ sinh. "Không áp dụng phương pháp này với người bệnh mất ý thức, trẻ em hoặc phụ nữ đang mang thai’- BS Lan khuyên.
Người bệnh nên nghỉ ngơi, uống nước và Oresol: Nên uống nước theo từng ngụm nhỏ và liên tục để hạn chế nôn thêm, đồng thời phòng tránh tình trạng kiệt sức.
Chỉ ăn thực phẩm nhạt và loãng: Khi các triệu chứng đã thuyên giảm, người bệnh có thể bắt đầu ăn các món dễ tiêu, đồng thời hạn chế những món ăn nhiều dầu mỡ, gia vị mạnh, thức uống có cồn hoặc cafein.
Người dân cần đến cơ sở y tế ngay khi có các dấu hiệu: Tiêu chảy ra máu, tiêu chảy kéo dài hơn 3 ngày, sốt cao hơn 38.9 độ C, nôn ói nhiều, có dấu hiệu mất nước, tiểu ít, khô miệng, chóng mặt khi đứng…
Rượu bia là nguyên nhân hàng đầu
Bên cạnh thực phẩm, rượu bia là yếu tố nguy cơ phổ biến trong dịp Tết. Việc uống quá nhiều trong thời gian ngắn, uống khi đói, uống liên tục nhiều ngày hoặc sử dụng rượu không rõ nguồn gốc có thể gây ngộ độc nặng. Ngộ độc rượu, đặc biệt là rượu chứa methanol, có thể gây mù lòa, tổn thương não, suy đa cơ quan và tử vong nếu không được phát hiện và điều trị sớm.
Các triệu chứng của ngộ độc rượu bia: Da xanh hoặc tím, đặc biệt vùng xung quanh môi và móng tay; lú lẫn, phản ứng chậm, không thể đi lại; khó khăn trong việc duy trì ý thức; nói không rõ, nói ngọng; nôn ói; thở chậm, thở không đều; co giật, hôn mê; nhìn mờ, nhìn đôi, giảm hoặc mất thị lực…
Khi nghi ngờ người bệnh ngộ độc rượu bia, người nhà cố gắng giữ người bệnh tỉnh táo, đặt người bệnh ở tư thế đầu được kê cao. Nếu người bệnh bất tỉnh, cho nằm nghiêng, tránh hít sặc khi nôn ói. Nếu người bệnh còn tỉnh, cho người bệnh uống nước, giữ ấm cho người bệnh, đưa đến cơ sở y tế.
Khuyến cáo để đón Tết an toàn
Ăn chín, uống sôi; lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng. Bảo quản thức ăn đúng cách, không sử dụng thực phẩm ôi thiu. Hạn chế rượu bia, không uống rượu không rõ nguồn gốc. Không ép uống rượu bia trong các buổi tiệc…
Ngộ độc thực phẩm và rượu bia ngày Tết không phải là chuyện nhỏ. Đừng chủ quan để Tết thực sự là niềm vui trọn vẹn, an toàn cho mỗi gia đình.
