Trong dòng chảy dịch chuyển đầu tư và nhân lực toàn cầu, Việt Nam đang nổi lên như một điểm đến ngày càng hấp dẫn đối với lao động nước ngoài. Không chỉ là "công xưởng mới" của khu vực, Việt Nam còn dần trở thành môi trường làm việc năng động, giàu cơ hội, thu hút đội ngũ chuyên gia, quản lý và kỹ thuật viên quốc tế đến làm việc lâu dài.
Theo thống kê mới nhất của Bộ Nội vụ, hiện cả nước có khoảng 165.000 lao động nước ngoài đang làm việc, đến từ hơn 110 quốc gia và vùng lãnh thổ. Phần lớn trong số này đảm nhiệm vị trí chuyên gia, nhà quản lý, giám đốc điều hành và lao động kỹ thuật cao, tập trung tại các trung tâm kinh tế như TPHCM, Hà Nội, Bắc Ninh, Bắc Giang, Đồng Nai…
Con số trên không chỉ phản ánh quy mô mở cửa của nền kinh tế mà còn cho thấy sức hút của môi trường làm việc tại Việt Nam trong giai đoạn mới.
Từ "điểm đến chi phí thấp" đến trung tâm sản xuất - công nghệ
Sự hiện diện của các tập đoàn đa quốc gia như Samsung, Intel, LG cùng nhiều doanh nghiệp châu Âu, Mỹ, Nhật Bản đã tạo nên hệ sinh thái sản xuất và công nghệ quy mô lớn. Khi chuỗi giá trị được nâng cấp, nhu cầu về chuyên gia quốc tế để quản lý, vận hành và chuyển giao công nghệ cũng gia tăng tương ứng.
Ông David Kim, chuyên gia kỹ thuật người Hàn Quốc đang làm việc tại Khu Công nghệ cao TPHCM, cho biết ban đầu ông chỉ dự định sang Việt Nam công tác ngắn hạn. Tuy nhiên, môi trường làm việc năng động, đội ngũ lao động trẻ ham học hỏi và cơ hội phát triển nghề nghiệp đã khiến ông quyết định ở lại lâu dài. "Tôi nhận thấy Việt Nam đang thay đổi rất nhanh. Doanh nghiệp đầu tư bài bản, quy trình chuyên nghiệp hơn và nhân sự địa phương có khả năng tiếp thu công nghệ tốt" - ông chia sẻ.
Ở góc độ vĩ mô, TS Nguyễn Thuỵ Vũ - Viện trưởng Viện Đào tạo và Nâng cao TPHCM, cho rằng Việt Nam đang bước vào giai đoạn thu hút nhân lực quốc tế theo chiều sâu. "Nếu trước đây chúng ta thu hút đầu tư dựa vào lợi thế chi phí, thì nay là lợi thế về ổn định chính trị, tốc độ tăng trưởng, hội nhập sâu rộng và tiềm năng thị trường. Điều đó kéo theo dòng dịch chuyển nhân lực chất lượng cao" - TS Vũ phân tích.
Động lực từ các dự án trọng điểm quốc gia
Một trong những yếu tố gia tăng sức hấp dẫn của môi trường làm việc tại Việt Nam là việc triển khai đồng loạt các dự án trọng điểm quốc gia. Các công trình hạ tầng chiến lược như cao tốc Bắc – Nam, sân bay quốc tế Long Thành; các tuyến metro tại TPHCM và Hà Nội; cùng các chương trình chuyển đổi số quốc gia, phát triển năng lượng tái tạo, trung tâm đổi mới sáng tạo… đang tạo ra nhu cầu lớn về nhân lực kỹ thuật, quản lý dự án, chuyên gia công nghệ.
TS. Huỳnh Anh Bình - Giám đốc Trung tâm Hướng nghiệp TPHCM, nhận định: "Những dự án quy mô lớn không chỉ cần nguồn nhân lực trong nước mà còn đòi hỏi chuyên gia quốc tế có kinh nghiệm triển khai. Sự tham gia của họ góp phần nâng cao chuẩn mực quản trị, kỹ thuật và thúc đẩy quá trình chuyển giao công nghệ".
Theo TS Bình, môi trường làm việc tại Việt Nam ngày càng chuyên nghiệp, minh bạch hơn nhờ cải cách thể chế, hoàn thiện khung pháp lý về lao động và đầu tư. Đồng thời, chi phí sinh hoạt cạnh tranh so với nhiều quốc gia trong khu vực cũng là yếu tố khiến nhiều lao động nước ngoài cân nhắc lựa chọn Việt Nam làm nơi làm việc lâu dài.
Nâng tầm sức cạnh tranh của thị trường lao động
Tuy vậy, để tiếp tục giữ chân và thu hút lao động quốc tế chất lượng cao, Việt Nam cần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính liên quan đến giấy phép lao động, thị thực; phát triển hạ tầng đô thị, dịch vụ giáo dục và y tế đạt chuẩn quốc tế. Đồng thời, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong nước để tạo môi trường làm việc đồng bộ.
Trong bối cảnh hội nhập ngày càng sâu rộng, việc thu hút lao động nước ngoài không chỉ nhằm đáp ứng nhu cầu trước mắt của doanh nghiệp mà còn là cơ hội để Việt Nam học hỏi, tiếp thu tri thức quản trị và công nghệ hiện đại.
Từ một điểm đến sản xuất chi phí thấp, Việt Nam đang dần khẳng định vị thế là môi trường làm việc giàu tiềm năng, hấp dẫn nhân lực quốc tế – một chỉ dấu quan trọng cho quá trình phát triển bền vững và nâng tầm nền kinh tế trong giai đoạn mới.
