Kinh tế hợp tác xã - dấu ấn đậm nét năm 2025

Những kết quả đạt được không chỉ thể hiện ở số lượng hợp tác xã tăng lên mà quan trọng hơn là sự chuyển biến rõ nét về tư duy tổ chức sản xuất, năng lực quản trị, khả năng liên kết thị trường và đóng góp thiết thực vào nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống người dân, đặc biệt ở khu vực nông thôn, vùng cao và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Ông Nguyễn Đức Lâm - Phó Chủ tịch phụ trách Liên minh Hợp tác xã tỉnh Lào Cai, cho biết: “Tính đến hết năm 2025, toàn tỉnh Lào Cai có 1.460 hợp tác xã đang hoạt động, với tổng vốn điều lệ đạt 3.325,2 tỷ đồng, thu hút 41.938 thành viên tham gia. Cơ cấu hợp tác xã tiếp tục phát triển đa dạng, phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương”.

Trong đó, lĩnh vực nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn nhất với 828 hợp tác xã, đóng vai trò nòng cốt trong tổ chức sản xuất, liên kết tiêu thụ nông sản và xây dựng nông thôn mới. Lĩnh vực công nghiệp - xây dựng có 302 hợp tác xã; thương mại - dịch vụ và các lĩnh vực khác có 312 hợp tác xã; lĩnh vực tài chính, ngân hàng và bảo hiểm có 18 đơn vị, từng bước đáp ứng nhu cầu phát triển sản xuất, kinh doanh và đời sống của người dân.

Không chỉ tăng về số lượng, hiệu quả hoạt động của các hợp tác xã cũng được nâng lên rõ rệt. Năm 2025, toàn tỉnh thành lập mới 122 hợp tác xã, đạt 101,6% kế hoạch tỉnh giao và vượt chỉ tiêu Liên minh Hợp tác xã Việt Nam giao. Các hợp tác xã mới thành lập cơ bản được tổ chức, hoạt động theo đúng quy định của Luật Hợp tác xã, chú trọng liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị, ứng dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật và gắn với nhu cầu thị trường.

Kết quả hoạt động sản xuất - kinh doanh của khu vực hợp tác xã tiếp tục khởi sắc. Doanh thu bình quân của mỗi hợp tác xã đạt gần 1,8 tỷ đồng/năm, lợi nhuận bình quân đạt 352 triệu đồng/năm; thu nhập bình quân của người lao động trong hợp tác xã đạt gần 60 triệu đồng/năm. Những con số này cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của hợp tác xã trong tạo việc làm ổn định, nâng cao thu nhập, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, nhất là ở những địa bàn còn nhiều khó khăn.

Công tác hỗ trợ vốn tiếp tục được xác định là một trong những giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao năng lực hoạt động của hợp tác xã. Thông qua các nguồn vốn từ Quỹ Quốc gia giải quyết việc làm, Quỹ Hỗ trợ phát triển hợp tác xã tỉnh và Quỹ Hỗ trợ phát triển hợp tác xã Việt Nam, trong năm 2025, Liên minh hợp tác xã tỉnh đã giải ngân cho 36 dự án với tổng số tiền gần 60 tỷ đồng. Lũy kế đến nay, có 87 dự án đang sử dụng vốn vay với tổng dư nợ 96,1 tỷ đồng, tập trung vào các lĩnh vực sản xuất nông nghiệp hàng hóa, chế biến nông - lâm sản, thương mại - dịch vụ và đầu tư máy móc, thiết bị. Nguồn vốn ưu đãi này đã giúp nhiều hợp tác xã mở rộng quy mô sản xuất, đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm và tăng sức cạnh tranh trên thị trường.

Cùng với hỗ trợ vốn, hoạt động tư vấn, hỗ trợ phát triển sản phẩm và xây dựng chuỗi giá trị tiếp tục là điểm nhấn nổi bật trong năm 2025. Trong năm, 10 sản phẩm của 5 hợp tác xã được tư vấn xây dựng hồ sơ tham gia Chương trình "mỗi xã một sản phẩm" (OCOP), đạt 100% kế hoạch được giao. 24 mô hình hợp tác xã phát triển sản xuất gắn với chuỗi giá trị được hỗ trợ với tổng kinh phí trên 6 tỷ đồng, đạt 250% kế hoạch. Đặc biệt, 45 hợp tác xã hoàn thành chuyển đổi sang mô hình hợp tác xã kiểu mới, đạt 150% kế hoạch, góp phần nâng cao năng lực quản trị, tăng tính minh bạch, phát huy vai trò làm chủ của thành viên và thích ứng tốt hơn với cơ chế thị trường.

Công tác xúc tiến thương mại, quảng bá và kết nối tiêu thụ sản phẩm cho hợp tác xã được đẩy mạnh và triển khai đồng bộ. Trong năm 2025, Liên minh Hợp tác xã tỉnh đã tổ chức quảng bá, giới thiệu trên 1.200 lượt sản phẩm OCOP và đặc sản vùng miền của các hợp tác xã, doanh nghiệp thành viên tại các hội nghị kết nối cung - cầu, triển lãm, hội chợ trong và ngoài tỉnh. Thông qua các hoạt động này, nhiều sản phẩm của hợp tác xã từng bước khẳng định thương hiệu, mở rộng thị trường tiêu thụ, tạo động lực để các hợp tác xã đầu tư nâng cao chất lượng và mẫu mã sản phẩm.

Song song với đó, công tác đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực cho khu vực kinh tế tập thể tiếp tục được quan tâm. Hơn 40 lớp bồi dưỡng, tập huấn đã được tổ chức, tập trung nâng cao kiến thức quản lý, kỹ năng sản xuất - kinh doanh, chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ cho hàng nghìn lượt cán bộ quản lý, thành viên hợp tác xã, trong đó đông đảo đồng bào dân tộc thiểu số tham gia. Đây được xem là nền tảng quan trọng giúp các hợp tác xã từng bước đổi mới tư duy, nâng cao hiệu quả hoạt động và phát triển bền vững.

Gắn phát triển kinh tế tập thể với mục tiêu giảm nghèo bền vững, Liên minh hợp tác xã tỉnh đã tư vấn, xây dựng phương án và dự án đầu tư cho 30 đơn vị với tổng mức đầu tư trên 60 tỷ đồng; đồng thời hỗ trợ 120 con bò sinh sản cho 60 hộ nghèo, cận nghèo, với tổng giá trị 3 tỷ đồng, giúp các hộ có thêm sinh kế, từng bước ổn định cuộc sống. Riêng việc thực hiện nhiệm vụ hỗ trợ xã Trạm Tấu theo chỉ đạo của Tỉnh ủy, 40 con bò sinh sản đã được trao cho 20 hộ dân, tổng giá trị hỗ trợ 1 tỷ đồng, góp phần giúp nhiều hộ vươn lên thoát nghèo bền vững.

Đáng chú ý, các hoạt động vận động và triển khai nguồn viện trợ nước ngoài tiếp tục mang lại hiệu quả thiết thực cho khu vực kinh tế tập thể. Trong năm 2025, tổng ngân sách viện trợ giải ngân trên 20 tỷ đồng, tập trung vào các hoạt động nâng cao năng lực, thúc đẩy sản xuất xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu. Bên cạnh đó, 19 gói hỗ trợ tăng trưởng sạch đã được trao cho các hợp tác xã, tổ nhóm sản xuất và doanh nghiệp, với tổng kinh phí trên 5,8 tỷ đồng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và sản xuất bền vững.

Phát huy những kết quả đạt được, năm 2026, tỉnh Lào Cai đặt mục tiêu thành lập mới 120 hợp tác xã, trong đó Liên minh hợp tác xã tỉnh trực tiếp hỗ trợ thành lập 50 hợp tác xã. Tỉnh tiếp tục khuyến khích phát triển các hợp tác xã kiểu mới gắn với chuỗi giá trị hàng hóa chủ lực, mô hình kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, nhằm hỗ trợ hiệu quả cho kinh tế hộ và nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm địa phương.

Theo kế hoạch, 100% hợp tác xã thành lập mới sẽ hoạt động đúng quy định của Luật Hợp tác xã; 100% cán bộ quản lý hợp tác xã mới được tập huấn, bồi dưỡng kiến thức quản lý và nghiệp vụ; 100% hợp tác xã đang hoạt động được tuyên truyền, phổ biến Luật Hợp tác xã. Tỉnh phấn đấu có từ 61% hợp tác xã trở lên đạt loại khá, tốt; 25% cán bộ quản lý hợp tác xã có trình độ cao đẳng, đại học trở lên. Cùng với đó, tỉnh kiên quyết giải thể các hợp tác xã hoạt động yếu kém, ngừng hoạt động kéo dài đủ điều kiện theo quy định; phối hợp triển khai hiệu quả các dự án quốc tế như Dự án SPRINT do Canada tài trợ và Dự án hỗ trợ các sáng kiến chuyển đổi xanh do phụ nữ dẫn dắt.

Ông Nguyễn Đức Lâm - Phó Chủ tịch phụ trách Liên minh hợp tác xã tỉnh, khẳng định: “Năm 2026 cũng là năm tỉnh Lào Cai tổ chức Đại hội Liên minh hợp tác xã tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030, kỷ niệm 80 năm Ngày Hợp tác xã Việt Nam và phát động "Tháng hành động vì hợp tác xã". Đây là những sự kiện quan trọng, tạo động lực mới để khu vực kinh tế hợp tác xã tiếp tục đổi mới, phát triển mạnh mẽ và bền vững”.

Với định hướng đúng đắn, giải pháp đồng bộ và sự vào cuộc tích cực của cả hệ thống chính trị, kinh tế hợp tác xã tỉnh Lào Cai được kỳ vọng sẽ tiếp tục khẳng định vai trò là trụ cột quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, góp phần thực hiện hiệu quả các mục tiêu giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới và nâng cao đời sống Nhân dân trong những năm tới.