Theo ông Sin Lào Lẻng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Nậm Chảy, trong số 11 tiêu chí chưa đạt thì khó khăn nhất là tiêu chí tỷ lệ hộ nghèo. Hiện xã có 304 hộ nghèo (chiếm 48,03%), 162 hộ cận nghèo (chiếm 25,59%). Để đạt tiêu chí này, từ nay đến hết năm 2025, xã phải giảm tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo đa chiều xuống dưới 20%.
Hiện trung bình mỗi năm, xã chỉ giảm được khoảng 2% hộ nghèo, cận nghèo. Trong vòng 1,5 năm tới, việc giảm khoảng 50% hộ nghèo, cận nghèo đa chiều là nhiệm vụ quá khó đối với địa phương.
Theo lý giải của ông Lẻng, mặc dù xã đã tích cực tuyên truyền, vận động và huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị nhưng một số người vẫn còn tư tưởng thụ động, trông đợi vào sự hỗ trợ của Nhà nước. Bên cạnh đó, địa hình núi cao, chia cắt cùng thời tiết khắc nghiệt đã ảnh hưởng lớn đến sản xuất và đời sống của người dân. Ngoài ra, xã có xuất phát điểm thấp, chủ yếu người dân dựa vào sản xuất nông nghiệp, cùng với đó là việc tìm đầu ra cho nông sản còn hạn chế nên thu nhập của bà con rất bấp bênh, trung bình chỉ đạt 26,9 triệu đồng/người/năm.
Gia đình ông Hảng Diu Cồ (thôn Gia Khâu A) là hộ nghèo, đặc biệt khó khăn của xã. Vợ chồng ông sinh 5 con (2 người đã lập gia đình), trong khi đó kinh tế suốt nhiều năm qua chỉ trông chờ vào mảnh nương nhỏ trồng ngô. Năm 2023, gia đình ông Cồ được Nhà nước hỗ trợ 1.500 cây chuối từ Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Tuy nhiên, sau hơn 1 năm xuống giống, một vài cây có dấu hiệu bị bệnh vàng lá Panama, nguy cơ không cho thu hoạch rất cao. Ông Cồ tâm sự: "Thoát nghèo là mong mỏi, là quyết tâm bao lâu nay của gia đình tôi. Tuy nhiên, thu nhập chỉ trông chờ vào cây ngô, rất bấp bênh, trong khi chuối mới trồng lại bị bệnh khiến con đường thoát nghèo của gia đình tôi càng gian nan".
Không chỉ gặp khó trong việc giảm nghèo, xã Nậm Chảy còn đối mặt với nguy cơ tái nghèo rất cao. Theo ông Sin Lào Lẻng, hiện xã có khoảng 20% số hộ có nguy cơ tái nghèo do hiệu quả sản xuất nông nghiệp thấp, trong khi tiêu chí thu nhập ngày càng đặt ra yêu cầu cao khiến nhiều hộ không đáp ứng kịp.
Gia đình anh Ly Sảo Hồ (thôn Gia Khâu A) có mảnh nương hơn 1 ha trồng ngô, chuối. Nhờ chăm chỉ, năm 2022 gia đình anh được công nhận thoát nghèo. Tuy nhiên, hiện thu nhập từ cây ngô thấp, không có đầu ra ổn định, còn cây chuối có dấu hiệu bị bệnh vàng lá. Ngoài ngô và chuối thì gia đình anh không có nguồn thu nhập nào khác, trong khi nhà đông người (1 mẹ già, 2 vợ chồng và 5 người con) khiến nguy cơ tái nghèo cao.
Anh Hồ cho biết: Mặc dù thoát nghèo nhưng cuộc sống gia đình tôi vẫn khó khăn, thu nhập bấp bênh. Năm nay, ngô không bán được mấy, chuối thì nhiễm bệnh. Chắc lại trở thành hộ nghèo thôi...!
Theo đánh giá của chính quyền địa phương, tiêu chí hộ nghèo là một trong những “nút thắt” nếu gỡ được sẽ giúp thực hiện các tiêu chí khác. Vì vậy, trong phương hướng 6 tháng cuối năm 2024, kế hoạch năm 2025 của xã Nậm Chảy, nhiệm vụ xóa đói, giảm nghèo được xã đặc biệt chú trọng.
Ban Chỉ đạo xây dựng nông thôn mới xã Nậm Chảy đã xây dựng kế hoạch cụ thể để tuyên truyền, nâng cao nhận thức, vận động người dân đẩy mạnh sản xuất nông - lâm nghiệp. Cùng với đó, triển khai các dự án phát triển kinh tế, đồng thời hỗ trợ bà con tìm đầu ra cho nông sản. Với quyết tâm cao của chính quyền và sự đồng lòng, đoàn kết của người dân, hy vọng xã Nậm Chảy sẽ sớm đạt các mục tiêu xây dựng nông thôn mới.
