Khi dân vận khéo làm thay đổi ý thức cộng đồng

Mỗi ngày, khu vực cổng trường Tiểu học Lê Ngọc Hân (phường Lào Cai) thường xảy ra ùn tắc giao thông khi hơn 1.300 học sinh cùng tan học. Để khắc phục tình trạng trên, thay vì sử dụng những biện pháp hành chính cứng nhắc, nhà trường chọn cách lắng nghe ý kiến của phụ huynh, học sinh cùng các lực lượng chức năng để xây dựng môi trường giáo dục an toàn, văn minh.

Trường Tiểu học Lê Ngọc Hân có 35 lớp với 1.364 học sinh. Mỗi buổi sáng và cuối giờ chiều, hàng nghìn lượt phụ huynh tập trung đưa đón con trong cùng một khoảng thời gian. Chỉ cần vài phương tiện dừng, đỗ không đúng nơi quy định là cả khu vực trước cổng trường nhanh chóng ùn tắc, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn giao thông.

Điều này khiến Ban Giám hiệu nhà trường vô cùng trăn trở và sự trăn trở ấy nhanh chóng được chuyển thành hành động. Vào những ngày mưa lớn, thời tiết bất lợi hay các dịp khai giảng, ngày lễ lớn, khi lượng phụ huynh tập trung đông hơn thường lệ, các đồng chí trong Ban Giám hiệu luôn trực tiếp có mặt từ rất sớm, cùng giáo viên hướng dẫn phụ huynh đưa xe vào đúng khu vực đón, giữ khoảng cách để bảo đảm an toàn. Hình ảnh người đứng đầu nhà trường cùng cán bộ, giáo viên sát cánh với phụ huynh trong từng giờ cao điểm đã tạo nên sự tin tưởng và gắn kết, để mỗi lời tuyên truyền đều trở nên gần gũi, thuyết phục.

Điều chúng tôi trăn trở nhất không phải là ùn tắc kéo dài vài phút, mà là sự an toàn của học sinh. Muốn giải quyết tận gốc vấn đề, phải tạo được sự đồng thuận của phụ huynh để cùng hình thành nếp sống văn minh

Đồng chí Bùi Thị Việt Hà - Bí thư Chi bộ, Hiệu trưởng nhà trường

Từ những trăn trở ấy, Chi bộ nhà trường xác định: muốn thành công thì phải bắt đầu từ công tác dân vận. Không chỉ làm tốt công tác tuyên truyền để người dân biết, mà còn lắng nghe và làm cho người dân hiểu, cùng tham gia xây dựng giải pháp, tự nguyện thực hiện. Đó cũng là khởi đầu của mô hình "Cổng trường an toàn giao thông".

Không lựa chọn cách làm theo kiểu áp đặt hay chỉ dừng ở những đợt tuyên truyền ngắn hạn, Chi bộ và Ban Giám hiệu trường Tiểu học Lê Ngọc Hân xác định muốn mô hình thành công thì trước hết phải tạo được sự đồng thuận của phụ huynh. Bởi phụ huynh là những người trực tiếp đưa đón con em mỗi ngày và cũng là nhân tố quyết định sự thành công của mô hình.

Từ thực tế đó, nhà trường chủ động tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương, phối hợp cùng lực lượng công an, ban đại diện cha mẹ học sinh và các tổ chức đoàn thể xây dựng mô hình "Cổng trường an toàn giao thông". Ngay từ đầu, mọi giải pháp đều được bàn bạc công khai, lấy ý kiến của phụ huynh để điều chỉnh phù hợp với điều kiện thực tế.

Đồng chí Bùi Thị Việt Hà - Bí thư Chi bộ, Hiệu trưởng nhà trường chia sẻ: "Chúng tôi luôn xác định phụ huynh không chỉ là người thực hiện mà còn là chủ thể của mô hình. Khi được lắng nghe, được cùng bàn bạc và thống nhất giải pháp, phụ huynh sẽ đồng thuận và tự giác thực hiện"

Từ sự thống nhất đó, nhiều giải pháp được triển khai đồng bộ như: phân luồng giao thông, bố trí khu vực đưa đón học sinh, điều chỉnh thời gian tan học giữa các khối lớp, kẻ vạch dừng xe, bố trí giáo viên trực tuần, Ban An toàn giao thông nhà trường và Đội Cờ đỏ hướng dẫn học sinh trong giờ cao điểm.

Công tác tuyên truyền cũng được đổi mới theo hướng gần gũi, dễ tiếp cận. Bên cạnh các buổi sinh hoạt dưới cờ, họp phụ huynh hay tuyên truyền trên zalo các nhóm lớp, hệ thống loa măng non được phát huy hiệu quả với những lời nhắc ngắn gọn, dễ nhớ, dễ thực hiện.

Bên cạnh đó, nhà trường tổ chức các hoạt động giúp trang bị kiến thức và kỹ năng tham gia giao thông an toàn cho học sinh, các em được giáo dục ý thức tự giác chấp hành pháp luật và khuyến khích nhắc nhở người thân thực hiện đúng quy định khi đưa đón con em đến trường.

Đồng chí Lưu Quang Trung - cán bộ Phòng Cảnh sát giao thông, Công an tỉnh Lào Cai cho biết, điểm nổi bật của mô hình không chỉ nằm ở việc tổ chức phân luồng khoa học mà còn ở cách nhà trường huy động được sự tham gia tích cực của phụ huynh và học sinh. Khi mỗi người đều ý thức được trách nhiệm của mình thì việc bảo đảm trật tự, an toàn giao thông sẽ bền vững hơn nhiều so với chỉ dựa vào lực lượng chức năng.

Những việc làm tưởng chừng rất bình dị ấy đã từng bước tạo nên sự thay đổi trong nhận thức của phụ huynh. Từ chỗ chấp hành vì được nhắc nhở, nhiều người đã chủ động thực hiện, coi việc đưa đón con đúng nơi quy định là trách nhiệm và cũng là cách góp phần bảo đảm an toàn cho tất cả học sinh. Đó cũng là nền tảng để mô hình từng bước đi vào cuộc sống.

Nếu ở giai đoạn đầu, nhà trường là đơn vị khởi xướng thì khi mô hình đi vào ổn định, chính phụ huynh và học sinh lại trở thành những người gìn giữ và lan tỏa những giá trị tốt đẹp mà mô hình mang lại. Không còn cảnh dừng xe tràn xuống lòng đường hay chen lấn trước cổng trường vào giờ cao điểm, nhiều phụ huynh đã chủ động xếp xe đúng vị trí để chờ đón con và nhắc nhau cùng chấp hành các quy định. Sự thay đổi ấy không đến từ những mệnh lệnh hành chính mà được hình thành từ quá trình kiên trì tuyên truyền, vận động và đồng hành của nhà trường.

Ông Lưu Quang Vũ - phụ huynh học sinh chia sẻ: "Ban đầu cũng có phụ huynh chưa quen vì phải thay đổi cách đưa đón con. Nhưng khi thấy giao thông thông thoáng hơn, các cháu đi lại an toàn hơn thì ai cũng đồng tình. Bây giờ nhiều phụ huynh còn chủ động nhắc nhau dừng xe đúng nơi quy định, không chen lấn trước cổng trường. Theo tôi, đó là điều đáng quý nhất mà mô hình mang lại".

Không chỉ phụ huynh, đội ngũ cán bộ, giáo viên cũng luôn giữ vai trò nòng cốt trong việc duy trì hiệu quả của mô hình. Dù ngày nắng hay ngày mưa, giáo viên trực tuần, Ban An toàn giao thông nhà trường và Đội Cờ đỏ vẫn đều đặn có mặt từ sớm để hướng dẫn học sinh, hỗ trợ phụ huynh và giữ gìn trật tự.

Những con số ấy không chỉ phản ánh hiệu quả của mô hình mà còn cho thấy sự thay đổi rõ nét trong ý thức chấp hành của phụ huynh và học sinh. Quan trọng hơn cả, mô hình đã tạo nên sự chuyển biến bền vững: mỗi phụ huynh trở thành một tuyên truyền viên, mỗi học sinh là một "đại sứ" của văn hóa giao thông và mỗi cán bộ, giáo viên đều góp phần vun đắp một môi trường học đường an toàn, văn minh.

Thành công của mô hình "Cổng trường an toàn giao thông" tại Trường Tiểu học Lê Ngọc Hân không chỉ được đo bằng những con số về giảm ùn tắc hay bảo đảm trật tự trước cổng trường, mà ý nghĩa hơn là đã khơi dậy được tinh thần trách nhiệm và sự đồng hành của mỗi phụ huynh, học sinh và các lực lượng phối hợp. Chính cách làm ấy đã tạo nên sự đồng thuận - nền tảng quan trọng nhất để mô hình phát huy hiệu quả lâu dài.