Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News
Hương trời, vị đất Thẳm Dương

Hương trời, vị đất Thẳm Dương

Thổ nhưỡng, khí hậu cùng tập quán canh tác lâu đời của người Tày, người Thái đã làm nên thứ nếp Khẩu Tan Đón dẻo thơm được công nhận là sản phẩm OCOP 4 sao của vùng đất Thẳm Dương, huyện Văn Bàn.

Khẩu Tan Đón là cái tên mà người Tày, người Thái ở xã Thẳm Dương đặt cho giống lúa nếp trắng, hạt tròn, dẻo thơm gắn liền với câu chuyện nguồn gốc nhuốm màu huyền bí. Cộng đồng dân cư nơi đây vẫn truyền tai nhau câu chuyện bà tiên vì thương dân mà ban cho giống lúa quý. Sau đó, người dân đã mất nhiều công sức tìm vùng đất phù hợp, cuối cùng thành công gieo hạt lúa quý trên cánh đồng ven dòng suối Nậm Con có nguồn nước trong mát. Sau mỗi vụ thu hoạch, người dân lại làm cốm, đồ xôi để tỏ lòng biết ơn bậc tiền nhân đã có công phát hiện ra giống nếp dẻo thơm. Với cộng đồng dân cư nơi đây, nếp Khẩu Tan Đón không chỉ là gạo nếp mà còn là niềm tự hào, là báu vật mà họ luôn gìn giữ.

Giữa tháng 10, khi đất trời đón những cơn gió lạnh đầu mùa là lúc nếp Khẩu Tan Đón vào thời kỳ chắc xanh, hạt thóc vẫn còn ngậm một chút sữa trắng, đúng độ để người Tày, người Thái ở các thôn Bản Ngoang, Bản Thẳm, Bản Bô… của xã Thẳm Dương cắt về làm cốm.

2.jpg

Trong các sản phẩm chế biến từ nếp Khẩu Tan Đón, cốm là món ăn được nhiều người ưa thích. Nhờ bàn tay khéo léo của phụ nữ Tày, Thái, những bông lúa “móc câu” còn ngậm sữa trở thành hạt cốm xanh mỏng, dẻo dai, thơm nhẹ. Mỗi hạt cốm là một “hạt ngọc” được kết tinh từ “hương trời, vị đất” đem đến cho thực khách cảm giác dễ chịu khi thưởng thức trong tiết trời se lạnh.

Chị La Thị Nơi ở thôn Bản Bô chia sẻ: Lúa làm cốm phải đúng độ chắc xanh, ngậm chút sữa mới cho ra được những mẻ cốm dẻo thơm, màu sắc bắt mắt. Nếu lúa non khi giã cốm sẽ bị nát, còn nếu lúa quá già, cốm sẽ cứng, ăn không ngon. Quá trình rang cốm phải canh lửa vừa đủ để hạt cốm chín tới, giữ được màu sắc tự nhiên và độ dẻo…

Không ai biết nếp Khẩu Tan Đón được người Tày, người Thái trồng ở Thẳm Dương từ bao giờ, nhưng ai cũng biết cứ đến mùa này, nhà nào cũng phải làm cốm để mời tổ tiên về chứng kiến và làm quà mời bà con, xóm làng. Ngày nay, cốm được làm từ nếp Khẩu Tan Đón trở thành đặc sản được nhiều người săn lùng, nhiều hộ trong thôn đã làm cốm bán ra thị trường với giá trung bình 100 nghìn đồng/kg.

Nep (1).jpg

Ngoài sử dụng cốm để “ăn chơi” như một món quà vặt, cốm Khẩu Tan Đón còn được những phụ nữ Tày, Thái ở Thẳm Dương chế biến thành những món ăn khác như xôi cốm, chả cốm, bánh cốm nhân thịt lợn bản hấp… Mỗi món ăn có hương vị riêng nhưng dư vị đọng lại với thực khách vẫn là độ dẻo, vị ngọt, mùi thơm đặc trưng của nếp Khẩu Tan Đón.

Ai đã từng một lần thử cốm, xôi và những sản phẩm chế biến từ nếp Khẩu Tan Đón sẽ không bao giờ quên hương vị đặc biệt của nó. Có lẽ do thời gian sinh trưởng kéo dài (hơn các giống lúa khác 2 tháng), lại không được sử dụng nhiều phân bón vì cây lúa cao dễ đổ, gãy, cùng khí hậu thổ nhưỡng riêng của vùng đất này đã giúp nếp Khẩu Tan Đón giữ được “tinh hoa” của đất trời trong từng “hạt ngọc”.

Chị Nguyễn Thị Sen, thôn Bản Bô.

Cốm là thức quà được người Tày, người Thái chế biến để “ăn chơi”, còn gạo nếp Khẩu Tan Đón lại được người tiêu dùng trong và ngoài xã “săn lùng”, tìm mua bởi mùi thơm đặc trưng, khi đồ xôi, làm bánh rất dẻo, có vị ngọt đặc trưng mà không giống nếp nào có được.

Anh Hoa Văn Ngân, Phó Giám đốc Hợp tác xã Thống Nhất, xã Thẳm Dương cho biết: Do chỉ trồng 1 vụ nên sản phẩm lúa, gạo nếp, cốm Khẩu Tan Đón thường xuyên “cháy hàng”. Từ khi được công nhận đạt sản phẩm OCOP 4 sao (năm 2021), nếp Khẩu Tan Đón được người tiêu dùng biết đến nhiều hơn. Mỗi năm, hợp tác xã thu mua hàng chục tấn lúa nếp của người dân để cung ứng ra thị trường với giá trung bình khoảng 45 nghìn đồng/kg gạo. Ngoài sản phẩm chính là gạo nếp Khẩu Tan Đón, hợp tác xã đang nghiên cứu để tung ra thị trường các sản phẩm mới như xôi nếp, bánh chưng, cốm, rượu ngâm đòng lúa… làm đa dạng thêm các sản phẩm từ đặc sản nếp Khẩu Tan Đón.

Nep (2).jpg

Với việc được công nhận là sản phẩm OCOP 4 sao, giá trị thương hiệu của nếp Khẩu Tan Đón ngày càng được nâng lên. Diện tích trồng nếp Khẩu Tan Đón xã Thẳm Dương đến nay đã đạt hơn 80 ha, sản lượng thóc đạt hơn 400 tấn. Nếp Khẩu Tan Đón trở thành cây trồng có giá trị cao, mở ra cơ hội thoát nghèo cho người dân Thẳm Dương. Ước tính mỗi năm nếp Khẩu Tan Đón mang lại nguồn thu khoảng 8 tỷ đồng cho người dân trên địa bàn xã.

Để duy trì và phát triển thương hiệu nếp Khẩu Tan Đón đặc sản, chính quyền và người dân xã Thẳm Dương đã thực hiện nhiều giải pháp để mở rộng diện tích, nâng cao năng suất, chất lượng và làm đa đạng sản phẩm chế biến từ giống nếp quý này.

Chúng tôi kỳ vọng những sản phẩm từ nếp Khẩu Tan Đón sẽ ngày càng “bay xa”, được người tiêu dùng trong và ngoài huyện yêu thích, qua đó thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển.

Ông Đỗ Quốc Khánh, Chủ tịch UBND xã Thẳm Dương

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Khi người dân Khe Năm gắn bó với cây chè

Khi người dân Khe Năm gắn bó với cây chè

Ông Triệu Khánh Thiện - Phó Chủ tịch UBND xã Hưng Khánh cho biết: “Sản phẩm Trà Bát tiên Hưng Khánh đạt chuẩn OCOP 4 sao nên làm ra đến đâu bán hết đến đó. Từ cây chè, đời sống của người dân Khe Năm được nâng cao”. Chén trà vàng óng, hương thơm dịu nhẹ lan tỏa, vị chát thanh khiết rồi ngọt hậu - đó là hương vị của cả vùng đất, một đời người gắn bó với cây chè.

Chủ động bảo vệ rừng mùa khô hanh

Chủ động bảo vệ rừng mùa khô hanh

Trước diễn biến thời tiết khô hạn, tỉnh đang triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng, trong đó chú trọng củng cố lực lượng tại chỗ, tăng cường kiểm tra, giám sát và nâng cao ý thức người dân, chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa.

.

Lào Cai: Mở mới, mở rộng gần 469 km đường giao thông nông thôn

Thực hiện Nghị quyết số 46-NQ/TU về phát triển giao thông nông thôn giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2040, tỉnh Lào Cai đang tập trung huy động các nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ mở mới, nâng cấp, kiên cố hóa hệ thống đường giao thông nông thôn, từng bước hoàn thiện hạ tầng kết nối, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Quản lý hồ thủy lợi, chủ động nguồn nước mùa khô

Quản lý hồ thủy lợi, chủ động nguồn nước mùa khô

Trước mùa khô, các địa phương khu vực Bảo Yên đang rà soát, sửa chữa hồ thủy lợi, tăng cường quản lý và điều tiết nước phục vụ sản xuất. Việc khôi phục công trình sau thiên tai, khắc phục hư hỏng được triển khai gắn với nhu cầu tưới, hạn chế nguy cơ thiếu nước ảnh hưởng đến mùa vụ.

Lào Cai phấn đấu xây dựng 5 - 10 mô hình ứng dụng công nghệ sinh học trong nông nghiệp

Lào Cai phấn đấu xây dựng 5 - 10 mô hình ứng dụng công nghệ sinh học trong nông nghiệp

Theo Kế hoạch 513/KH-UBND ngày 30/10/2026 của UBND tỉnh Lào Cai về phát triển công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp và môi trường giai đoạn 2026 - 2035, tầm nhìn đến năm 2045, tỉnh phấn đấu đến năm 2030 xây dựng từ 5 - 10 mô hình ứng dụng công nghệ sinh học, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị nông, lâm, thủy sản.

Khi cán bộ xã trực tiếp làm nông để chứng minh phương án giảm nghèo

Khi cán bộ xã trực tiếp làm nông để chứng minh phương án giảm nghèo

Từ những thửa ruộng chỉ cấy một vụ lúa, nhiều diện tích ở Púng Luông, tỉnh Lào Cai đã được đưa vào trồng hoa, cà chua, ớt và khoai tây. Ông Lý A Sử, nguyên Phó Chủ tịch UBND xã Nậm Khắt, hiện là Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Púng Luông, tỉnh Lào Cai là một trong những người trực tiếp tổ chức sản xuất, thử nghiệm cây trồng mới. Với ông, muốn người dân thay đổi cách làm nông nghiệp, trước hết phải bắt tay vào làm, để bà con thấy hiệu quả và cả những rủi ro thực tế.

Làm giàu nơi cuối nguồn sông Chảy

Làm giàu nơi cuối nguồn sông Chảy

Trên vùng đất dọc hai bên sông Chảy, phía hạ lưu đập thủy điện, những nông dân của xã Thác Bà đang phát huy thế mạnh đa dạng của vùng đất này để tạo ra nhiều sản phẩm cho xã hội. Nhiều hội viên Hội Nông dân xã đổi mới tư duy, trở thành những hộ sản xuất, kinh doanh giỏi, đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Cơ bản hoàn tất công tác chuẩn bị Không gian trưng bày sản phẩm nông nghiệp

Cơ bản hoàn tất công tác chuẩn bị Không gian trưng bày sản phẩm nông nghiệp

Từ ngày 2 đến 6/11, Không gian trưng bày sản phẩm nông nghiệp tỉnh Lào Cai và các tỉnh bạn sẽ diễn ra tại Quảng trường Trung tâm hội nghị phường Lào Cai, quy tụ 68 đơn vị với 88 gian hàng, giới thiệu hơn 400 sản phẩm. Hoạt động nằm trong khuôn khổ Hội nghị xúc tiến đầu tư, thương mại lĩnh vực nông nghiệp tỉnh Lào Cai năm 2026.

Canh tác lúa theo hướng xanh, bền vững

Canh tác lúa theo hướng xanh, bền vững

Với mục tiêu nâng cao năng suất, chất lượng lúa gạo gắn với bảo vệ môi trường, một số thôn của xã Võ Lao thí điểm canh tác lúa Syngenta. Việc lựa chọn giống có thời gian sinh trưởng phù hợp, khả năng chống chịu khá, năng suất cao không chỉ giúp nông dân nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn mở ra hướng canh tác bền vững.

Động lực mới cho vùng chè Shan tuyết hữu cơ

Động lực mới cho vùng chè Shan tuyết hữu cơ

Việc đầu tư nâng cấp Tỉnh lộ 153, đoạn nối xã Bắc Hà với xã Bản Liền có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tạo thuận lợi cho việc đi lại, vận chuyển hàng hóa của Nhân dân, đặc biệt là sản phẩm chè Shan tuyết hữu cơ nổi tiếng của địa phương.

Bảo Thắng đưa bưởi Múc OCOP lên không gian số

Bảo Thắng đưa bưởi Múc OCOP lên không gian số

Bén rễ ven sông Hồng hơn 40 năm qua, bưởi Múc (xã Bảo Thắng) ngày càng khẳng định giá trị của nông sản OCOP 3 sao, với doanh thu hàng chục tỷ đồng mỗi vụ. Từ những vườn trĩu quả, chuyển đổi số nông nghiệp đang góp phần đưa sản phẩm đặc sản này đến với khách hàng khắp mọi miền Tổ quốc.

Mường Khương sản xuất vụ đông gắn với nhu cầu thị trường

Mường Khương sản xuất vụ đông gắn với nhu cầu thị trường

Vụ đông năm nay, xã Mường Khương tập trung khai thác diện tích đất sau thu hoạch vụ mùa, khuyến khích người dân mở rộng sản xuất các loại cây trồng phù hợp. Cùng với sự chủ động của nông dân, chính quyền địa phương tăng cường hướng dẫn kỹ thuật, định hướng sản xuất gắn với nhu cầu thị trường, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế.

Tuyến đường hy vọng ở Si Ma Cai

Tuyến đường hy vọng ở Si Ma Cai

Trong các địa phương trên địa bàn tỉnh, Si Ma Cai là xã vùng cao, biên giới xa xôi, còn nhiều khó khăn, nhất là về hạ tầng giao thông. Những năm gần đây, nhờ sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, những tuyến đường mới được mở kết nối các thôn, bản, giúp người dân đi lại, giao thương được thuận lợi.

Báo cáo nghiệm thu sáng kiến “Hệ sinh thái tri thức số tích hợp thương mại điện tử hỗ trợ phát triển và tiêu thụ sản phẩm OCOP bền vững”

Báo cáo nghiệm thu sáng kiến “Hệ sinh thái tri thức số tích hợp thương mại điện tử hỗ trợ phát triển và tiêu thụ sản phẩm OCOP bền vững”

Sáng 30/10, tại Phân hiệu Đại học Thái Nguyên, tỉnh Lào Cai, Ban đại diện KCS Gateway tổ chức chương trình báo cáo nghiệm thu sáng kiến “Hệ sinh thái tri thức số tích hợp thương mại điện tử hỗ trợ phát triển và tiêu thụ sản phẩm OCOP bền vững” (KCS Gateway). Sáng kiến hướng tới nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ số cho phụ nữ vùng cao, góp phần quảng bá, mở rộng thị trường tiêu thụ các sản phẩm địa phương.

fb yt zl tw