Tham gia đoàn giám sát có đồng chí Trần Xuân Thủy - Trưởng Ban Dân tộc HĐND tỉnh; các thành viên đoàn giám sát; lãnh đạo các ban HĐND tỉnh, Văn phòng Đoàn đại biểu Quốc hội và HĐND tỉnh.
Trong chương trình giám sát, đoàn đã kiểm tra thực tế tại một số khu vực đang thực hiện giải phóng mặt bằng, tái định cư; nghe đại diện địa phương, chủ đầu tư và các đơn vị liên quan báo cáo tiến độ, những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai.
Theo báo cáo tại buổi làm việc, từ ngày 01/7/2025 đến tháng 7/2026, trên địa bàn xã có 06 dự án thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, với tổng diện tích thu hồi 812 ha, ảnh hưởng đến 600 hộ dân. Bên cạnh đó, 02 dự án triển khai trước ngày 01/7/2025 tiếp tục được thực hiện, với tổng diện tích 130,4 ha, ảnh hưởng đến 447 hộ dân.
Trong đó có nhiều dự án trọng điểm như: Hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư thôn Tiến Lợi; Hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư thôn Hùng Thắng; San gạt mặt bằng và hạ tầng kỹ thuật khu Thống Nhất phục vụ giải phóng mặt bằng Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng; Khu công nghiệp Phú Xuân, Phú Xuân 1 và Trạm 110 kV Nam thành phố. Đến nay, một số dự án đã hoàn thành bàn giao 100% mặt bằng; một số dự án đạt tỷ lệ giải phóng mặt bằng trên 90%.
Một trong những vướng mắc được xã Gia Phú báo cáo là quỹ đất tái định cư chưa đáp ứng nhu cầu thực tế. Hiện 03 dự án tạo quỹ đất tái định cư trên địa bàn dự kiến cung cấp 582 suất, trong khi nhu cầu phục vụ các dự án đang và chuẩn bị triển khai lên tới 1.521 suất.
Đối với phương án bồi thường, theo địa phương, đơn giá bồi thường một số loại tài sản, cây trồng chưa phù hợp với thực tế thị trường, dẫn đến tình trạng một số hộ xây dựng, trồng thêm cây sau khi có thông tin triển khai dự án. Một số trường hợp còn kiến nghị, chưa đồng thuận với phương án bồi thường, hỗ trợ; thắc mắc về mức giá bồi thường giữa các thời điểm thực hiện.
Đối với công tác quản lý, sử dụng tài sản công sau sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính, xã Gia Phú đã tiếp nhận 38 cơ sở nhà, đất; trong đó, 31 cơ sở tiếp tục được sử dụng, 07 cơ sở dôi dư đã được rà soát, đề xuất phương án xử lý. Một số cơ sở chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc hồ sơ pháp lý chưa đầy đủ, đang được địa phương tiếp tục rà soát, hoàn thiện.
Tại buổi làm việc, các thành viên đoàn giám sát đã trao đổi, làm rõ tiến độ thực hiện các dự án, nguyên nhân những tồn tại, vướng mắc trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Lãnh đạo xã Gia Phú, đại diện các chủ đầu tư và đơn vị liên quan báo cáo, giải trình những nội dung đoàn giám sát quan tâm; đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, bố trí tái định cư trên địa bàn.
Kết luận buổi làm việc, đồng chí Lý Bình Minh - Phó Chủ tịch HĐND tỉnh đề nghị xã Gia Phú tập trung rà soát từng dự án, xác định rõ những khó khăn, vướng mắc để có giải pháp tháo gỡ, nhất là trong công tác bồi thường, hỗ trợ và bố trí tái định cư.
Đồng chí đề nghị địa phương tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các chủ đầu tư, cơ quan chuyên môn, đẩy nhanh tiến độ tạo quỹ đất tái định cư và giải phóng mặt bằng; tăng cường tuyên truyền, đối thoại, bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng của người dân.
Đối với những vấn đề vượt thẩm quyền, địa phương cần tổng hợp, báo cáo, đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét, giải quyết; đồng thời tiếp tục rà soát, hoàn thiện hồ sơ, quản lý và sử dụng hiệu quả tài sản công sau sắp xếp, bảo đảm đúng quy định, tránh thất thoát, lãng phí.
