Vùng thượng nguồn sông Chảy với địa hình núi cao, chia cắt mạnh khiến kết nối giao thông giữa các xã vùng cao khu vực Bắc Hà, Mường Khương, Si Ma Cai gặp nhiều khó khăn. Thiếu các tuyến giao thông liên vùng đồng bộ nên tiềm năng về sản xuất nông nghiệp, du lịch, giao thương..., chưa được phát huy.
Những bản làng “gần mặt, xa đường”
Từ trung tâm xã Cao Sơn, chúng tôi men theo tuyến đường bê tông mới mở xuống thôn Sả Lùng Séng, trước mắt là lòng hồ thủy điện Bắc Hà xanh ngắt ở giữa núi đá.
Bên kia bờ là xã Sín Chéng và khu vực Hoàng Thu Phố - xã Bắc Hà. Khoảng cách nhìn tưởng rất gần nhưng để đi từ xã này sang xã kia, người dân vẫn phải vòng qua nhiều tuyến đường đèo dốc, mất hàng giờ di chuyển. Ở nơi thượng nguồn sông Chảy này, giao thông vẫn là khó khăn lớn nhất cản trở sự phát triển.
Sau hợp nhất, khu vực Cao Sơn, Pha Long, Sín Chéng, Bắc Hà trở thành vùng liên kết rộng lớn ở phía Đông Bắc của tỉnh. Đây là nơi sinh sống của đồng bào dân tộc Mông, Nùng, Dao… với nhiều tiềm năng về nông nghiệp đặc sản, chăn nuôi hàng hóa, du lịch cộng đồng.
Tuy nhiên, địa hình bị chia cắt bởi núi cao, vực sâu và dòng sông Chảy khiến kết nối liên vùng gặp nhiều khó khăn. Đặc biệt, xã Cao Sơn được hợp nhất từ những xã từng thuộc diện khó khăn nhất tỉnh trước đây, hạ tầng giao thông vẫn là bài toán nan giải.
Từ điểm cao ở thôn Sả Lùng Séng (xã Cao Sơn), ông Giàng Vàng chỉ tay về phía bên kia sông Chảy - nơi những bản làng của xã Sín Chéng đang ẩn hiện trong mây núi cho biết: “Nhìn vậy thôi chứ đi đường bộ phải mất cả buổi. Người dân hai bên sông muốn thăm họ hàng, đi chợ phiên, hay làm ruộng nương đi lại rất vất vả. Nước hồ phẳng lặng nhưng đi thuyền cũng rất nguy hiểm. Nhiều năm nay người dân chỉ mong có cây cầu”.
Tại khu vực thác Mới, cách đây mấy năm, huyện Si Ma Cai (cũ) từng đề xuất xây dựng cầu vượt sông Chảy để kết nối vùng Cao Sơn với Sín Chéng và Bắc Hà. Khi đó, địa hình hiểm trở, dòng chảy phức tạp, nguồn lực đầu tư hạn chế nên dự án chưa thể triển khai. Nhiều năm trôi qua, câu chuyện về cây cầu vẫn được người dân nhắc tới.
“Có cầu thì ngô, lúa, trâu, bò bán được nhanh hơn. Khách du lịch cũng đến nhiều hơn. Thanh niên đi làm, học sinh đi học sẽ đỡ vất vả” - anh Sùng A Dơ, thôn Mào Sao Chải, xã Sín Chéng chia sẻ.
Không chỉ mong thuận lợi đi lại, người dân hai bên sông còn kỳ vọng cây cầu sẽ mở ra cơ hội phát triển kinh tế cho cả vùng.
Chờ ngày nối đôi bờ sông Chảy
Những năm gần đây, các xã vùng cao ven sông Chảy đã tập trung đầu tư mạnh cho giao thông nông thôn. Nhiều tuyến đường liên thôn, liên xã được bê tông hóa, mở rộng dần về phía lòng hồ.
Tại xã Cao Sơn, hệ thống giao thông nông thôn từng bước được đầu tư đồng bộ. Từ trung tâm xã đến khu vực dự kiến xây dựng cầu tại thôn Páo Máo Phìn A hiện đã có đường kết nối.
Ông Nguyễn Quang Đại - Phó Chủ tịch UBND xã Cao Sơn cho biết: “Giao thông nông thôn được địa phương xác định là nền tảng phát triển kinh tế - xã hội. Hiện, xã quản lý gần 48 km đường trục xã, hơn 143 km đường trục thôn. Nhiều tuyến đã được bê tông hóa, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân đi lại, vận chuyển hàng hóa. Địa phương đang tiếp tục huy động nguồn lực để mở rộng, hoàn thiện các tuyến đường kết nối xuống khu vực ven sông Chảy”.
Với các xã Bắc Hà và Sín Chéng, các tuyến đường từ trung tâm xã đến các thôn ven sông Chảy cũng đang từng bước được nâng cấp. Nhiều tuyến đã được mở rộng nền, thảm asphalt.
Ông Viên Đình Hiệp - Chủ tịch UBND xã Sín Chéng cho rằng, nếu có cây cầu vượt sông Chảy, không gian phát triển của cả vùng sẽ thay đổi rất lớn. “Nếu có cầu qua sông, đây sẽ trở thành tuyến kết nối ngắn nhất từ phường Lào Cai, Cam Đường lên Sín Chéng, Si Ma Cai. Việc vận chuyển nông sản, giao lưu hàng hóa, phát triển du lịch sẽ thuận lợi hơn rất nhiều” - ông Hiệp cho biết thêm.
Nghị quyết số 46 của Tỉnh ủy Lào Cai về phát triển giao thông nông thôn giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2040 xác định rõ việc ưu tiên nguồn lực cho khu vực vùng cao, vùng đặc biệt khó khăn; tập trung đầu tư các tuyến kết nối liên xã, liên vùng, thay thế cầu tạm, cầu treo đã xuống cấp bằng cầu kiên cố.
Trong định hướng đó, những cây cầu vượt sông Chảy đang được người dân kỳ vọng sẽ sớm được đưa vào kế hoạch đầu tư. Bởi, ở thượng nguồn sông Chảy, mỗi cây cầu sẽ giúp các địa phương với hàng nghìn hộ dân có điều kiện tốt trong phát triển kinh tế - xã hội.
