Gặp gỡ họa sĩ trẻ người Giáy - kể chuyện bằng sắc màu vùng cao

Sinh năm 1995 trong gia đình thuần nông, tuổi thơ của Vàng Hải Hưng gắn liền với ruộng nương, bản làng. Từ nhỏ, Hưng đã thích quan sát mọi thứ xung quanh rồi tái hiện lại bằng những vật liệu đơn giản như phấn, than, chì. Không có điều kiện học vẽ bài bản từ sớm, nhưng chính sự hồn nhiên và niềm yêu thích đã nuôi dưỡng trong anh thế giới sáng tạo riêng.

Con đường đến với nghệ thuật của Vàng Hải Hưng không hề bằng phẳng. Theo định hướng của gia đình, anh từng theo học Đại học Lâm nghiệp. Chỉ đến khi nhận ra không thể từ bỏ đam mê hội họa, Hưng quyết định rẽ hướng, thi vào Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam. Chính từ đây, anh bắt đầu theo đuổi con đường nghệ thuật chuyên nghiệp.

“Hội họa đến với mình là hành trình dài, không phải là lựa chọn nhất thời mà được nuôi dưỡng từ niềm đam mê và khao khát từ khi còn nhỏ”, Hưng chia sẻ.

Việc trở thành Chủ nhiệm Câu lạc bộ Nghệ sĩ trẻ Việt Nam là dấu mốc ý nghĩa trên con đường nghệ thuật của Vàng Hải Hưng. Trọng trách này ghi nhận năng lực chuyên môn và là minh chứng cho tâm huyết của họa sĩ trẻ đối với các hoạt động của Hội Mỹ thuật Việt Nam.

Vàng Hải Hưng đã trở thành cái tên nổi bật của giới mỹ thuật nhờ chuỗi giải thưởng danh giá. Nổi bật nhất là năm 2024, anh giành giải Nhất Liên hoan Mỹ thuật trẻ toàn quốc và giải A Triển lãm Mỹ thuật khu vực I Hà Nội. Trước đó, anh cũng từng đoạt: Giải Nhất Triển lãm Mỹ thuật sinh viên năm 2020; Giải thưởng Nghệ sĩ trẻ tài năng các năm 2021, 2023.

Dấu ấn đặc biệt trong hành trình của Vàng Hải Hưng là bức tranh “Hồi sinh”, tác phẩm được đấu giá 1,3 tỷ đồng trong chương trình thiện nguyện “Gieo mầm thiện tâm” để hỗ trợ xây dựng trường học vùng cao sau ảnh hưởng của bão số 3 (năm 2024). Bức tranh được anh thực hiện cùng các em nhỏ Trường Phổ thông Dân tộc bán trú THCS và THPT huyện Bát Xát - nơi chịu ảnh hưởng nặng nề sau cơn bão.

Trong nhiều tác phẩm, Vàng Hải Hưng không chọn cách thể hiện trực diện mà sử dụng lối vẽ ẩn dụ, những hình ảnh quen thuộc được đặt trong bố cục giàu tính gợi mở.

Thay vì những đề tài xa lạ, họa sĩ chọn khai thác hình ảnh quen thuộc của bản làng và con người vùng cao - nơi anh sinh ra và lớn lên. Những phiên chợ vùng cao, mái nhà đơn sơ, khói bếp hay những gương mặt khắc khổ... hiện lên trong tác phẩm của anh đầy chân thực.

Với Vàng Hải Hưng, chính ký ức tuổi thơ và những trải nghiệm ở quê hương là nguồn cảm hứng lớn nhất. Những hình ảnh ấy “in sâu vào tâm trí”, trở thành chất liệu để anh sáng tác. Mỗi bức tranh vừa là tác phẩm nghệ thuật, vừa là câu chuyện về con người, đời sống, văn hóa của vùng cao Tây Bắc.

Hưng chia sẻ, để có được những tác phẩm nghệ thuật đó, người nghệ sĩ phải đánh đổi rất nhiều: thời gian, tiền bạc, công sức và cả những lựa chọn cá nhân.

“Có những tác phẩm khiến mình phải dằn vặt, phải tìm một không gian riêng để hoàn thiện. Lúc đó, sự cô độc là điều cần thiết”, anh nói.

Là người dân tộc Giáy, Hưng luôn ý thức rõ vai trò của mình trong việc gìn giữ và lan tỏa bản sắc văn hóa dân tộc. Điều này thể hiện trong nội dung tranh và trong cách anh tiếp cận nghệ thuật. Anh mong muốn mỗi tác phẩm của mình không chỉ đẹp về hình thức, mà còn mang giá trị văn hóa, đời sống, phong tục, con người vùng cao.

Vàng Hải Hưng chia sẻ: “Trong bối cảnh nhiều giá trị truyền thống đang dần bị mai một, hội họa trở thành cách lưu giữ bền vững. Những gì được ghi lại bằng màu sắc, đường nét có thể vượt qua thời gian, tiếp cận nhiều thế hệ”.

Với vai trò là Chủ nhiệm Câu lạc bộ Nghệ sĩ trẻ Việt Nam, Hưng mong muốn tạo ra những sân chơi mới cho họa sĩ trẻ: từ triển lãm, workshop đến các hoạt động giao lưu. Song song với việc gắn kết cộng đồng mỹ thuật nội địa, anh định hướng đưa các hoạt động nghệ thuật vươn tầm thế giới.

“Mình muốn tạo ra cộng đồng để nghệ sĩ trẻ có thể gặp gỡ, chia sẻ và thể hiện tiếng nói cá nhân. Đây cũng là cách để nghệ thuật Việt Nam nói chung, và nghệ thuật của các dân tộc thiểu số nói riêng, có cơ hội vươn xa hơn”, anh chia sẻ.

Dù đạt được nhiều thành tựu khi còn trẻ, Hưng vẫn coi mình là người đang trên hành trình tìm kiếm và khám phá. Anh không ngừng thử nghiệm những chất liệu mới, phương pháp thể hiện mới để phong phú hơn ngôn ngữ nghệ thuật của mình. Trong tương lai, anh mong muốn có thêm nhiều triển lãm ở vùng đất mới, tiếp xúc với các nền văn hóa khác nhau để làm giàu trải nghiệm sáng tạo.

Họa sĩ Vàng Hải Hưng gây ấn tượng bởi sự kết hợp giữa nét chất phác của con người vùng cao và tư duy thẩm mỹ hiện đại. Qua những nét vẽ, mỗi bức tranh trở thành một mảnh ghép sống động về vùng cao Lào Cai. Đó cũng là nơi anh gửi gắm tình yêu mãnh liệt với con người và ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.