Với vai trò là cơ quan dân cử, HĐND tỉnh đã thể hiện rõ trách nhiệm trong quyết định những vấn đề quan trọng của địa phương. Kịp thời ban hành các nghị quyết làm cơ sở pháp lý cho tổ chức lại bộ máy, phân cấp quản lý, bố trí và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, bảo đảm hoạt động thông suốt của chính quyền các cấp sau hợp nhất, tạo động lực mới cho kinh tế - xã hội phát triển, củng cố niềm tin của cử tri và Nhân dân.
Bà Hoàng Thị Thanh Bình - Phó Chủ tịch HĐND tỉnh cho biết: “Đổi mới hoạt động HĐND các cấp không chỉ là đổi mới cách tổ chức kỳ họp hay ứng dụng công nghệ mà HĐND phải thực sự là cầu nối giữa Đảng, chính quyền với Nhân dân; mọi nghị quyết ban hành phải xuất phát từ thực tiễn và phục vụ lợi ích của người dân”. Theo bà Bình, sau hợp nhất và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, khối lượng công việc tăng lên nhưng cũng mở ra cơ hội lớn để chuẩn hóa quy trình, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ. HĐND tỉnh đã ban hành nhiều quy trình nội bộ như quy trình tổ chức kỳ họp, quy trình giám sát chuyên đề, quy trình xây dựng nghị quyết quy phạm pháp luật… nhằm bảo đảm thống nhất, chuyên nghiệp.
Trong nhiệm kỳ, HĐND tỉnh đã ban hành 909 nghị quyết, trong đó có 256 nghị quyết quy phạm pháp luật, tạo hành lang pháp lý vững chắc cho các lĩnh vực phát triển của tỉnh. HĐND cấp xã đã tổ chức 4.385 kỳ họp, ban hành 2.945 nghị quyết; thực hiện hơn 5.500 cuộc giám sát. Các nghị quyết tập trung vào những nội dung then chốt như: hoàn thiện thể chế về phân cấp, ủy quyền; phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi, giúp các địa phương sau hợp nhất chủ động nguồn lực tài chính để đầu tư hạ tầng, nhất là tại những khu vực còn khó khăn. Cùng với đó, các nghị quyết về quản lý quy hoạch, đầu tư xây dựng, phát triển nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phòng, chống dịch bệnh, phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đặc biệt, HĐND tỉnh đã kịp thời ban hành các nghị quyết trên lĩnh vực y tế, giáo dục và an sinh xã hội, góp phần bảo vệ sức khỏe Nhân dân, ổn định đời sống xã hội, tạo nền tảng phát triển bền vững.
Tiêu biểu là Nghị quyết 13/NQ-HĐND của HĐND tỉnh về nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác dạy nghề và giải quyết việc làm trên địa bàn tỉnh. Nhờ tính ưu việt của nghị quyết, nhất là nguồn lực, quy hoạch sắp xếp lại hệ thống cơ sở đào tạo nghề, đa dạng hóa các loại hình đào tạo, ban hành nhiều cơ chế, chính sách hỗ trợ, khuyến khích người lao động, tỉnh đã thu hút hàng chục nghìn người tham gia các lớp đào tạo, bồi dưỡng tập huấn nghề. Từ đó, không chỉ vượt mục tiêu nghị quyết về kết quả đào tạo nghề mà Lào Cai còn ghi nhận dấu ấn về số người lao động được tạo việc làm. Trong nhiệm kỳ qua, Lào Cai đã có thêm khoảng 66.000 người được tạo việc làm, đạt 120% so với mục tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh, góp phần quan trọng giảm nhanh số hộ nghèo của tỉnh.
Hoạt động giám sát của HĐND các cấp trên địa bàn tỉnh tiếp tục được đổi mới theo hướng thiết thực, hiệu quả, tập trung vào những vấn đề cử tri và Nhân dân quan tâm. Từ đầu nhiệm kỳ đến tháng 12/2025, HĐND các cấp đã tổ chức nhiều chuyên đề giám sát, với hàng trăm câu hỏi chất vấn, giải trình tập trung vào các lĩnh vực văn hóa, giáo dục, nông nghiệp, môi trường… Sau mỗi phiên chất vấn, HĐND đều ban hành nghị quyết về hoạt động chất vấn, làm rõ trách nhiệm, thúc đẩy thực hiện các cam kết của lãnh đạo các sở, ngành. Theo Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Hoàng Thị Thanh Bình, cách làm này không chỉ nâng cao hiệu lực, hiệu quả giám sát mà còn góp phần tăng cường kỷ cương, kỷ luật hành chính, bảo đảm các nghị quyết của HĐND thực sự vào cuộc sống.
Điểm nhấn quan trọng trong phát huy vai trò của HĐND các cấp là nâng cao chất lượng hoạt động của đại biểu HĐND. Các đại biểu tập trung nghiên cứu, đề xuất chính sách, tham gia thảo luận sâu, phản biện có cơ sở, thể hiện rõ trách nhiệm trước cử tri. Hoạt động tiếp xúc cử tri, tiếp công dân, tiếp nhận và xử lý kiến nghị được chú trọng. Qua đó, kịp thời phản ánh những vấn đề phát sinh từ cơ sở, làm căn cứ để HĐND xem xét, hoàn thiện thể chế, chính sách cho phù hợp. Chính sự gắn bó mật thiết với thực tiễn đã giúp các nghị quyết của HĐND tỉnh sát dân, vì dân. Trong nhiệm kỳ 2021 - 2026, HĐND tỉnh đã tổ chức hơn 300 hội nghị tiếp xúc cử tri, tiếp nhận và xem xét hơn 1.500 kiến nghị; đã tiếp thu, giải quyết 96% kiến nghị, củng cố niềm tin của cử tri đối với chính quyền địa phương.
Những đổi mới trong hoạt động của HĐND và hoàn thiện thể chế đã tạo nền tảng quan trọng cho sự phát triển của tỉnh. Giai đoạn 2021 - 2025, tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân của tỉnh đạt 6,92%/năm; GRDP bình quân đầu người tăng từ 55,1 triệu đồng (năm 2020) lên 85 triệu đồng (năm 2025); hộ nghèo giảm còn 5,71%. Quy mô nền kinh tế tiếp tục mở rộng, đến hết năm 2025 ước đạt 143 nghìn tỷ đồng, gấp 1,63 lần (năm 2020). Riêng (năm 2025), tăng trưởng GRDP của tỉnh đạt 8,14%, đứng thứ 2 khu vực Trung du và miền núi Bắc Bộ, thuộc nhóm 15 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước. Giải ngân vốn đầu tư công đạt khoảng 95% kế hoạch, thu ngân sách nhà nước đạt 21.689 tỷ đồng, vượt cao so với kế hoạch Trung ương giao và là số thu cao nhất từ trước đến nay. Các chính sách về giáo dục, y tế, an sinh xã hội và phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số tiếp tục được triển khai hiệu quả, góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân.
Phát huy những kết quả đạt được, trong thời gian tới, HĐND các cấp tỉnh Lào Cai sẽ tăng cường nâng cao chất lượng đại biểu, đổi mới tổ chức kỳ họp, đẩy mạnh tranh luận, chất vấn; bảo đảm tính khả thi khi ban hành nghị quyết; đổi mới công tác giám sát, tiếp xúc cử tri theo hướng trọng tâm, ứng dụng công nghệ số; nâng cao trách nhiệm đại biểu trong tiếp công dân và tăng cường phối hợp giữa HĐND với Đoàn đại biểu Quốc hội, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh.
Nhiệm kỳ 2021 - 2026, HĐND các cấp tỉnh Lào Cai đã có nhiều đổi mới rõ nét. Trong bối cảnh mới, đổi mới không chỉ là nhiệm vụ mà còn là mệnh lệnh từ thực tiễn. Khi mỗi đại biểu gần dân, hiểu dân; nghị quyết xuất phát từ cuộc sống; kiến nghị được xem xét xử lý đến cùng, thì niềm tin của cử tri sẽ tiếp tục được củng cố. Đó cũng là thước đo chất lượng, hiệu quả hoạt động của cơ quan dân cử trong hành trình phát triển bền vững của Lào Cai.
Trình bày: Hữu Huỳnh
