Lào Cai có nhiều tiềm năng và thế mạnh để phát triển du lịch tâm linh, trong đó có hơn 30 di tích được đưa vào danh sách khai thác, phát triển du lịch. Bên cạnh đó, các hoạt động tín ngưỡng, lễ hội dân gian được tổ chức quanh năm trên phạm vi toàn tỉnh.
Theo thống kê của Sở Du lịch, lượng khách du lịch tâm linh ngày càng tăng, chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu khách du lịch, đặc biệt là khách nội địa. Năm 2023, tổng lượng khách đến Lào Cai đạt hơn 7,2 triệu lượt, trong đó khách đến các khu du lịch tâm linh ước đạt hơn 3,5 triệu lượt. Riêng dịp tết Nguyên đán Giáp Thìn 2024, đền Bảo Hà trung bình đón hơn 20.000 lượt khách/ngày.
Chị Vũ Thị Tố Uyên, du khách tới từ Hà Nội cho biết: Thành thông lệ, mỗi năm gia đình tôi có ít nhất 2 lần lên Lào Cai tham quan, chiêm bái ở các đền như Bảo Hà, đền Cô, đền Thượng, đền Mẫu. Đầu năm xin tài, lộc, may mắn và cuối năm lên tạ lễ. Đó là tín ngưỡng giúp chúng tôi có thêm niềm tin để nỗ lực trong công việc nhưng cũng là cơ hội để các con tìm hiểu thêm kiến thức về các điểm du lịch tâm linh, hiểu hơn về lịch sử.
Nhu cầu du lịch tâm linh ngày càng đa dạng, không chỉ giới hạn trong khuôn khổ hoạt động gắn với tôn giáo mà ngày càng mở rộng tới các hoạt động sinh hoạt tinh thần, tín ngưỡng cổ truyền của dân tộc và những yếu tố linh thiêng khác như nghi lễ cấp sắc của người Dao, lễ hội Gầu tào của người Mông, lễ hội Xuống đồng (Lồng tồng) của người Tày (xã Tà Chải, huyện Bắc Hà), lễ hội Roóng Poọc của người Giáy (xã Tả Van, thị xã Sa Pa), lễ hội Khô già già của người Hà Nhì (xã Y Tý, huyện Bát Xát)… Hoạt động du lịch tâm linh ngày càng chủ động, có chiều sâu và trở thành nhu cầu không thể thiếu trong đời sống tinh thần của nhiều người dân.
Bên cạnh đó, hoạt động kinh doanh, đầu tư vào du lịch tâm linh ngày càng được đẩy mạnh, thể hiện ở quy mô, tính chất hoạt động của các khu, điểm du lịch tâm linh. Nhiều điểm du lịch tâm linh đã và đang được đầu tư trùng tu, tôn tạo và nâng cấp, mở rộng như đền Bảo Hà, đền Cô, đền Đôi Cô, đền mẫu Trịnh Tường, đền Thượng, quần thể các công trình văn hóa tâm linh khu du lịch cáp treo Fansipan…
Để du lịch tâm linh phát triển, Lào Cai đã nâng cao chất lượng, đa dạng hóa sản phẩm du lịch tâm linh như tổ chức các buổi hành hương, hội thảo, chương trình học tập, nghỉ dưỡng, tham quan di tích tâm linh và tuyến du lịch tâm linh… đồng thời đa dạng hóa nội dung các sản phẩm du lịch tâm linh như hành hương kết hợp nghe thuyết giảng, học thiền, yoga, tham dự biểu diễn văn hóa, nghệ thuật tâm linh, chữa bệnh, nghỉ dưỡng.
Ông Lại Vũ Hiệp, Phó Giám đốc Sở Du lịch cho biết: Ngành du lịch Lào Cai đang nghiên cứu xây dựng các tuyến du lịch tâm linh cầu an đầu năm mới như đền Bảo Hà - đền Cô Tân An - đền Đôi Cô - đền Thượng - đền Mẫu - quần thể các công trình văn hóa tâm linh trên đỉnh Fansipan hoặc tuyến đền Bảo Hà - đền Cô Tân An - đền Phúc Khánh - đền Trung Đô - đền Bắc Hà - dinh Hoàng A Tưởng.
Du lịch Lào Cai tăng cường giới thiệu, quảng bá các lễ hội mang tín ngưỡng dân gian tới du khách. Bên cạnh đó, thiết kế các tuyến theo phân khúc khách du lịch như du khách đi hành hương đơn thuần, du khách hành hương kết hợp với du lịch. Trên cơ sở đó sẽ bố trí cơ sở lưu trú, thực phẩm (ăn chay, ăn dưỡng sinh, thực phẩm sạch - an toàn…) và phương tiện đi lại cho phù hợp.
Ngoài ra, ngành du lịch sẽ tham mưu triển khai đồng bộ các giải pháp bảo tồn và gìn giữ nguyên trạng các di tích văn hóa tâm linh và các lễ hội có yếu tố tâm linh; tham mưu củng cố, kiện toàn tổ chức, bộ máy quản lý tại các điểm di tích đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ: thành lập phòng quản lý du lịch tại các địa phương trọng điểm; bổ sung đủ nhân lực; đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ cho đội ngũ cán bộ, viên chức, người lao động tại các điểm di tích. Lào Cai cần khắc phục triệt để các hạn chế ở các điểm đến du lịch tâm linh như biển chỉ dẫn, bảng thuyết minh, vệ sinh môi trường, phòng, chống cháy nổ, an toàn vệ sinh thực phẩm… nhằm tạo thuận lợi và đảm bảo an toàn cho du khách. Tăng cường tuyên truyền, quảng bá, giới thiệu về di tích, nhất là các giá trị truyền thống văn hóa, lịch sử. Sử dụng hiệu quả công nghệ thông tin và truyền thông trong công tác tuyên truyền.
Đồng thời, triển khai thực hiện hiệu quả chương trình liên kết phát triển du lịch tâm linh với các tỉnh, thành phố dọc sông Hồng (Yên Bái, Phú Thọ, Vĩnh Phúc, Hà Nội, Hà Nam, Nam Định, Thái Bình) và các tỉnh, thành phố Hà Nội - Hải Dương - Hải Phòng - Quảng Ninh… nhằm tạo cơ hội việc làm, tăng cường đa dạng hóa sản phẩm về du lịch tâm linh, bảo tồn giá trị văn hóa bản địa.
Ông Lại Vũ Hiệp, Phó Giám đốc Sở Du lịch cho biết thêm: Phát triển du lịch tâm linh trở thành mục tiêu phát triển đời sống tinh thần cho Nhân dân, hướng tới những giá trị chân - thiện - mỹ và nâng cao chất lượng cuộc sống, thúc đẩy tiến bộ xã hội, góp phần đấu tranh, bài trừ những hủ tục, dị đoan làm sai lệch tư tưởng và u muội tinh thần.
