Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tuấn Anh: Kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, không để chậm trễ làm mất cơ hội sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp

Đồng chí Nguyễn Tuấn Anh - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh và đồng chí Ngô Hạnh Phúc - Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh đồng chủ trì hội nghị. Cùng dự có đại diện các sở, ngành, địa phương, Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh và lãnh đạo 45 tổng công ty, doanh nghiệp.

Công nghiệp giữ vai trò trụ cột, áp lực tăng trưởng còn lớn

Phát biểu khai mạc hội nghị, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tuấn Anh khẳng định công nghiệp là một trong những trụ cột của nền kinh tế Lào Cai, với khu vực công nghiệp - xây dựng chiếm 37,58% GRDP. Kết quả sản xuất công nghiệp thời gian qua tiếp tục cho thấy vai trò quan trọng của cộng đồng doanh nghiệp trong duy trì đà tăng trưởng, tạo việc làm, đóng góp ngân sách và bảo đảm an sinh xã hội.

Trong 9 tháng năm 2026, giá trị sản xuất công nghiệp toàn tỉnh đạt 56.678 tỷ đồng, bằng 71,6% kế hoạch năm. Ước tính 10 tháng, con số này đạt hơn 64.100 tỷ đồng, tăng 11% so với cùng kỳ năm 2025, tương đương 80,9% kế hoạch năm.

Hoạt động công nghiệp tạo việc làm cho hơn 20.000 lao động, với thu nhập bình quân khoảng 8 - 10 triệu đồng/người/tháng. Thu ngân sách nhà nước trên địa bàn 9 tháng đạt 15.950 tỷ đồng, tăng 17,24% so với cùng kỳ.

Những kết quả trên thể hiện nỗ lực của doanh nghiệp trong duy trì sản xuất giữa bối cảnh chi phí nhiên liệu, vật tư tăng, thị trường biến động và nhiều điều kiện đầu vào chưa ổn định.

Tuy nhiên, theo đánh giá của UBND tỉnh, tăng trưởng công nghiệp vẫn chưa đáp ứng yêu cầu, đang là một trong những điểm nghẽn ảnh hưởng đến mục tiêu tăng trưởng chung.

Tăng trưởng GRDP 9 tháng năm 2026 đạt 9,09%, thấp hơn kịch bản đề ra. Để cả năm đạt từ 10,1% trở lên, công nghiệp trong quý IV phải tăng 19,1%, trong đó khai khoáng tăng 30,3%; chế biến, chế tạo tăng 17,43%; sản xuất và phân phối điện tăng 17,21%.

Để hoàn thành kế hoạch giá trị sản xuất công nghiệp 79.200 tỷ đồng, hai tháng cuối năm cần đạt khoảng 15.083 tỷ đồng, bình quân hơn 7.500 tỷ đồng mỗi tháng, cao hơn đáng kể mức bình quân khoảng 6.400 tỷ đồng/tháng của 10 tháng đầu năm.

Áp lực hoàn thành mục tiêu đặt ra yêu cầu phải khai thác hiệu quả hơn năng lực sản xuất hiện có, khẩn trương đưa các dự án đủ điều kiện vào vận hành, đồng thời xử lý những vướng mắc đang cản trở hoạt động của doanh nghiệp.

Nhận diện rõ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực sản xuất

Báo cáo của Sở Công Thương cho thấy, dù toàn tỉnh có 172 giấy phép khai thác khoáng sản còn hiệu lực nhưng có 29 dự án chưa đi vào hoạt động, 27 dự án tạm dừng.

Một số dự án chưa huy động hết công suất được cấp phép; nguồn quặng apatit loại III thiếu ổn định, có thời điểm cả 3 nhà máy tuyển của Công ty TNHH MTV Apatit Việt Nam phải dừng hoạt động, hiện mới khôi phục một phần công suất.

Một số sản phẩm hóa chất, phân bón có tiến độ thực hiện kế hoạch thấp. Sản lượng axit photphoric mới đạt 39%, phân DAP đạt 62,9% kế hoạch năm. Lĩnh vực graphit chưa phát huy hết năng lực sản xuất do những khó khăn về công nghệ, chất lượng sản phẩm và thị trường tiêu thụ.

Đối với các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, những vướng mắc về nguồn gốc đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, thủ tục thuê đất và hạ tầng kết nối vẫn ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ triển khai dự án.

Tại Khu công nghiệp Trấn Yên, khu phía Tây đã giải phóng mặt bằng, bàn giao 109 ha, khối lượng san nền đạt khoảng 70 - 80%; khu phía Đông đang tiếp tục xác minh nguồn gốc đất, hoàn thiện phương án bồi thường. Năng lực cấp nước hiện hữu cũng chưa đáp ứng nhu cầu khi các dự án thứ cấp đi vào hoạt động.

Tại một số cụm công nghiệp, việc xác định nguồn gốc đất và đối tượng được bồi thường còn phức tạp.

Những khó khăn này không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ của từng dự án mà còn làm giảm khả năng huy động năng lực sản xuất đã đầu tư, hạn chế nguồn cung nguyên liệu cho chế biến sâu và tác động đến tăng trưởng công nghiệp toàn tỉnh.

Tuy nhiên, dư địa tăng trưởng vẫn còn nhiều. Một số dự án dự kiến vận hành trong quý IV, như các dây chuyền DCP, MAP, Benzaldehyde Triều Dương, dự án quế hữu cơ Bảo Thắng và các thủy điện Hồ Bốn 2, Lán Bò, được dự kiến đóng góp thêm khoảng 221,5 tỷ đồng giá trị sản xuất.

Cùng với đó, việc khôi phục hoạt động các mỏ, nhà máy đang tạm dừng hoặc vận hành dưới công suất có thể tạo thêm nguồn lực cho tăng trưởng nếu các vướng mắc được xử lý kịp thời.

Rõ trách nhiệm, rõ tiến độ, quyết tâm hoàn thành mục tiêu

Tại hội nghị, đại diện các doanh nghiệp trân trọng cảm ơn sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh và sự phối hợp, hỗ trợ của các sở, ngành, địa phương trong thời gian qua, tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh và triển khai các dự án trên địa bàn. Đồng thời, các doanh nghiệp thẳng thắn trao đổi, phản ánh những khó khăn, vướng mắc liên quan đến hoạt động khai thác, chế biến khoáng sản, bảo đảm nguồn nguyên liệu, thủ tục đất đai, giải phóng mặt bằng, đầu tư hạ tầng kỹ thuật, bố trí bãi thải và tổ chức sản xuất.

Nhiều ý kiến đề xuất tỉnh tiếp tục quan tâm tháo gỡ những điểm nghẽn về cơ chế, thủ tục và điều kiện sản xuất, giúp doanh nghiệp phát huy công suất, nâng cao hiệu quả hoạt động, sớm đưa các dự án mới vào vận hành, đóng góp tích cực vào tăng trưởng công nghiệp của tỉnh.

Trên cơ sở các kiến nghị, lãnh đạo tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương liên quan rà soát, trả lời cụ thể từng nội dung, xác định rõ phương án giải quyết, cơ quan chịu trách nhiệm và thời hạn hoàn thành, bảo đảm các khó khăn, vướng mắc được xử lý kịp thời, thực chất.

Kết luận hội nghị, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tuấn Anh nhấn mạnh, thời gian còn lại của năm 2026 không nhiều, trong khi khối lượng công việc cần giải quyết rất lớn. Toàn tỉnh phải chuyển nhanh từ rà soát, kiến nghị sang tổ chức thực hiện thực chất; không để chậm trễ làm mất cơ hội sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Chủ tịch UBND tỉnh giao Sở Công Thương làm đầu mối phân loại các dự án thành ba nhóm: dự án có khả năng tạo sản lượng ngay trong năm 2026; dự án dự kiến đưa vào sản xuất năm 2027; dự án động lực trung, dài hạn. Việc phân loại nhằm xác định thứ tự ưu tiên, tập trung nguồn lực cho những dự án có khả năng đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng trong thời gian ngắn. Sở Công Thương phải làm việc với từng doanh nghiệp để xác định sản lượng tăng thêm theo từng tháng; đồng thời phối hợp với cơ quan thống kê cập nhật số liệu, cảnh báo sớm những chỉ tiêu có nguy cơ không đạt kế hoạch.

Đối với công tác giải phóng mặt bằng và phát triển hạ tầng công nghiệp, Chủ tịch UBND tỉnh giao các cơ quan, địa phương thực hiện những nhiệm vụ cụ thể gắn với thời hạn hoàn thành. Thanh tra tỉnh xác định trách nhiệm quản lý, sử dụng 72,23 ha đất có nguồn gốc của Công ty Cổ phần Chè Văn Hưng tại các cụm công nghiệp Phú Thịnh 1, 2, 3 trước ngày 15/12/2026; Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh tiếp nhận 3,7 ha đất trước ngày 30/10/2026. Phường Âu Lâu hoàn thành việc giao đất Cụm công nghiệp Minh Quân trước ngày 15/11/2026; giải phóng mặt bằng khu phía Đông Khu công nghiệp Trấn Yên phải hoàn thành trong tháng 12/2026.

Đối với các dự án khoáng sản, các xã, phường liên quan được yêu cầu rà soát nguồn gốc đất, phương án bồi thường và từng diện tích còn vướng tại các khai trường, mỏ đồng, mỏ sắt và khu vực khai thác apatit. Những vấn đề về đất tái định cư, thuê đất, đường vận chuyển quặng, vị trí chứa thải, nguồn nước sinh hoạt và thủ tục môi trường phải được xử lý theo đúng thẩm quyền, bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người dân và điều kiện hoạt động của doanh nghiệp.

Tỉnh cũng đặt yêu cầu đẩy nhanh tiến độ đầu tư hạ tầng kết nối, cấp nước và tái định cư; phấn đấu khởi công trong tháng 11/2026 đối với 4 khu công nghiệp Võ Lao, Châu Quế, Xuân Ái và Cam Đường. Các cơ quan chuyên môn được giao phối hợp bảo đảm nguồn quặng đầu vào cho các nhà máy tuyển, tháo gỡ khó khăn đối với những sản phẩm hóa chất, phân bón đạt thấp, kết nối nguồn nguyên liệu cho doanh nghiệp xi măng và đôn đốc đưa 6 dự án thủy điện với tổng công suất 56,8 MW vào vận hành trong năm 2026. Các nhà máy thủy điện phải tối ưu phương án vận hành theo nguồn nước, bảo đảm an toàn hồ chứa trong mùa khô; Công ty Điện lực Lào Cai cung ứng điện ổn định cho sản xuất.

Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương thực hiện nghiêm nguyên tắc rõ đầu mối, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn; không đùn đẩy, không để công việc kéo dài do phối hợp thiếu chặt chẽ. Các doanh nghiệp, chủ đầu tư hạ tầng phải chủ động hoàn thiện hồ sơ pháp lý, bố trí đủ nguồn lực, thực hiện đúng tiến độ đã cam kết và chịu trách nhiệm về tính chính xác của số liệu, nội dung kiến nghị. Văn phòng UBND tỉnh có trách nhiệm ban hành thông báo kết luận, theo dõi, đôn đốc quá trình thực hiện.

Việc tổ chức làm việc trực tiếp với doanh nghiệp, rà soát từng khó khăn và giao nhiệm vụ cụ thể thể hiện quyết tâm của tỉnh Lào Cai trong khơi thông nguồn lực, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và thúc đẩy sản xuất công nghiệp. Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng năm 2026 đặt ra yêu cầu cao, kết quả không chỉ phụ thuộc vào nỗ lực của doanh nghiệp mà còn đòi hỏi sự chuyển biến thực chất trong công tác quản lý, điều hành của các cấp, các ngành.

Tinh thần chỉ đạo xuyên suốt của lãnh đạo tỉnh luôn cam kết đồng hành, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh. Đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị cộng đồng doanh nghiệp cụ thể hóa cam kết với tỉnh bằng sản lượng, tiến độ triển khai dự án và những kết quả thực chất; chủ động bố trí nguồn lực, nâng cao công suất, sớm đưa các dự án đủ điều kiện vào vận hành.