Năm 2017, sau khi tốt nghiệp đại học, Sùng A Cải đã sáng lập ra Dự án "Ước mơ triệu cây xanh” với mục đích trồng cây phủ xanh đất trống, đồi núi trọc, tạo mạch nước ngầm, bảo vệ đất và tạo sinh kế cho các hộ dân phát triển bền vững.
Chia sẻ về lý do bắt đầu Dự án, Sùng A Cải chia sẻ: "Khi còn nhỏ, mình từng chứng kiến cảnh lũ lụt tàn phá bản làng, cây cối, hoa màu, nhà cửa tan hoang. Nhà mình mất 2 năm mới có thể khắc phục được hậu quả để có đủ cái ăn. Bởi vậy, mình luôn ấp ủ một ước mơ sau này có thể giúp bà con vừa phát triển kinh tế vừa bảo vệ môi trường, phòng tránh thiên tai. Đến khi lớn lên, mình đã vận động gia đình trồng rừng. Mình cũng triển khai ý tưởng với một số hộ dân ở địa phương và họ rất thích thú, hưởng ứng. Sau đó, mình vận động bạn bè để có nguồn kinh phí, chiến dịch đầu tiên đã trồng được hơn 10.000 cây xanh. Một khởi đầu thuận lợi giúp phong trào lan rộng và đến nay, kết quả đã vượt ngoài mong đợi của mình rất nhiều".
Dự án của Sùng A Cải là hỗ trợ người dân toàn bộ hoặc một phần giống cây lâu năm như lim xanh, lát hoa, trắc, mỡ, bồ hòn, quế… để trồng tại các khu vực đất dốc, đồi núi trọc dễ sạt lở hoặc khu vực gần rừng đầu nguồn tại các huyện vùng sâu, vùng xa và nghèo khó ở Yên Bái, đặc biệt là các huyện: Văn Chấn, Trạm Tấu và Mù Cang Chải.
Một trong những khó khăn của Dự án cũng là khó khăn chung mà bất cứ dự án xã hội nào gặp phải, đó là thiếu kinh phí. Ngoài ra, ở Dự án của Cải còn gặp khó khăn là cây chết do ảnh hưởng thời tiết, đặc biệt vào mùa đông lạnh giá hay không thể theo dõi sát sao sự phát triển của cây do đang công tác ở xa…
Tuy nhiên, vượt trên những khó khăn ấy, chàng thanh niên người Mông đã huy động, liên kết với bạn bè, những người yêu cây hoặc yêu thích dự án, các tổ chức xã hội ủng hộ kinh phí. Đó không chỉ là kinh phí về tiền bạc mà còn cả sức trẻ và nhiệt huyết của họ.
Trong mỗi chuyến đi, Dự án của Cải đã thu hút rất nhiều tình nguyện viên đăng ký tham gia hỗ trợ mặc dù địa điểm thực hiện đều là những nơi địa hình hiểm trở, khó khăn; được chính quyền địa phương, đoàn thanh niên xã quan tâm, tạo điều kiện; được các hộ gia đình, các bạn tình nguyện viên địa phương chăm sóc cây sau khi trồng.
Đến nay, những cây xanh ngày nào còn thấp bé đã phát triển cao lớn, biến những quả đồi trọc, cánh rừng thưa thớt thành một màu xanh ngát. Một số nơi trồng cây còn xuất hiện mạch nước ngầm trở lại và những đàn chim bắt đầu về rừng mới làm tổ. Trong thời gian tới, Cải sẽ chọn thêm một số cây dược liệu và cây tầm thấp để trồng dưới tán rừng, gia tăng thu nhập, hướng tới phát triển bền vững, tạo nguồn sinh kế cho người dân.
Cùng với Dự án Ước mơ triệu cây xanh, Sùng A Cải đã sáng lập và quản lý 3 dự án: "Tri thức bản em” thành lập từ năm 2016 với mục đích quyên góp sách, truyện và văn phòng phẩm cho các thư viện trường học; "Nông trại quê em” nhằm phát triển hoa màu vụ đông, cung cấp nguồn hoa màu đa dạng cho dịp tết; "Ươm mầm” thành lập năm 2022 nhằm cung cấp học bổng, quà cho các em học sinh nghèo vượt khó đỗ các trường nội trú và học chuyên nghiệp; tổ chức các hoạt động hướng nghiệp… Riêng năm 2022, nhóm của Sùng A Cải đã kêu gọi, tổ chức được rất nhiều hoạt động thiện nguyện với giá trị gần 500 triệu đồng.
Với những đóng góp của mình, Sùng A Cải đã được vinh danh tại Lễ tôn vinh Tuổi trẻ cống hiến vì cộng đồng 2022 do Cộng đồng Tình nguyện Việt Nam tổ chức. Sùng A Cải tâm sự: "Những công việc mình làm và theo đuổi cũng chỉ mong góp được sức nhỏ bé của mình vào hỗ trợ các em, bà con thôi, không có gì to tát. Quê hương luôn là một thứ gì đó thiêng liêng mà mỗi người con như mình khi xa luôn muốn hướng về”.
Hoài Anh
